سه شنبه ۲۸ دی ۱۴۰۰ - الثلاثاء 15 جماد ثاني 1443

(۱۳۹۰/۰۳/۲۷) خطبه های نماز جمعه شهرستان خوی – ۲۷ خرداد ۱۳۹۰

خطبه اول الف : تقوی در خطبه های معصومین (۱۰): اوّلین خطبه امیرمؤمنان(ع) پس از بیعت مردم (۷): تاکنون فرازهایی از اولین خطبه نمازجمعه امیرمؤمنان (ع) مطرح گردید اکنون نیز ادامه مباحث خطبه اول آن بزرگوار را پی می گیریم: وَ اعْلَمُوا أَنَّهُ مَنْ یَتَّقِ اللهَ و بدانید هرکه برای خداوند تقوا ورزد یَجْعَلْ لَهُ […]

خطبه اول

الف : تقوی در خطبه های معصومین (۱۰):

اوّلین خطبه امیرمؤمنان(ع) پس از بیعت مردم (۷):

تاکنون فرازهایی از اولین خطبه نمازجمعه امیرمؤمنان (ع) مطرح گردید

اکنون نیز ادامه مباحث خطبه اول آن بزرگوار را پی می گیریم:

وَ اعْلَمُوا أَنَّهُ مَنْ یَتَّقِ اللهَ

و بدانید هرکه برای خداوند تقوا ورزد

یَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجاً مِنَ الْفِتَنِ

برای او راه نجات از فتنه

وَ نُوراً مِنَ الظُّلَمِ

و نوری رها سازنده از تاریکی ها قرار می دهد

وَ یُخَلِّدْهُ فِیمَا اشْتَهَتْ نَفْسُهُ

و به بهشت وآنچه دوست دارد، جاودانه دسترسی پیدا میکند

وَ یُنْزِلْهُ مَنْزِلَ الْکَرامَهِ عِنْدَهُ

و خداوند او را در منزل کرامت خویش مسکن دهد

فِی دارٍ اصْطَنَعَها لِنَفْسِهِ (۱)

و در خانه ای که مخصوص خداوند است

 

 

توضیح :

امیرمؤمنان (ع) در این بخش از خطبه چهار ثمره و برکت برای تقوا بیان می فرماید که انسان متقی به آنها دست پیدا می کند.

الف : رهایی از فتنه ها : « یَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجاً مِنَ الْفِتَنِ»

این فراز برگرفته از آیه شریفه است که می فرماید:

وَ مَنْ یَتَّقِ اللهَ یَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجاً (۲)

*     و در حدیثی از ابوذر غفاری نقل شده که پیامبر اکرم (ص) فرمود:

إِنّی لَأعْلَمُ آیَهً لَوْ أَخَذَ بِهَا النّاسُ لَکَفَتْهُمْ « وَ مَنْ یَتَّقِ اللهَ یَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجاً » فَما زالَ یَقُولُها وَ یُعیدُها (۳)

من آیه ای را می دانم که اگر همه انسانها دست به دامن آن زنند برای حل مشکلاتشان کافی است؛ پس آیه « وَ مَنْ یَتَّقِ اللهَ » را تلاوت کرد و بارها تکرار فرمود

 

ب : قدرت تشخیص حق از باطل: « وَ نُوراً مِنَ الظُّلَمِ »

این فراز مفاد آیاتی متعدد از قرآن است، از جمله این آیه شریفه:

یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُواْ إِن تَتَّقُوا اللهَ یَجْعَل لَکُمْ فُرْقاناً (۴)

ای کسانیکه ایمان آورده اید اگر تقوای الهی پیشه کنید برای شما وسیله جداسازی حق از باطل قرار می دهد

 

ج : خُلود و جاودانه ماندن در نِعَم بهشت: « وَ یُخَلِّدْهُ فِیمَا اشْتَهَتْ نَفْسُهُ »

 

د : سکونت در جایگاه ویژه : « وَ یُنْزِلْهُ مَنْزِلَ الْکَرامَهِ عِنْدَهُ فِی دارٍ اصْطَنَعَها لِنَفْسِهِ »

 

 

ب : شرح زیارت جامعه (۲۶)

« اَلسَّلامُ عَلی مَحالِّ مَعْرِفَهِ اللهِ » سلام برجایگاه های شناخت خدا

« مَحالّ » : جمع « مَحَلّ » است.

یعنی ائمه (ع) محل و جایگاه های شناخت خداوند هستند.

به عبارت دیگر اگر بنده ای بخواهد به خداوند معرفت و شناخت حقیقی پیدا کند باید از طریق ائمه (ع) وارد بشود

*      از امام صادق (ع) نقل شده فرمود :

اَلإِمامُ عَلَمٌ فِیما بَیْنَ اللهِ عَزَّوَجَلَّ وَ بَیْنَ خَلْقِهِ فَمَنْ عَرَفَهُ کانَ مُؤْمِناً وَ مَنْ اَنْکَرَهُ کانَ کافِراً (۵)

امام نشانه بین خداوند متعال و آفریدگان اوست پس هرکه او (خداوند) را شناخت مؤمن، و هرکه او را انکار کرد، کافر خواهد بود.

 

 

شناخت خدا همان شناخت امام است:

از مفاد برخی روایات چنین استفاده می شود که شناخت امام (ع) مساوی با شناخت خداوند است.

*      در روایتی از امام حسین (ع) وارد شده می فرماید:

اَیُّهَا النّاسُ إِنَّ اللهَ ما خَلَقَ الْعِبادَ اِلاّ لِیَعْرِفُوهُ فَاِذا عَرَفُوهُ عَبَدُوهُ فَاِذا عَبَدُوهُ إِسْتَغْنَوا بِعِبادَتِهِ عَنْ عِبادَهِ ما سِواهُ

فَقالَ لَهُ رَجُلٌ: یَابْنَ رَسُولِ الله (ص)! بِاَبِی اَنْتَ وَ اُمّی فَما مَعْرِفَهُ اللهِ ؟

قَالَ : مَعْرِفَهُ أَهْلِ کُلِّ زَمانٍ إِمامَهُمْ اَلَّذِی یَجِبُ عَلَیْهِمْ طاعَتُهُ (۶)

ای مردم ! به راستی خداوند متعال مردم را نیافرید مگر او را بشناسند پس هرگاه او را بشناسند عبادتش کنند و آنگاه که عبادتش کردند از عبارت غیر او بی نیاز می گردند

مردی گفت: ای فرزند پیامبر خدا(ص)! پدر و مادرم فدای شما گردد. شناخت خدا چگونه است؟

حضرت فرمود: شناخت خدا به این است که مردم هر عصری امام واجب الاطاعه خود را بشناسند.


 

 

خطبه دوم:

الف: مناسبتهای هفته جاری:

۱- امروز جمعه ۲۷ خرداد سالروز فرمان رهبر کبیر انقلاب مبنی بر تشکیل جهاد سازندگی در سال ۵۸٫ش و روز جهاد کشاورزی است. من این مناسبت رابه عموم جهادگران تلاشگر تبریک می گویم.

*       از امام صادق (ع) نقل شده می فرماید:

الزّارِعُونَ کُنُوزُ الْاَنامِ یَزْرَعُونَ طَیِّباً اَخْرَجَهُ اللهُ عَزَّوَجَلّ وَ هُمْ یَوْمَ الْقِیامَهِ اَحْسَنُ النّاسِ مَقاماً وَ أقْرَ بُهُمْ مَنْزِلَهً یُدْعَوْنَ الْمُبارَکینَ (۷)

کشاورزان گنجینه های خلق اند آنها بذری پاک و حلال می کارند و خداوند عزّوجل آن را به بار می آورد و ایشان در روز قیامت مقامی نیکوتر دارند و از نزدیکترین منزلت برخوردارند و با عنوان مبارک خوانده می شوند.

 

۲- روز سه شنبه مصادف با ۱۵ رجب سالروز وفات حضرت زینب کبری (س) می باشد.

با تسلیت این مصیبت به عموم نمازگزاران و پیروان اهل بیت (ع) در کتب حدیثی ، تاریخی و مقاتل نقل شده است هنگامی که حضرت زینب (س) در برابر مردم کوفه خطبه ای ایراد می کرد

*      امام زین العابدین (ع) خطاب به آن بزرگوار چنین فرمود:

یا عَمَّهُ اسْکُتِی وَ فِی الْباقِی مِنَ الماضِی اعْتِبارٌ وَ اَنْتِ بِحَمْدِ اللّهِ عالِمَهٌ غَیرُ مُعَلَّمَهٍ (۸)

ای عمه ! آرام باش که گذشته عبرت آینده است و سپاس خدایی را که تو بانویی هستی که معلم ندیده عالمی و مکتب نرفته فهیم و آگاه

فکر می کنم در تبیین فضیلت و جایگاه معنوی و قداست آن بزرگوار همین جمله کوتاه کافی است که از زبان معصوم لقب « عالِمَهٌ غَیرُ مُعَلَّمَهٌ » پیدا کرده اند

همه می دانیم که نام زینب کبری (س) در حماسه عاشورا در کنار نام مبارک اباعبدالله الحسین (ع) قرار دارد که از آن بزرگوار بعنوان « شَریکَهُ الحُسَین (ع)» یاد می شود.

 

۳- روز سه شنبه ۳۱ خرداد سالگرد شهادت مصطفی چمران است.

این شهادت را به عموم نمازگزاران و خانواده شهداء تبریک و تسلیت عرض می کنم.

شهید چمران شخصیتی عارف بود که هیچکدام از مقامات و القاب ظاهری از قبیل دکتر بودن، دانشمند بودن، وزیر بودن و امثال اینها نتوانست او را از هدف مقدس خویش که رسیدن به مقام لقاء الله بود باز دارد. از درگاه خداوند خواستاریم این شهید بزرگوار را با اولیاء خود محشور بفرماید.

 

۴- روز چهارشنبه روز تبلیغ و اطلاع رسانی دینی است. (۹)

با تبریک این مناسبت به عموم کسانیکه در زمینه تبلیغ ، اطلاع رسانی و امورات فرهنگی جامعه فعالیت دارند لازم به یادآوری است که امروز که تحت عنوان «عصر انفجار اطلاعات» از آن تعبیر می شود موضوع تبلیغ یکی از موضوعات اساسی و سرنوشت ساز جامعه است.

مبلّغین جامعه اسلامی ما باید موارد ذیل را در سرلوحه فعالیت های تبلیغی و اطلاع رسانی دینی خود قرار بدهند:

الف : معرفی چهره واقعی اسلام ناب و فرهنگ اهل بیت (ع) به جامعه

ب : استفاده بهینه از تمامی ابزارها و روش های مورد نیاز جامعه

ج : مبارزه با فرهنگ های وارداتی بویژه فرهنگ منحط غربی

د : توجه جدّی به قشرجوان جامعه که از نظر دینی و اخلاقی در لبه تیز حملات دشمن قرار دارند

 

 

ب : جهاد اقتصادی از دیدگاه آیات (۲) :

جلسه گذشته وعده کردیم که آیات مربوط به جهاد اقتصادی را مورد بررسی قرار بدهیم و چند مطلب مقدماتی را یادآور شدیم . اکنون می پردازیم به بیان آیات:

۱- احیاء زمین در اختیار خداست :

از برخی آیات استفاده می‌شود احیاء کردن زمین در اختیار خداوند است.

*       در سوره روم آیه ۱۹ می فرماید :

وَ یُحْیِ الاَرْضَ بَعْدَ مَوْتِها (۱۰)

یعنی زمین را پس از مردنش حیات می بخشد.

*      در تفسیر این بخش از آیه روایتی از امام موسی بن جعفر(ع) وارد شده که می فرماید :

لَیْسَ یُحْییها بِالْقَطْرِوَ لَکِنْ یَبْعَثُ اللهُ رِجَالاً فَیُحْیُونَ الْعَدْلَ فَتُحْیَا الأَرْضُ لِإِحْیَاءِ الْعَدْلِ وَ لَإِقَامَهُ الْعَدْلِ فِیْهِ أنْفَعُ فِی الأَرْضِ مِنَ الْقَطْرِ أَرْبَعِینَ صَبَاحاً (۱۱)

منظور این نیست که خداوند زمین را به وسیله باران زنده می‌کند ، بلکه مردانی را بر می انگیزد که اصول عدالت را احیاکنند ، و زمین با احیای عدالت زنده می شود ، (بدانید ) اقامه عدل در زمین از چهل روز باران نافع تر است.

از این روایت برداشت می شود که اجرای عدالت نقش اساسی در رشد و توسعه اقتصادی جامعه دارد؛ لذا از جمله موضوعاتی که ضرورت دارد مسئولان نظام و توده مردم در سال جهاد اقتصادی مورد توجه قرار بدهند رعایت و به کارگیری عدالت اقتصادی می باشد.

 

 

ج : بیانات رهبری مدظله در جمع اعضاى شوراى عالى انقلاب فرهنگی‏

مقام معظم رهبری مدظله العالی در جمع اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی بیاناتی مهم و راهگشا مطرح فرمودند که لازم می دانم چند محور را مورد یادآوری قرار بدهم:

۱- توصیه به سیاست‏گذارى راهبردى

۲- توجه به نخبگان؛ ترویج نخبگى، احترام به نخبگان و استقبال از فکر نخبگان‏

۳- یادآوری این مطلب که : روشنفکران، نخبگان، علماى دینى، فعالان سیاسى و در رأس همه، حکومت و حاکمان، قطب‏هاى تأثیرگذار در فرهنگ ملتها هستند که هم توانایى تقویت فرهنگ و هم زمینه تضعیف و یا انحطاط آن را دارند.

۴- تذکر این مطلب که : گستره تهاجم فرهنگى جبهه استکبار، همه کشورهاى دنیا است اما در این تهاجم مهمترین هدف، نظام جمهورى اسلامى است زیرا نظام اسلامى در مقابل نظام سلطه ایستاده و اثبات کرده که در این ایستادگى خود صادق است و توانایى مقابله و پیشرفت را نیز دارد.

۵- رسوخ دادن باورها و عقاید به عمق جان مردم و جوانان و از بین بردن زمینه‏هاى گناه در جامعه

۶- باید برخى اختلالات و کمبودها در مسائل تعلیم و تربیت، خانواده، ارتباطات اجتماعى، همکارى جمعى و وجدان کارى برطرف و اصلاح شوند. (۱۲)

 

 

د : اقتدار دستگاه امنیتى کشور در مقابله با دشمنان نظام اسلامى‏

انتشار گزارش مستندى از پروژه‏اى موسوم به «الماسى براى فریب» پرده از اشراف اطلاعاتى گسترده جمهورى اسلامى ایران برداشت.

در این فیلم مستند، نفوذ فردى به نام «محمد رضا مدحى» در اپوزیسیون خارج از ایران به نمایش کشیده شده است.

تحلیل جامع این موضوع نیاز به فرصت گسترده دارد من در این مدت کوتاه چند نکته را یادآوری می کنم:

۱-    این اقدام شجاعانه سربازان گمنام امام زمان (عج) و چند اقدام قبلی که از طریق رسانه ها منعکس گردید نشان از اُبهت و عظمت دستگاه امنیتی نظام جمهوری اسلامی دارد

۲- اینکه آقای مدحی توانسته بود با نوع سردمداران استکبار و عوامل منطقه ای آنها تماس برقرار کرده و اطلاعات لازم را کسب نماید دلیل بر ضعف دستگاه اطلاعاتی و جاسوسی آنان و پوچ بودن ادعاهای به ظاهر فریبنده شان می باشد.

 

۳- با پخش این فیلم علی القاعده اپوزسیون خارج از کشور به این نتیجه خواهد رسید که در برابر اقتدار اطلاعاتی نظام جمهوری اسلامی نه خودشان و نه اربابانشان هیچ غلطی نمی توانند بکنند.

 

۴- یک موضوع مهمی که باید در این زمینه همه مورد توجه قرار بدهیم قدرت معنویت است چون تنها این قدرت است که می تواند همه توطئه های استکبار جهانی و طراحی های آنان را به هم بریزد، لذا باید تلاش بکنیم این قدرت معنوی را هر روز در تمامی زوایای نظام جمهوری اسلامی توسعه ببخشیم. (۱۳)

 

پی نوشت :

(۱)   نهج البلاغه / ترجمه محمد تقی جعفری خ ۱۸۳

(۲)   سوره طلاق آیه ۲  

(۳)   تفسیر مجمع البیان / طبرسی ج ۱۰ ص ۳۰۶

(۴)   سوره انفال آیه ۲۹

(۵) کمال الدین / صدوق ص ۴۱۲

(۶)   علل الشرایع/ صدوق ج ۱ ص ۹

(۷)   وسائل الشیعه / حرعاملی ج ۱۳ ص ۱۹۴

(۸)  بحار الانوار / مجلسی ج ۴۵ ص ۱۶۴

(۹)   سایت شورای سیاستگذاری ائمه جمعه کشور

(۱۰) سوره روم آیه ۱۹

(۱۱) اصول کافی / کلینی ج ۷ ص ۱۷۳

(۱۲) پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری مدظله العالی  

(۱۳)   سایت شورای سیاستگذاری ائمه جمعه کشور