یکشنبه ۲ آبان ۱۴۰۰ - الأحد 18 ربيع أول 1443

(۱۳۸۷/۰۴/۲۸) خطبه های نماز جمعه خوی – ۲۸ تیر ۱۳۸۷

موضوع خطبه اول : الف : آثار تقوی از دیدگاه قرآن (۱۵) تقوی موجب فلاح و رستگاری انسان می شود : خداوند در سوره بقره آیات دوم و پنجم می فرماید: ذلِکَ الْکِتابُ لا رَیْبَ فِیهِ هُدیً لِلْمُتَّقینَ اُولئِکَ عَلی هُدیً مِن رَبِّهِم وَ اُولئِکَ هُمُ المُفْلِحُونَ آن کتاب با عظمتی است که شک در […]

موضوع خطبه اول :

الف : آثار تقوی از دیدگاه قرآن (۱۵)

تقوی موجب فلاح و رستگاری انسان می شود :

خداوند در سوره بقره آیات دوم و پنجم می فرماید:

ذلِکَ الْکِتابُ لا رَیْبَ فِیهِ هُدیً لِلْمُتَّقینَ اُولئِکَ عَلی هُدیً مِن رَبِّهِم وَ اُولئِکَ هُمُ المُفْلِحُونَ

آن کتاب با عظمتی است که شک در آن راه ندارد و مایه هدایت پرهیزکاران است ؛ آنان بر

طریق هدایت پروردگارشانند و آنان رستگارانند.

و در آیات متعدد دیگر بصورت مکرر این جمله تکرار شده است که :

وَ اتَّقُوا اللهَ لَعَلَّکُم تُفْلِحُون (۱)

تقوی پیشه کنید امید است رستگار شوید.

 

توضیح :

مرحوم راغب اصفهانی در مورد معنی فلاح توضیحات جالبی دارد می نویسد :

اَلفَلاحُ : اَلظَّفَرُ وَ اِدْراکُ بُغْیَهٍ

فلاح عبارت است از پیروزی و رسیدن به آرزوها

وَ ذلِکَ ضَرْبانَ دُنْیَوِیٌّ وَ اُخْرَوِیٌّ

یعنی فلاح بر دو قسم دنیوی و اخروی است.

فَالدُّنْیَوِیُّ :

اَلظَّفَرُ بِالسَّعاداتِ الَّتی تَطیبُ بِها حَیاهُ الدُّنْیا وَ هُوَ البَقاءُ وَ الغِنی وَ العِزُّ

یعنی فلاح و پیروزی دنیوی در سعادتهایی است که زندگی دنیا با آنها گوارا می شود که همان بقاء ، بی نیازی و عزّت است.

وَ فَلاحٌ اُخْرَویٌّ :

وَ ذلِکَ اَرْبَعَهُ اَشْیاءَ بَقاءٌ بِلا فَناءٍ وَ غِنیً بِلا فَقْرٍ وَ عِزٌّ بِلا ذُلٍّ وَ عِلْمٌ بِلا جَهْلٍ

فلاح و پیروزی اُخروی در چهار چیز است :

۱- بقاء و جاودانگی بدون فنا

۲- بی نیازی بدون فقر و نیازمندی

۳- عزّت بدون خواری و ذلّت

۴- دانایی و علم بدون جهل و نادانی

 

 

ب : فضایل اخلاقی (۱۵) :

ضرورت تقسیم کار در مدیریت :

در زمینه ضرورت تقسیم کار در مدیریت روایات زیادی داریم که مصادیق مختلفی را معین

فرموده اند،که حتی سیره و روش رسولخدا (ص) و اهل بیت (ع) در مدیریت اجتماعی خویش همین مطلب را تأیید می کند :

الف : این عناوین در مدیریت جامعه ضروری است :

امیرالمؤمنین (ع) می فرماید :

۱- امیر:

لا بُدَّ مِنْ اِمارَهٍ وَ رِزْقٍ لِلْأَمیر

برای مردم وجود شخصی بعنوان امیر همراه با حقوقی برای او

۲- معاون:

وَ لا بُدَّ مِنْ عَریفٍ وَ رِزْقٍ لِلْعَریفِ

شخصی دیگر بعنوان معاون برای امیر همراه با حقوق

۳- حسابدار:

وَ لا بُدَّ مِنْ حاسِبٍ وَ رِزْقٍ لِلْحاسِبِ

و شخصی بعنوان حسابدار همراه با حقوق

۴- قاضی:

وَ لا بُدَّ مِنْ قاضٍ وَ رِزْقٍ لِلْقاضِی

و شخصی به عنوان قاضی همراه با حقوق لازم است.

 

 

ب : تعیین وظایف مشخص برای کارمندان :

امیرالمؤمنین (ع) در نامه ۳۱ نهج البلاغه خطاب به امام حسن مجتبی (ع) می فرماید:

وَاجْعَل لِکُلِّ اِنْسانٍ مِنْ خَدَمِکَ عَمَلاً تَأخُذُ بِهِ

برای هریک از زیر دستان و کارکنانت کاری تعیین کن تا او را نسبت به آن کار مؤاخذه کنی.

 

 

ج : ضرورت نصب جانشین برای مدیر :

بر اساس مفاد روایات و منابع تاریخی سیره رسولخدا (ص) بر این بوده که اگر بخاطر جنگ و یا سفر طولانی از مدینه خارج می شدند برای خود جانشین تعیین می فرمودند.

 

ابن هشام در سیره خود نقل می کند :

وقتی رسولخدا (ص) به غَزوه تَبوک می‌رفت امیرالمؤمنین (ع) را در مدینه جانشین خود قرار داد.

( البته فرد دیگر را نیز قبلاً معیّن فرموده بود ) این کار مورد اعتراض منافقین قرار گرفت؛

لذا امیرالمؤمنین (ع) شمشیر خویش را برداشت و خود را به سپاه اسلام رساند وخدمت رسولخدا (ص) رسید و اظهار داشت:

یا نَبِیَّ اللهِ زَعَمَ الْمُنافِقُونَ اِنَّکَ اِنَّما خَلَّفْتَنی اَنَّکَ اِسْتَثْقَلْتَنی وَ تَخَفَّفْتَ مِنّی

فَقالَ :

کَذَبُوا وَ لکِنَّنِی خَلَّفْتُکَ لِما تَرَکْتُ وَرائِی فَارْجِعْ فَاخْلُفْنِی فِی اَهْلِی وَ اَهْلِکْ

اَفَلا تَرْضی یا عَلِیُّ اَنْ تَکُونَ مِنّی بِمَنْزِلَهِ هارُونَ مِنْ مُوسی اِلاّ اَنَّهُ لا نَبِیَّ بَعْدِی (۲)

 

 

خطبه دوم :

مناسبتهای هفته :

این هفته دارای مناسبتهای متعددی است که چند مورد را مطرح می سازیم :

الف : وفات حضرت زینب (س) :

امروز جمعه مصادف با ۱۵ رجب سالروز رحلت قهرمان کربلا حضرت زینب کبری (س) است.

با تسلیت این مصیبت به عموم نمازگزاران یکی از ابعاد شخصیتی حضرت زینب(س) که ضرورت دارد عموم پیروان اهل بیت (ع) بویژه هیئت های عزاداری مورد توجه جدّی

قرار بدهند، جایگاه معنوی و عظمت روحی آن بزرگوار است.

که حوادث دلخراش روز عاشورا و دوران اسارت اهل بیت ابا عبدالله الحسین (ع) موجب گردید بخشی از این بُعد شخصیتی زینب کبری (س) انعکاس پیدا بکند.

چند نمونه را بصورت فهرست مورد اشاره قرار می دهیم :

۱- در بعضی از مقاتل وارد شده است :

امام حسین (ع) هنگام آخرین وداع خطاب به حضرت زینب (س) فرمود :

یا اُخْتاهُ لا تَنْسِیَنّی فِی نافِلَهِ اللَّیلِ (۳)

خواهرم مرا در نماز شب فراموش نکن.

 

۲- باز نقل شده است حضرت زینب (س) هنگام عبور از قتلگاه در آن لحظات و شرایط صد در صد بحرانی چنین دعا می کنند :

اَلّلهُمَّ تَقَبَّل مِنّا قَلیلَ القُرْبانِ (۴)

خدایا این قربانیان کم را از ما بپذیر

 

۳- امام زین العابدین (ع) می فرماید :

اِنَّ عَمَّتی زَیْنَبُ کانَتْ تُؤَدّی صَلَواتِها مِنْ قِیامِ الفَرائِضِ وَ النَّوافِلِ عِنْدَ مَسیرِنا مِنَ الکُوفَهِ اِلَی الشّامِ وَ فِی بَعْضِ مَنازِلَ کانَتْ تُصَلّی مِنْ جُلُوسٍ لِشِدَّ هِ الْجُوعِ وَ الضَّعفْ (۵)

یادآوری :

لازم به ذکر است اینکه امام (ع) می فرماید: بعضی وقتها عمّه ام زینب نماز خود را نشسته می خواند

( لِشِدَّهِ الجُوْعِ وَ الضَّعفِ) علّت آن را امام (ع) در جای دیگر چنین بیان می فرماید:

اِنَّها کانَتْ تُقَسِّمُ ما یُصیبُها مِنَ الطَّعامِ عَلَی الاَطْفالِ لِاَنَّ القَوْمَ کانُوا یُدْفِعُونَ لِکُلِّ واحِدٍ مِنّا رَغیفاً مِنَ الخُبْزِ فِی الیَوْمِ وَ اللَّیْلهِ (۶)

 

 

ب : درسها و عبرتهای ۳۰ تیر سال ۳۱ .ش :

مصدّق نخست وزیر بود از شاه درخواست کرد تا وزارت جنگ را در اختیار وی قرار بدهد شاه مخالفت کرد ، در نهایت مصدّق استعفای خود را نوشت و شاه احمد قوام را به جای ایشان معرفی کرد.

آیت الله کاشانی برای بازگرداندن مصدّق مبارزات خود را علیه شاه آغاز کرد و رژیم را تهدید به جهاد نمود.

در نهایت شاه عقب نشینی کرد و مجدداً مصدق را به نخست وزیری و وزارت جنگ منصوب کرد.

مصدّق بعد از به دست گرفتن قدرت پست وزارت جنگ را به سرلشکر وثوق (که عامل کشتار مردم در طول مبارزات بود ) سپرد.

این کار مورد اعتراض آیت الله کاشانی قرار گرفت ؛ لکن مصدّق طی نامه ای از آیت الله کاشانی خواست تا در کارهای وی دخالت نکند ؛ درنهایت آیت الله کاشانی و مردم توسط مصدق از صحنه سیاسی جامعه کنارگذاشته شدند.

لذا مصدّق بیشتر از ۱۳ ماه دوام نیاورد و در تاریخ۲۸ مرداد سال ۳۲ .ش بوسیله کودتا ساقط شد.

 

با درنظر داشتن اینکه این قبیل حوادث در طول تاریخ سیاسی ایران تکرار شده است درسها و عبرتهای ذیل بدست می آید :

۱- در طول تاریخ سیاسی یکصد سال اخیر ایران روشنفکران و ملّی گرایان با استفاده از نفوذ معنوی روحانیت در میان مردم به قدرت رسیدند لکن بعداً ناسپاسی کرده و از پشت خنجر زده اند.

۲- باز حوادث سیاسی یکصد سال اخیر ایران نشان می دهد : وجه مشترک استعمار، استبداد و جریان روشنفکری و ملّی گرایی وابسته حذف کردن روحانیّت و درنهایت توده مردم از صحنه سیاسی بوده و معمولاً پیروز شده اند. ( غیر از مورد انقلاب اسلامی ایران)

۳- هر زمان روشنفکران روحانیت را کنار زده اند خودشان نیز سقوط کرده اند چون عُرضه نگه داری قدرت را نداشته اند و اعتماد آنان به استعمارگران نتیجه منفی داده است.

 

 

ج : موی سر ، زیبایی جوان است :

مرحوم ابن اِدریس حِلّی فقیه نامدار و نوآور شیعه در بخش آخر کتاب فقهی السَرائِر ( المستطرفات) روایتی را چنین نقل می کند :

رُوِیَ اَنَّ حَلْقَ الرَّ أسِ مُثْلَهٌ بِالشَّبابِ وَ وَقارٌ بِالشَّیخِ (۷)

یعنی سرتراشیدن برای جوان شکنجه و برای پیر سنگینی و وقار است.

مرحوم حُرّ عاملی در وسائل الشیعه بعد از نقل این روایت می نویسد :

اَقُولُ : تَقَدَّمَ ما یَدُلُّ عَلی ذلِک وَ یَأتِی ما یَدُلُّ عَلَیْهِ اِنْشاء ا… (۸)

از این روایت چند مطلب برداشت می شود :

۱- جوانان زیبایی و آراستگی ظاهری را دوست دارند .

۲- جوانان با بزرگسالان در شیوه زینت و آراستگی فرق دارند که باید مورد توجه قرار بگیرد بطوریکه سیره اهل بیت (ع) نیز همین بوده.

۳- دین مقدّس اسلام میل جوانان به زیبایی و آراستگی را مورد توجه قرار داده است.

 

 

د : بیانات مقام معظم رهبری مدظله :

مقام معظم رهبری روز ۱۳ رجب در ملاقات عمومی با مردم پاسخ دندان شکنی به یاوه گوئی های آمریکا و اسرائیل دادند.

۱- وی با اشاره به موضوع مذاکره با اروپا فرمودند :

این مذاکره در صورتی پیشرفت خواهد کرد که بر آن تهدید حاکم نباشد.

۲- فن آوری هسته ای دست آورد متعلّق به عموم ملّت است

و هیچ قدرتی حقّ سلب آن را ندارد و مواضعی که از ناحیه مسئولان مطرح می شود با اجماع و تدبیر مسئولان مدیریت می شود.

۳- اگر کسی حماقتی نسبت به جمهوری اسلامی مرتکب شود جواب عملی آن ، دندان شکن خواهد بود.  

 

 

هـ : مبادله اسیران لبنان و اسرائیل :

در نوع رسانه های گروهی و مواضع مسئولان بویژه مسئولان رژیم اسرائیل با تلخ کامی این موضوع را مطرح کردند؛

از جمله موارد زیر خیلی برجسته مورد توجه قرار گرفت:

۱- سخنگوی ارتش اسرائیل گفت :

تبادل اسیران برای اسرائیل و ارتش آن ، روز بسیار دردناکی است.

۲- نوع تحلیل گران و کارشناسان بین المللی آزادی اسیران و تحویل شهداء را پیروزی بزرگ دیگری برای مقاومت اسلامی در برابر رژیم صهیونیستی دانستند.

۳- موضوع بعدی برای مقاومت ، آزاد سازی مزارع شَبعا از دست رژیم اشغالگر اسرائیل است.

رئیس جمهور لبنان تصریح کرد :

اگر دیپلماسی شکست بخورد مزارع شَبعا را با عملیات نظامی آزاد خواهیم کرد .

 

 

و : قدردانی از معتکفین :

امسال ۳۵۰ نفر برادر ۱۰۵۰ نفر خواهر در شهرستان خوی و بخش صفائیه ، دیزج دیز و شهرک معتکف بودند که ۹۰ درصد آنان را جوانان تشکیل می دهند. و نسبت به سال گذشته ۳۵ درصد رُشد را نشان می دهد.

ضمن قدردانی از این اقدام عبادی عزیزان معتکف از زحمات و تلاشهای عموم کارگزاران این مراسم کمال قدردانی و سپاسگزاری را داریم.

 

پی نوشت:

(۱)     سوره آل عمران   آیه ۱۳۰

(۲)   سیره ابن هشام   ج ۳   ص ۱۲۸  

(۳)     ریاحین الشریعه     ج ۳     ص ۶۱

(۴)     زینب کبری (س) عقیله بنی هاشم / حسن الهی ص ۶۲                

(۵)     ریاحین الشریعه ج ۳ ص ۶۲          

(۶)     همان   ص ۶۲

(۷)   السرائر / ابن ادریس   ج ۳   ص ۶۴۰              

(۸)     وسائل الشیعه   ج ۱   ص ۴۱۷

 

 

پر بازدیدترین ها

بیشتر