سه شنبه ۴ آبان ۱۴۰۰ - الثلاثاء 20 ربيع أول 1443

(۱۳۸۹/۱۲/۲۰) خطبه های نماز جمعه شهرستان خوی – ۲۰ اسفند ۱۳۸۹

خطبه اول   : الف : تقوی از دیدگاه روایات (۳۹) کَلامُ عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ (ع) : هفته گذشته مطرح گردید که امام زین العابدین (ع) روزهای جمعه در مسجد النبی(ص) مردم را موعظه می فرمود. مواردی از فرمایشات آن بزرگوار را در جلسه گذشته مطرح کردیم.   اکنون ادامه همان مطالب را ترجمه می کنیم: […]

خطبه اول   :

الف : تقوی از دیدگاه روایات (۳۹)

کَلامُ عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ (ع) :

هفته گذشته مطرح گردید که امام زین العابدین (ع) روزهای جمعه در مسجد النبی(ص) مردم را موعظه می فرمود. مواردی از فرمایشات آن بزرگوار را در جلسه گذشته مطرح کردیم.

 

اکنون ادامه همان مطالب را ترجمه می کنیم:

… یَا ابْنَ آدَمَ إِنَّ أَجَلَکَ أَسْرَعُ شَیْ‌ءٍ إِلَیْکَ

ای پسر آدم مرگ تو از هر چیز به تو شتابنده‏تر است،

قَدْ أَقْبَلَ نَحْوَ کَ حَثِیثاً یَطْلُبُکَ وَ یُوشِکُ أَنْ یُدْرِکَکَ

شتابان بسوى تو روى آورده و تو را می جوید و چیزى نمانده که تو را دریابد،

وَ کَأَنْ قَدْ أَوْفَیْتَ أَجَلَکَ وَ قَبَضَ الْمَلَکُ رُوحَکَ

و تو فکر کن که اکنون أجلت به سر رسیده و ملک الموت جانت را گرفته

وَ صِرْتَ إِلَى قَبْرِکَ وَحِیداً فَرَدَّ إِلَیْکَ فِیهِ رُوحَکَ

و به خانه گور تک و تنها وارد گشته، و روح ترا به بدنت باز گردانده‏اند،

وَ اقْتَحَمَ عَلَیْکَ فِیهِ مَلَکَانِ- نَاکِرٌ وَ نَکِیرٌ لِمُسَاءَلَتِکَ وَ شَدیدِ امْتِحَانِکَ

و «دو فرشته (سؤال) بنام ناکر و نکیر براى بازپرسى و آزمایش سخت تو بى‏اجازه به گورت درآمده‏اند،

أَلا وَ إِنَّ أَوَّلَ مَا یَسْأَلانِکَ عَنْ رَبِّکَ

آگاه باش که نخستین چیزى را که از تو می پرسند پروردگار تو است

الَّذِی کُنْتَ تَعْبُدُهُ وَ عَنْ نَبِیِّکَ الَّذِی أُرْسِلَ إِلَیْکَ

که او را پرستش می کردى، و از پیامبر تو است که بسوى تو فرستاده شده

و عَنْ دِینِکَ الَّذِی کُنْتَ تَدِینُ بِهِ وَ عَنْ کِتَابِکَ الَّذِی کُنْتَ تَتْلُوهُ

و از دین تو است که به آن متدین گشته‏اى و از کتابى است که می خوانده‏اى

وَ عَنْ إِمَامِکَ الَّذِی کُنْتَ تَتَوَلَّاهُ ثُمَّ عَنْ عُمُرِکَ فِیمَا کُنْتَ أَفْنَیْتَهُ

و از امام تو است که ولایتش را پذیرفته‏اى و از عمرت می پرسند که در چه راهى فنا کردى،

وَ مَالِکَ مِنْ أَیْنَ اکْتَسَبْتَهُ وَ فِیمَا أَنْتَ أَنْفَقْتَهُ (۱)

و از مال و دارائیت پرسند که از کجا بدست آوردى و در چه راهى خرج کردى

 

 

ب : شرح زیارت جامعه (۱۵)

وَساسَهَ الْعِباد

و (سلام بر شما) ای سیاست گذاران بندگان

معنی ساسَه :

جمع سائِس است از ساسَ یَسُوسُ به معنای سیاست گذار و سیاست مدار

۱- ابن منظور در لسان العرب می نویسد :

اَلسَّوْسُ: اَلرِّیاسَهُ وَ سُوِّسَ الرَّجُلُ اُمُورَ النّاسِ (عَلی ما لَمْ یُسَمَّ فاعِلُهُ) اِذا مُلِّکَ اَمْرَهُمْ (۲)

یعنی سَوس به معنای ریاست کردن است (وقتی گفته می شود) مرد به سیاستگذاری امور جمعیت گمارده شد یعنی به مدیریت و اداره امور آنان منصوب گردید

·       سیاست در لغت به معنای تدبیر چیزی و مصلحت آن اقدام کردن است.

 

۲- صاحب مجمع البحرین می نویسد :

ساسَ زِیدٌ اَلْاَمْرَ سِیاسَهً دَبَّرَهُ وَ قامَ بِاَمْرِهِ (۳)

 

 

توضیح :

واژه سیاست همانند کلمه استعمار از جمله واژه های مظلوم در میان عُرف جوامع بشری است علت آن سوء استفاده ها و سوء برداشت های عده ای سودجو و فرصت طلب و حکم رانان ستمگر در طول تاریخ است

در کشور اسلامی ما ایران قبل از پیروزی انقلاب اسلامی در اثر القائات انگلیسی ها و بعداً آمریکائیان یک معنی منفور و برداشت منفی در ذهن مردم از واژه سیاست بوجود آمد

بطوریکه بخش مهمی از فرمایشات رهبر کبیر انقلاب بویژه قبل از پیروزی مربوط به پاسخ دادن به این قبیل برداشت های غلط بوده

لذا ضروری می بینم استعمالات و کاربردهای واژه سیاست را در احادیث و روایات اسلامی و کلام بزرگان یادآوری کنیم تا مشخص گردد که مفهوم واژه سیاست نه تنها یک مفهوم منفوری نیست بلکه از جمله مفاهیم و موضوعات ضروری و اجتناب ناپذیر جوامع بشری از دیدگاه اسلام است.

۱- عبدالعزیز بن مسلم می گوید :

ما در ایام حضور امام رضا (ع) در مرو بودیم در آغاز ورود، روز جمعه در مسجد جامع جمع شدیم. حضّار مسجد موضوع امامت را مورد بحث قرار دادند و اختلاف بسیاری را در آن زمینه بازگو می کردند.

من حضور امام (ع) رفتم و گفتگوی مردم را به عرضش رساندم:

فَتَبَسَّمَ ثُمَّ قَالَ یَا عَبْدَ الْعَزِیزِ جَهِلَ الْقَوْمُ وَ خُدِعُوا مِنْ أَدْیَانِهِمْ

امام (ع) خندید و سپس فرمود : ای عبدالعزیز مردم نفهمیدند و در دین خود فریب خوردند.

سپس امام (ع) به صورت مفصل در ارتباط با ویژگی ها و رسالت های امام (ع) در جامعه بحث کردند . از جمله فرمودند:

الْإِمَامُ أَمِینُ اللَّهِ فِی أَرْضِهِ وَ حُجَّتُهُ عَلَى عِبَادِهِ وَ خَلِیفَتُهُ فِی بِلادِهِ الدَّاعِی إِلَى اللَّهِ

امام امانتدار خدا در زمین و حجّت او بر بندگان او و جانشین او در بلاد و دعوت کننده به سوی خدا است

و در ادامه فرمود :

عَالِمٌ بِالسِّیَاسَهِ مَفْرُوضُ الطَّاعَهِ قَائِمٌ بِأَمْرِ اللَّهِ نَاصِحٌ لِعِبَادِ اللَّهِ حَافِظٌ لِدِینِ الله(۴)

(امام ) عالم بر سیاست ، واجب الاطاعه و قائم به دستور خدا ، نصیحت کننده بندگان و حافظ دین خداوند است.

 

۲- فُضِیل بن یَسار می گوید:

سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ (ع) یَقُولُ لِبَعْضِ أَصْحَابِ قَیْسٍ الْماصِرِ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ أَدَّبَ نَبِیَّهُ فَأَحْسَنَ أَدَبَهُ فَلَمَّا أَکْمَلَ لَهُ الْأَدَبَ قَالَ- إِنَّکَ لَعَلى‏ خُلُقٍ عَظِیمٍ ثُمَّ فَوَّضَ إِلَیْهِ أَمْرَ الدِّینِ وَ الْأُمَّهِ لِیَسُوسَ عِبَادَهُ

شنیدم امام صادق (ع) به بعضى از اصحاب قیس ماصر می فرمود: همانا خداى عزّوجل پیغمبرش

را تربیت کرد و نیکو تربیت کرد، چون تربیت او را تکمیل نمود، فرمود: «تو بر خلق عظیمى استوارى» سپس امر دین و امّت را به او واگذار فرمود تا سیاست بندگانش را به عهده بگیرد،

فَقَالَ عَزَّ وَ جَلَّ- ما آتاکُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ ما نَهاکُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا وَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ (ص) کَانَ مُسَدَّداً مُوَفَّقاً مُؤَیَّداً بِرُوحِ الْقُدُسِ لَا یَزِلُّ وَ لَا یُخْطِئُ فِی شَیْ‏ءٍ مِمَّا یَسُوسُ بِهِ الْخَلْقَ فَتَأَدَّبَ بِآدَابِ اللَّهِ (۵)

سپس خداوند فرمود: «آنچه را رسول براى شما آورده بگیرید و از آنچه شما را نهى کرده باز- ایستید» همانا رسول خدا (ص) استوار و موفق و مؤید بروح القدس بود، نسبت به سیاست و تدبیر خلق هیچ گونه لغزش و خطائى نداشت، به آداب خدا تربیت شد.

۳- امام صادق (ع) فرمود :

کانَ اَمیرُالْمُؤْمِنینَ (ع) یَقُولُ : … بِحُسْنِ السِّیاسَهِ یَکُونُ الْاَدَبُ الصّالِحُ (۶)

امیرمؤمنان (ع) می فرمود : با زیبایی تدبیر و سیاست ادب صالح به دست می آید.

                                                                      ادامه دارد.


خطبه دوم:

هفته جاری دارای مناسبتهای مهم و متعدد سیاسی، اجتماعی و فرهنگی و تاریخی است. چند مورد را به صورت اجمال مورد اشاره قرار می دهیم :

الف : روز یکشنبه ۲۲ اسفند مصادف با ۸ ربیع الثانی

۱- سالروز میلاد امام حسن عسکری (ع) (۲۳۲٫ق) می باشد

این مناسبت را به ساحت مقدس امام عصر (عج) و عموم شیعیان اهل بیت (ع) و شما نمازگزاران تبریک می گویم.

  •        امام زمان (عج) در توقیع خود ( به عَمری و فرزندش) در حق پدر بزرگوارشان چنین می نویسد:

کَانَ ( اَلْاِمامُ الْعَسْکَرِیُّ (ع))نُوراً سَاطِعاً وَ قَمَراً زاهِراً اخْتَارَ اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ لَهُ مَا عِنْدَهُ فَمَضَى عَلَى مِنْهَاجِ آبَائِهِ (ع) حَذْوَ النَّعْلِ بِالنَّعْلِ (۷)

او نوری فروزان و ماهی درخشان بود که خداوند آنچه را نزد خود بود برای او برگزید او راه و روش پدران بزرگوار خود را گام به گام دنبال کرد تا رحلت فرمود.

  •        از امام عسکری (ع) نقل شده ( خطاب به شیعیان ) فرمود :

اِتَّقُوا اللهَ وَ کُونُوا لَنا زَیْناً وَ لا تَکُونُوا (عَلَیْنا)شَیْناً (۸)

تقوای الهی پیشه کنید و زینت ما باشید نه مایه سرشکستگی

 

۲- سالروز صدور فرمان امام خمینی (ره) مبنی بر تأسیس بنیاد شهید انقلاب اسلامی (۱۳۵۸٫ش) و روز بزرگداشت شهداء

حضرت امام (ره) در این پیام ۱۰ ماده ای و جامع خود با دور اندیشی و آینده نگری منحصر به فرد خود تمامی موضوعات مربوط به خانواده معظّم شهداء و جانبازان را مطرح فرموده و در پایان می نویسند: اگر سازمان (بنیاد شهید) در موارد مرقومه به اشکال برخورد نمود و یا از طرف بعضی متصدیان اهمال شد اینجانب را مطلع نمایند تا در رفع آن به طور مقتضی عمل نمایم. (۹)

  •        مرحوم طبرسی در تفسیر مجمع البیان در ذیل آیه شریفه

« وَ لا تَحْسَبَنَّ الَّذینَ قُتِلُوا فی‏ سَبیلِ اللَّهِ أَمْواتاً بَلْ أَحْیاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ یُرْزَقُون‏» (۱۰)

(اى پیامبر!) هرگز گمان مبر کسانى که در راه خدا کشته شدند، مردگانند! بلکه آنان زنده‏اند، و نزد پروردگارشان روزى داده مى‏شوند

یک روایت معتبر و مفصّلی را در زمینه مقام و جایگاه شهداء از امام رضا (ع) نقل می کند و در ذیل همان روایت در ارتباط با خانواده شهداء می فرماید :

وَ یَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ أَنَا خَلِیفَتُهُ فِی أَهْلِهِ وَ مَنْ أَرْضَاهُمْ فَقَدْ أَرْضَانِی وَ مَنْ أَسْخَطَهُمْ فَقَدْ أَسْخَطَنِی‏ (۱۱)

خداوند می فرماید: من سرپرست بازماندگان او (شهداء) هستم هرکس آنها را خشنود کند مرا خشنود کرده و هرکس آنان را به خشم آورد مرا به خشم آورده است

 

 

ب : روز سه شنبه ۲۴ اسفند مصادف با ۱۰ ربیع الثانی سالروز وفات کریمه اهل بیت حضرت فاطمه معصومه (س) می باشد

این مصیبت را به محضر امام عصر(عج) و امام رضا(ع) و عموم پیروان اهل بیت (ع) تسلیت می گویم.

حضرت معصومه (س) در سال ۱۷۳٫ق در مدینه منوّره متولد شد و در سال ۲۰۱ .ق در شهرستان قم وفات کرد.

بدین طریق سن آن بزرگوار در سال شهادت ۲۹ سال بوده و در سال ولادت ایشان پدر بزرگوارشان امام موسی بن جعفر (ع) بوسیله هارون الرشید زندانی و در سال ۱۸۳٫ق به شهادت رسید ؛ لذا آن بزرگوار پدر خود را ندیدند و تحت سرپرستی برادر بزرگوارشان امام رضا (ع) زندگی خود را ادامه داد. (۱۲)

در ارتباط با فضایل و جایگاه ایشان روایات متعددی وارد شده است بعنوان تبرّک چند روایت را در ارتباط با پاداش زیارت ایشان در قم ترجمه می کنم و خدا را شاکریم که این نعمت بزرگ را به ما ایرانیان عنایت فرمود:

۱- امام صادق (ع) فرمود :

سَتُدْفَنُ فِیها (بَلْدَهُ قُمْ) اِمْرَئَهٌ مِنْ اَوْلادِی تُسَمّی فاطِمَهُ فَمَنْ زارَها وَجَبَتْ لَهُ الْجَنَّهُ (۱۳)

۲- امام موسی بن جعفر (ع) فرمود : مَن زارَها فَلَهُ الْجَنَّهُ (۱۴)  

۳- امام رضا (ع) فرمود : مَنْ زارَها عارِفاً بِحَقِّها فَلَهُ الْجَنَّهُ (۱۵)

۴- امام جواد (ع) فرمود: مَنْ زارَ قَبْرَ عَمَّتِی بِقُمْ فَلَهُ الْجَنَّهُ (۱۶)

 

 

ج : روز پنج شنبه ۲۵ اسفند ماه مصادف با درگذشت حجت الاسلام و المسلمین حاج سید احمد خمینی (۱۳۷۳٫ش) و بمباران شیمیایی شهر حلبچه توسط رژیم عراق در سال (۱۳۶۶٫ش) می باشد. هر دو مناسبت را به نمازگزاران عزیز تسلیت می گویم.

در ارتباط با بیان جایگاه و نقش ایشان در انقلاب اسلامی و خدماتی که ارائه کردند یک فرصت گسترده لازم است

من در این مدت کوتاه چند نکته را در ارتباط با زندگی سیاسی ایشان مطرح می کنم: ابتدا لازم به ذکر است که ادوار زندگی سیاسی ایشان را می توان به سه دوره تقسیم کرد

 

الف : قبل از پیروزی انقلاب اسلامی :

ایشان در این دوران که مصادف با تبعید حضرت امام (ره) و برادر بزرگواشان مرحوم حاج آقا مصطفی به کشور عراق بود فعالیت خود را در چند محور ادامه داد:

۱- ادامه تحصیل در حوزه علمیّه قم

۲- مدیریت بیت حضرت امام (ره) در قم

۳- هماهنگ کردن جریان های مبارزه در داخل کشور

۴- انعکاس اخبار داخل کشور به حضرت امام (ره)

 

 

ب : بعد از پیروزی انقلاب و در زمان حیات امام (ره)

مقام معظم رهبری مدظله العالی در بیان نقش جایگاه ایشان در این دوره را بعنوان « مشاور امین برای امام (ره) » مطرح فرمودند که بخش مهمی از سنگینی کارهای امام (ره) به عهده ایشان بود و مهم تر از همه پرستاری از حضرت امام (ره) بزرگترین کاری بود که در این دوره انجام دادند.

 

 

ج : بعد از رحلت حضرت امام (ره):

مواضع قاطع مرحوم حاج احمدآقا(ره) در حمایت از مقام معظم رهبری مدظله در ناکام گذاردن توطئه های دشمنان انقلاب نقش اساسی داشت. (۱۷)

 

 

د : ملاقات خبرگان با رهبری مدظله العالی:

مقام معظم رهبری مدظله در ملاقات با اعضای خبرگان رهبری مطالب مهم و مبسوطی را ایراد فرمودند که چند مورد را یادآوری می کنیم و در آینده انشاء ا… مورد بررسی و تحلیل قرار خواهیم داد.

۱- از خبرگان رهبری که در موضوع انتخابات دشمنان را ناکام گذاردند، قدردانی کردند.

۲- حوادث کشورهای اسلامی را بسیار عظیم خوانده و فرمودند: هنوز در ابتدای راه است.

۳- با اشاره به برخی رفتارهای غیر اخلاقی در بعضی نمازجمعه ها، یا محیط های درس تأکید فرمودند : این رفتارها غلط اندر غلط است.

۴- با تقبیح غیبت، تهمت، هتاکی و توهین به دیگران این کارها را همانند بیماری نامیدند که به همه چیز سرایت می کند و این قبیل کارها را خلاف شرع، مخالف عقل سیاسی و ضربه به جمهوری اسلامی نامیدند که خداوند را خشمگین می سازد.

و در ادامه فرمودند:

من می خواهم این پیامى باشد به همه‌ى آن کسانى که یا حرف می زنند، یا می نویسند؛ چه در مطبوعات، چه در وبلاگها. همه‌ى اینها بدانند، کارى که میکنند، کار درستى نیست. (۱۸)

 

 

پی نوشت:

(۱)   روضه کافی / ثقه الاسلام کلینی ص ۷۲

(۲)   لسان العرب / ابن منظور ماده (سوس)

(۳)   مجمع البحرین / طریحی ماده (سوس)

(۴)   الاحتجاج / طبرسی ج ۲ ص ۴۳۶

(۵)   اصول کافی/ کلینی ج ۱ ص ۲۶۶

(۶)   کتاب الوافی / فیض کاشانی ج ۱ ص ۱۲۳

(۷)   بحار الانوار / مجلسی ج ۵۳ ص ۱۹۱

(۸)   همان ج ۷۸ ص ۳۷۲      

(۹)   صحیفه امام / مرکز نشر آثار امام (ره) ج ۱۲ ص ۱۸۵

(۱۰) سوره آل عمران آیه ۱۶۹

(۱۱) تفسیر مجمع البیان / طبرسی ج ۲ ص ۶۶۰

(۱۲) مناسبات الاسلامیه / محمد امین نجف ص ۱۸۶

(۱۳) بحارالانوار / مجلسی ج ۵۷ ص ۲۱۶

(۱۴) ثواب الاعمال / صدوق ص ۹۹

(۱۵)   بحارالانوار / مجلسی ج ۴۸ ص ۳۱۷  

(۱۶) کامل الزیارات / ابن قولویه ص ۵۳۶        

(۱۷)   برداشتی از سایت شورای سیاستگذاری ائمه جمعه

(۱۸)   پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری مدظله العالی

 

 

پر بازدیدترین ها

بیشتر