چهارشنبه ۵ آبان ۱۴۰۰ - الأربعاء 21 ربيع أول 1443

(۱۳۹۰/۰۳/۰۶) خطبه های نماز جمعه شهرستان خوی – ۶ خرداد ۱۳۹۰

خطبه اول الف : تقوی در خطبه های معصومین (۷): اوّلین خطبه امیرمؤمنان(ع) (۴): … اِنَّ اَوْلِیاءَ اللهِ هُمُ الَّذینَ دوستان خدا کسانی هستند که نَظَرُوا اِلی باطِنِ الدُّ نْیا به باطن دنیا می نگرند اِذا نَظَرَ النّاسُ اِلی ظاهِرِها زمانیکه مردم به ظاهر او نگاه می کنند وَاشْتَغَلُوا بِآجِلِها به آینده دنیا مشغولند اِذَا […]

خطبه اول

الف : تقوی در خطبه های معصومین (۷):

اوّلین خطبه امیرمؤمنان(ع) (۴):

اِنَّ اَوْلِیاءَ اللهِ هُمُ الَّذینَ

دوستان خدا کسانی هستند که

نَظَرُوا اِلی باطِنِ الدُّ نْیا

به باطن دنیا می نگرند

اِذا نَظَرَ النّاسُ اِلی ظاهِرِها

زمانیکه مردم به ظاهر او نگاه می کنند

وَاشْتَغَلُوا بِآجِلِها

به آینده دنیا مشغولند

اِذَا اشْتَغَلَ النّاسُ بِعاجِلِها

درحالیکه مردم به امروز آن سرگرمند

فَأماتُوا مِنها ما خَشَوْ أَنْ یُمیتَهُمْ

لذا اموری را که می ترسند سرانجام قاتل آنها باشد از میان می برند

وَ تَرَکُوا مِنْها ما عَلِمُوا أَنَّهُ سَیَتْرُکُهُمْ (۱)  

و آنچه را می دانند عاقبت آنها را ترک میگوید به دست فراموشی میسپارند

بِهِمْ عُلِمَ الْکِتابُ وَ بِهِ عَلِمُوا

قرآن بوسیله آنان فهمیده می شود و آنان نیز بوسیله قرآن می فهمند

وَ بِهِمْ قامَ الْکِتابُ وَ بِهِ قامُوا (۲)

و قرآن بوسیله آنان برپاست و آنان تیز توسط قرآن پابرجا هستند.

 

 

ب : شرح زیارت جامعه (۲۳)

وَ ذَوِی النُّهی وَ اُولِی الْحِجی (۲)

جلسه گذشته در ارتباط معنی و جایگاه عقل مقداری بحث گردید.

اکنون در ادامه به آثار و برکات عقل می پردازیم.

۱- انسان عاقل موقعیت شناس است.

امام موسی بن جعفر (ع) در ضمن توصیه های خود به هشام بن حکم می فرماید:

یا هِشامُ إِنَّ الْعاقِلَ لا یُحَدِّثُ مَنْ یَخافُ تَکْذیبَهُ

ای هشام انسان خردمند با کسیکه می ترسد تکذیبش کند سخن نمی گوید

وَ لا یَسْألُ مَنْ یَخافُ مَنْعَهُ

و از کسیکه بیم مضایقه دارد درخواست نمی کند

وَ لا یَعِدُ ما لا یَقْدِرُ عَلَیْهِ

و بر آنچه توان ندارد وعده نمی دهد

وَلا یَتَقَدَّمُ عَلی ما یَخافُ الْعَجْزَ عَنْهُ (۳)

و بر آنچه بیم ناتوانی از آن را دارد گام بر نمی دارد

 

 

تذکر:

مرحوم شیخ طوسی در مورد هشام می نویسد :

کانَ مِنْ خَوّاصِ سَیِّدَنا مَوْلانا مُوسَی بْنِ جَعْفَرٍ عَلَیْهِمَا السَّلام وَ کانَتْ لَهُ مُباحِثاتٌ کَثیرَهٌ مَعَ الْمُخالِفینَ (۴)

 

 

برداشت ها:

از توصیه های امام (ع) به هشام چند موضوع اساسی که مبتلا به امروز جامعه است برداشت می شود.

۱-    بعضی از گویندگان و یا نویسندگان برخی مطالب فلسفی یا عرفانی یا بعضی از معارف دینی را که برای شنوندگان و یا خوانندگان سنگین است نباید مطرح بکنند چون موجب بدبینی و انحراف فکری و اعتقادی آنان می گردد.

۲- اینکه امام (ع) می فرماید: لا یَسْئَالُ مَنْ یَخافُ مَنْعَهُ

چون اگر انسان از دیگری چیزی را درخواست کند ولی طرف مقابل مضایقه کند موجب تحقیر درخواست کننده می شود و عزّت او زیر سوال می رود.

در صورتیکه امام صادق (ع) می فرماید:

اِنَّ اللهَ فَوَّضَ اِلَی الْمُؤْمِنِ أُمُورَهُ کُلَّها وَ لَمْ یُفَوِّضْ أَنْ یَکُونَ ذَلیلاً (۵)

اَما تَسْمَعُ اللهَ تَعالی یَقُولُ: وَ لِلّهِ الْعِزَّهُ وَ لِرَسُولِهِ وَ لِلْمُؤْمِنینَ (۶)

خداوند اختیار همه کارها را به مؤمن داده اما این اختیار را به او نداده است که ذلیل باشد.

مگر نشنیده ای که خداوند متعال می فرماید: و عزّت از آن خدا و پیامبر او و مؤمنان است.

 

۳- جمله « وَ لا یَعِدُ ما لا یَقْدِرُ عَلَیْه »

هشداری است بر مسئولانی که در حوزه مسئولیت خویش به مردم وعده های بی حاصل می دهند چون چنین کاری از یک طرف موجب بدبینی مردم نسبت به نظام جمهوری اسلامی می شود که از گناهان کبیره محسوب می گردد و از سویی دیگر جایگاه و شخصیت مسئول مربوطه زیر سوال می برد.

 

۴- وَ لا یَتَقَدَّمُ عَلی ما یَخافُ الْعَجْزَ عَنْهُ

یعنی عقل و شرع حکم می کند انسان به کاری که خارج از قدرت و توان اوست اقدام نکند و یا مسئولیتی که از توان علمی و مدیریتی وی خارج است نپذیرد

لذا یکی از علل اساسی شکست بعضی از تجّار و بازاریان و یا بی خاصیتی برخی از مدیران که موجب می شود بسیاری از کارهای مربوطه معطل و در زمین بماند همین است که برای انجام و پذیرش مسئولیت های فوق توان و قدرت خویش اقدام می نمایند.

 

 

راه حل چیست ؟

در روایات اهل بیت (ع) راه حل و درمان تمامی آسیب ها و انحرافات مطرح شده است؛ از جمله راه حل ها برای رهایی از آسیب های مذکور معرفت و شناخت جایگاه خویش است که موجب می شود انسان به انحراف کشیده نشود.

۱- امیرمؤمنان (ع) فرمود :

أَفْضَلُ الْعَقْلِ مَعْرِفَهُ الْاِنْسانِ نَفْسَهُ (۷)

با فضیلت ترین خرد شناخت انسان به خویشتن است.

 

۲- در روایت دیگر می فرماید :

اَعْظَمُ الْجَهْلِ جَهْلُ الْاِنْسانِ نَفْسَهُ (۸)

بزرگترین جهل آن است که انسان به جایگاه خویش جاهل باشد

برای اینکه مثالی نیز مطرح کرده باشیم آخرین مطلب را از توصیه های امام موسی بن جعفر (ع) به هشام بن حکم ترجمه می کنیم:

یا هِشام اِنَّ اَمیرَالْمُؤْمِنینَ (ع) کانَ یَقُولُ:

امیرمؤمنان (ع) مدام می فرمود:

لا یَجْلِسُ فِی صَدْرِ الْمَجْلِسِ

در بالای مجلس نمی نشیند

اِلاّ رَجُلٌ فِیهِ ثَلاثُ خِصالٍ

مگر کسیکه دارای سه ویژگی باشد

  • یُجیبُ اِذا سُئِلَ

اگر مورد پرسش قرار گرفت بتواند پاسخ بگوید

  • وَ یَنْطِقُ اِذا عَجَزَ الْقَوْمُ عَنِ الْکَلامِ

هنگام ناتوانی دیگران سخن گوید

  • وَ یُشیرُ بِالرَّأیِ الَّذِی فِیهِ صَلاحُ أَهْلِهِ

و نظری بدهد که به اصلاح مردم باشد

فَمَن لَم یَکُن فِیهِ شَیئٌ مِنهُنَّ

کسیکه هیچکدام از این ویژگیها را ندارد

فَجَلَسَ فَهُوَ أَحمَقٌ (۹)

در بالای مجلس بنشیند او احمق است


 

خطبه دوم:

الف: مناسبت های هفته جاری:

هفته جاری دارای مناسبت‌های متعددی است از جمله :

۱- سالگرد رحلت چند نفر از فقهاء و مراجع تقلید

  •      رحلت مرحوم آیت الله حاج شیخ مرتضی حائری یزدی
  •      رحلت مرحوم آیت الله العظمی سید محمد رضا گلپایگانی
  •      رحلت مرحوم آیت الله العظمی شیخ محمد اراکی

۲- روز سه شنبه مصادف با ۲۷ جمادی الثانی

سالگرد شهادت حضرت امام علی النقی (ع) بنا به قول مرحوم کلینی(۱۰) و مسعودی (۱۱)  

 

 

ب : حضرت امام (ره) و اسلام ناب :

با توجه به اینکه در آستانه سالگرد رحلت رهبر کبیر انقلاب اسلامی قدس سره و سالگرد قیام ۱۵ خرداد سال ۴۲ قرار داریم.

برای اینکه اظهار اخلاصی به محضر معمار کبیر انقلاب اسلامی داشته باشیم لازم دیدم یکی از مهمترین میراث های آن بزرگوار را که در تمامی عمر بویژه در ادوار مختلف مبارزات خویش روی آن تأکید داشتند مورد اشاره قرار بدهم و آن عبارت است از:

تبیین ویژگیها و خصوصیات اسلام ناب محمّدی (ص) در برابر اسلام مرفهین، اسلام وهابیّت ، اسلام زور و تزویر و در نهایت اسلام آمریکایی

مرحوم کلینی در کتاب اصول کافی در ضمن موضوع « الاِیمانُ وَ الکُفرُ» مطلبی را مطرح فرموده تحت عنوان « دَعائِمُ الاِسلامِ » که در ضمن این عنوان ۱۵ روایت را مطرح فرموده (۱۲) می توان ادعا کرد ماحصل و نتیجه این روایات همان ویژگیها و خصوصیاتی است که حضرت امام (ره) برای اسلام ناب برشمرده اند. از قبیل:

۱- اسلام دین سیاست و حکومت است و اختصاص به عبادت، تعلیم و تعلم عبادی ندارد. (۱۳)

۲- تشکیل حکومت اسلامی شرط تحقق اسلام ناب است. (۱۴)

۳- اسلام مکتب قیام و مبارزه با ستم و ستمگران و جهانخواران است. (۱۵)

۴- اسلام حامی مستضعفان و محرومان و پابرهنگان است. (۱۶)

۵- اسلام دین ساده زیستی است. (۱۷)

 

 

ج : الزامات جهاد اقتصادی (۲)

مقام معظم رهبری مدظله در سخنرانی اول فروردین در مشهد مقدس الزاماتی را برای جهاد اقتصادی برشمردند یکی از آنها داشتن روحیه جهادی بود که قبلاً توضیح داده شد

مورد دوم «استحکام معنویت و روح تدیّن در جامعه» بود که باز توضیح داده شد

اکنون مورد سوم را مطرح می سازیم که عبارت است از «عدم ابتلاء به مسائل حاشیه ای»

همه ما از نظر اعتقادی می دانیم که در جهاد باید تمامی نیروها با حفظ وحدت و انسجام خویش گوش به فرمان فرمانده خود باشند و رمز موفقیت آنان در جهاد در حفظ آن است و از لحاظ تجربی در طول ۸ سال دفاع مقدس آثار و برکات وحدت اسلامی و انسجام را با تمامی وجود لمس کردیم.

در عین حال در طول ۳۲ سال پس از پیروزی انقلاب اسلامی استکبار جهانی تلاش کرده انقلاب اسلامی ایران را از طریق مسائل حاشیه ای با شکست مواجه سازد. از قبیل:

موضوع گروهک ها، خودمختاری ها در نوار مرزی، جبهه ملی، نهضت آزادی، خلق مسلمان، بنی صدر، جریان دوم خرداد، موضوع فتنه و اخیراً جریان انحرافی

و در سایر کشورهای اسلامی نیز جهت مهارکردن بیداری اسلامی شبیه این اقدامات و جریانات را راه اندازی کرده اند همانند موضوع

طالبان، القاعده، جندالله، دامن زدن به اختلافات قومی و قبیله ای و ناسیونالیستی(۱۸)

لذا طبق دستور مقام معظم رهبری مدظله العالی لازم است این قبیل مسائل حاشیه ای به درستی مدیریت شود و لازمه آن

  •        اجتناب از افراط و تفریط در مواضع و اقدامات عملی
  •        و جلوگیری از میدان داری انسان های عاطفی و احساسی
  •        و توجه جدّی به نصایح عقلا و دلسوزان متعهد جامعه
  •        اطاعت و پیروی کامل از فرامین ولی امر مسلمین می باشد.

 

 

د : شناسایی و دستگیری جاسوسان آمریکا:

به طوریکه در رسانه ها ملاحظه فرمودید سربازان گمنام امام زمان (عج) بار دیگر افتخار آفریدند و شبکه جاسوسی وابسته به سازمان سیا را که در چند کشور همسایه ایران به فعالیت علیه اسلام و مسلمین مشغول بودند شناسایی و منهدم ساخت.

ضمن قدردانی از تلاش ها و زحمات این عزیزان دو مطلب را لازم به یادآوری می دانم:

۱- این اقدام رذیلانه آمریکا که حتی از رانندگان کامیون های عبوری از ایران کسب اطلاعات می کردند از یک طرف دلیل درماندگی آنان در برابر ایران اسلامی است و از سویی دیگر نمایانگر اراده جدی استکبار برای ضربه زدن به ملت ایران و سایر ملل اسلامی می باشد که از هیچ تلاشی فروگذار نیستند.

لذا باید با هوشیاری مضاعف تمامی حرکات دشمن را رصد کرده و اطلاعات لازم را در اختیار نیروهای امنیتی قرار دهیم

 

۲- برحسب اطلاعات منتشره در زمینه اهداف شوم این شبکه که نوعاً آسیب زدن به زیرساخت های اقتصادی کشور می باشد. از قبیل:

انرژی هسته ای، صنایع هوایی و دفاعی، لوله های نفت و گاز، شبکه های برق و مخابرات، فرودگاه ها و گمرکات کشور، امنیت شبکه های ارتباطی و بانکی،

مشخص می شود که چرا مقام معظم رهبری مدظله العالی سال ۹۰ را سال جهاد اقتصادی نامگذاری فرموده و همچنین خطاب به وزیر اطلاعات می فرماید:

از شما می خواهم بیش از پیش در انجام مأموریت های مهم داخلی و خارجی وزارت اطلاعات اهتمام به خرج دهید. (۱۹)

 

پی نوشت :

(۱)   تمام نهج البلاغه / سید صادق موسوی ج ۴ ص ۱۵۳

(۲)   نهج البلاغه / ترجمه مکارم شیرازی ص ۸۴۴ حکمت ۴۳۲

(۳)   تحف العقول / ابن شعبه حرانی ص ۲۸۱

(۴) معجم رجال الحدیث / آیه ا… خویی ج ۲۰ ص ۲۹۸

(۵) بحارالانوار / علامه مجلسی ج ۴۴ ص ۱۰۶

(۶) قرآن سوره منافقین آیه ۸

(۷) غررالحکم ح ۲ ص ۴۲۲

(۸) همان ج ۲ ص ۳۸۷

(۹) تحف العقول / ابن شعبه حرانی ص ۲۸۱

(۱۰)   اصول کافی / کلینی ج ۱ ص ۴۹۷

(۱۱)   مروج الذهب / مسعودی ج ۱ ص ۸۴

(۱۲) اصول کافی / کلینی ج ۲   ص ۱۷  

(۱۳) اسلام ناب در اندیشه امام خمینی (ره) / مؤسسه نشر آثار ص ۶۳  

(۱۴) همان ص ۱۲۵  

(۱۵) همان ص ۲۱۵    

(۱۶) همان ص ۴۵۱  

(۱۷) همان ص ۵۱۵

(۱۸) یادداشت های شخصی

(۱۹)   خبرگزاری مهر

 

 

پر بازدیدترین ها

بیشتر