جمعه ۳۰ مهر ۱۴۰۰ - الجمعة 16 ربيع أول 1443

(۱۳۹۰/۰۹/۲۵) خطبه های نماز جمعه شهرستان خوی – ۲۵ آذر ۱۳۹۰

خطبه اول الف : تقوی در خطبه های معصومین (۳۲) چهارمین خطبه امیرمؤمنان در نمازجمعه (۱) لازم به یادآوری است که این خطبه را حضرت علی‌بن موسی الرضا (ع) از امیرمؤمنان (ع) نقل فرموده که در یکی از روزهای جمعه مصادف با عید غدیر ایراد فرموده است و این خطبه در کتب زیر مطرح شده […]

خطبه اول

الف : تقوی در خطبه های معصومین (۳۲)

چهارمین خطبه امیرمؤمنان در نمازجمعه (۱)

لازم به یادآوری است که این خطبه را حضرت علی‌بن موسی الرضا (ع) از امیرمؤمنان (ع) نقل فرموده که در یکی از روزهای جمعه مصادف با عید غدیر ایراد فرموده است و این خطبه در کتب زیر مطرح شده است

مصباح المتهجّد مرحوم شیخ طوسی (۱)

 

اقبال الاعمال مرحوم سیّدبن طاووس (۲)

 

مقدمه تفسیرالبرهان مرحوم سیّدهاشم بحرانی (۳)

 

تمام نهج البلاغه سیّد صادق موسوی (۴)

 

ثُمَّ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ

سپس خدای عزّوجل

جَمَعَ لَکُمْ مَعْشَرَ الْمُسْلِمینَ

جمع کرده برای شما جماعت مسلمانان

فِی هَذَا الْیَوْمِ عِیدَیْنِ

در این روز (جمعه) دو عید

عَظِیمَیْنِ کَبِیرَیْنِ

عظیم و بزرگ

لا یَقُومُ أَحَدُهُمَا

استوار نمی‌ماند یکی از آن دو

إِلاّ بِصَاحِبِهِ

مگر بوسیله آن دیگری

لِیُکْمِلَ لَکُمْ جَمِیلَ صُنْعِهِ

چنین کرد تا نیکی را در حق شما تمام کند

وَ یَقِفَکُمْ عَلَى طَرِیقِ رُشْدِهِ (۵)

 

و راه رشد و پیشرفت را نشانتان دهد

ب : شرح زیارت جامعه (۴۲)

الْمُکَرَّمُونَ (گواهی می‌دهم) شما گرامیان هستید

الْمُقَرَّبُونَ (گواهی می‌دهم) شما مقرّبان درگاه الهی هستید

الْمُتَّقُونَ (گواهی می‌دهم) شما پرهیزکاران هستید

الصَّادِقُونَ‏َََ (۶) (گواهی می‌دهم) شما راستگویان هستید

 

توضیح :

ائمه (ع) در تخلّق به چهار ویژگی مذکور کرم ، قرب ، تقوی و صدق مصادیق بارز هستند و به مرحله عصمت رسیده‌اند

چیزی که مهم است ، ما انسان‌های معمولی که بعنوان پیروان و شیعیان اهل بیت (ع) در جهان معروف هستیم و به این ویژگی ها افتخار می‌کنیم باید پا جای پای ائمه و رهبران دینی خود بگذاریم تا بتوانیم پیروی خود را عملاً اثبات کنیم.

لذا لازم می دانم مقداری در ارتباط عوامل قرب الی الله با استناد به روایات توضیحاتی بدهیم

عوامل قرب الی الله :

در روایات از اموری به عنوان اسباب تقرّب الی الله یاد شده ، از آن جمله است :

۱- سجده کردن به درگاه خداوند :

*       جمیل بن درّاج از امام صادق (ع) نقل کرده فرمود :

أَقْرَبَ مَا یَکُونُ الْعَبْدُ مِنْ رَبّهِ اِذا دَعا رَبَّهُ وَ هُوَ سَاجِدٌ (۷)

 

نزدیک‌ترین حال بنده به پروردگارش زمانی است که در سجده او را می‌خواند

۲- اقامه نماز و پرداخت زکات :

*       امیرمؤمنان (ع) فرمود :

إِنَّ الزَّکَاهَ جُعِلَتْ مَعَ الصَّلاهِ قُرْبَاناً لِأَهْلِ الإِسْلامِ (۸)

 

همانا زکات همراه با نماز عامل قرب و نزدیکی اهل اسلام قرار داده شده

۳- بجا آوردن واجبات :

*       در حدیث قدسی، خداوند خطاب به پیامبر(ص) می‌فرماید :

یَا مُحَمَّدُ(ص) … وَ مَا یَتَقَرَّبُ إِلَیَّ عَبْدٌ مِنْ عِبَادِی بِشَیْ‌ءٍ أَحَبَّ إِلَیَّ ممَّا افْتَرَضْتُ عَلَیْهِ (۹)

   

ای محمد (ص) هیچ بنده‌ای از بندگانم با چیزی که نزد من محبوبتر باشد از آنچه بر او واجب کردم نزدیکتر نشد

*       و در حدیث قدسی دیگری که مرحوم صدوق در علل الشرایع نقل کرده چنین وارد شده

عَنْ رَسُولَ الله (ص) :

قَالَ اللهُ تَبارَک وَ تَعالی …

خداوند تبارک و تعالی فرمود : …

مَا یَتَقَرَّبُ إِلَیَّ عَبْدِی

بنده ام به من نزدیک نشود

بِمِثْلِ أَدَاءِ مَا افْتَرَضْتُ عَلَیْهِ

به مانند ادا کردن آنچه بر او واجب کرده‌ام

وَلا یَزَالُ عَبْدِی یَبْتَهِلُ إِلَیَّ

بنده ام پیوسته به درگاه من زاری و دعا می‌کند

حَتَّى أُحِبَّهُ وَ مَنْ أَحْبَبْتُهُ

تا آنکه دوست‌دارش می‌شوم و هرکه من دوستش بدارم

کُنْتُ لَهُ سَمْعاً وَ بَصَراً

گوش ، چشم

وَ یَداً وَ مَوْئِلاً (۱۰)

 

دست و پناهگاه او می‌شوم


 

 

خطبه دوم

الف : مناسبت های هفته :

امروز جمعه ۲۵ آذر

*     روز پژوهش

روز شنبه ۲۶ آذر

*     روز حمل و نقل

*     سالروز رحلت علامه حلّی (۷۲۶٫ق)

روز یکشنبه ۲۷ آذر

*     سالروز رحلت شیخ طوسی مؤسس حوزه علمیه هزار ساله نجف (۴۶۰٫ ق)

*     سالروز شهادت آیت ا… مفتّح و دو پاسدارش (۵۸ . ق)

*     روز وحدت حوزه و دانشگاه (۱۱)

 

ب : ضرورت‌های پژوهش :

موضوع پژوهش دارای ابعاد گسترده‌ای است و در روایات روی آن بسیار تأکید شده است

امیرمؤمنان (ع) فرمود :

لا عَمَلَ کَالتَّحْقِیق (۱۲)

 

هیچ عملی مانند پژوهش نیست

*       امام حسن (ع) فرمود :

عَلِّمِ النَّاسَ وَ تَعَلَّمْ عِلْمَ غَیْرِکَ فَتَکُونَ قَدْ أَتْقَنْتَ عِلْمَکَ وَ عَلِمْتَ مَا لَمْ تَعْلَم(۱۳) 

  

دانش خود را به دیگران بیاموز و دانش دیگران را یاد بگیرزیرا با این کار دانش خودت را محکم و استوار کرده‌ای و هم آنچه رانمی‌دانسته ای آموخته ‌ای

اکنون نظام اسلامی و نوپای ما در تمامی موضوعات اعتقادی، سیاسی، اجتماعی ، فرهنگی ، اقتصادی، مدیریتی، حکومت داری و پاسخگویی به نیازهای بشر شدیداً نیازمند به تحقیق و پژوهش است بویژه با در نظر گرفتن بیداری اسلامی در منطقه و روی کار آمدن حکومت‌های مردمی با گرایشات اسلامی که در تمامی موضوعات به نظام اسلامی ما نیاز شدید دارند؛ لذا رسالت مراکز حوزوی و دانشگاهی در این زمینه خیلی سنگین است. (۱۴)

 

 

ج : حمل و نقل پل ارتباطی جوامع :

موضوع حمل و نقل از جمله موضوعات زیر بنایی جهان امروز است در واقع حمل و نقل شبیه پلی است که بازار تولید را به بازار مصرف و جوامع بشری را به یکدیگر ارتباط می‌دهد و همه به این پل ارتباطی نیاز دارند

متخصصین فن در یک طبقه بندی کلّی حمل و نقل را به سه بخش تقسیم کرده اند :

۱- بخش زیرساخت :

دربرگیرنده تمامی شبکه‌های حمل ونقل می‌شود مانند :

جاده‌ها، خطوط راه آهن، راه‌های هوایی، راه‌های آبی، خطوط لوله حمل مواد و پایانه‌ها از قبیل فرودگاه‌ها ، ایستگاه‌های راه آهن ، ایستگاه‌های اتوبوس و بنادر

۲- بخش وسیله نقلیه :

که در شبکه‌ها حرکت می‌کنند و ارتباطات را بوجود می‌آورند از قبیل :

*       اتوموبیل‌ها

      قطارها

*       هواپیماها

*       کشتی ها

۳- بخش بهره‌برداری :

دربرگیرنده فعالیت‌هایی است که سیستم حمل و نقل را کنترل می‌کند مانند :

*       چراغ‌های راهنمایی

*        سوئیچ‌های راه آهن

*       مالیات‌های سوخت

*       شیب سنج‌ها

*       کنترل ترافیک ‌ها

      عوارض جاده‌ای

*       امور مالی و(۱۵)

 

 

د : روز وحدت حوزه و دانشگاه :

وحدت حوزه و دانشگاه از موضوعات مهم و اساسی نظام جمهوری اسلامی می‌باشد و تمامی انسان‌های دلسوز و مصلح حوزوی و دانشگاهی مدام روی این موضوع تأکید کرده‌اند البته تاکنون اقدامات مهم و قابل توجهی در این زمینه صورت گرفته است. از آن جمله است:

*       تبادل استاد و دانشجو

*       راه‌اندازی مراکز علمی و پژوهشی

*       همکاری در تصمیم سازی‌ها در زمینه مشکلات کشوری

*       همکاری در زمینه شورای عالی انقلاب فرهنگی

بیداری اسلامی اخیر در کشورهای اسلامی و تشکیل حکومت‌های مردمی در برخی از کشورهای منطقه مسئولیت‌های سنگینی را متوجه حوزه و دانشگاه ساخته است. (۱۶)

 

 

هـ : جایگاه علمی و نقش علامه حلّی :

روز شنبه ۲۶ آذر مصادف با ۲۱ محرم سالروز رحلت فقیه بزرگ شیعه مرحوم آیت الله شیخ حسن بن یوسف بن مطهر معروف به علامه حلّی است. (۷۲۶٫ق)

نوع علمای رجال و تراجم در برابر عظمت علمی ، فضایل و مناقب علامه حلّی احساس ضعف نموده و از ثبت آن عاجز مانده اند

مرحوم محدّث قمی در اَلکُنی وَ الاَلقاب می نویسد:

فَالاُولی تَبْعاً لِجَمْعٍ مِنَ الْاَعْلامِ اَلْاِعْراضُ عَنْ هَذَا الْمَقامِ (۱۷)

 

در کتب تراجم و رجال برای ایشان متجاوز از ۱۲۰ جلد کتاب و رساله در موضوعات مختلف علوم نامبرده شده است. از جمله علوم فقه، اصول، کلام، فلسفه، منطق، رجال، حدیث، تفسیر، دعا و ادبیات عرب (۱۸)

 

مناظرات علمی، تدریس علوم، سفرهای علمی، سخنرانی و خطبه خوانی، نقد کتب، صدور فتوا، زعامت شیعیان از جمله فعالیت های ماندگار علامه حلّی می باشد

نوع شهرهای ایران شیعه بودن خویش را مدیون فعالیّت ها و مناظرات علامه حلّی با پیروان سایر مذاهب اسلامی می باشند.

تمامی فقهای شیعه در طول تاریخ تحت تأثیر عظمت علمی و فقهی علامه حلّی قرار گرفته اند و اکنون پس از گذشت حدود ۷ قرن اندیشه ها و مبانی فقهی او در حوزه های علمی شیعه مورد توجه است

در پایان لازم به یادآوری است که مرحوم محقق اول صاحب شرایع و دایی علامه حلّی و فیلسوف بزرگ شیعه خواجه نصیرالدین طوسی از اساتید مرحوم علامه حلّی می باشند. (۱۹)

 

پی نوشت :

(۱) مصباح المتهجد / طوسی ص ۷۵۲

(۲) اقبال الاعمال / ابن طاووس ج ۲ ص ۲۵۴

(۳) تفسیرالبرهان / بحرانی ج ۱ ص ۴۵۸

(۴) تمام نهج البلاغه/ سیدصادق موسوی ج ۴ ص ۲۴۶

(۵) همان ج ۴   ص ۲۵۰

(۶) مفاتیح نوین / مکارم شیرازی ص ۵۲۴

(۷) فروع کافی / کلینی ج ۳ ص ۳۲۳

(۸) بحار الانوار / مجلسی ج ۳۳   ص ۴۴۶

(۹) اصول کافی / کلینی ج ۲ ص ۳۵۲

(۱۰) علل الشرایع / صدوق ص ۱۲ ح ۷

(۱۱) سایت شورای سیاستگذاری ائمه جمعه

(۱۲)   غررالحکم و درر الحکم   ح   10483

(۱۳) کشف الغمه فی معرفه الائمه /   اربلی   ج ۲ ص ۱۹۷

(۱۴) یادداشت های شخصی

(۱۵) برداشت از سایت های خبری

(۱۶) یادداشت های شخصی

(۱۷)   الکنی و الالقاب / محدّث قمی ج ۲ ص ۴۶۰

(۱۸) ریحانه الادب / مدرس تبریزی ج ۴ ص ۱۶۸

(۱۹) گلشن ابرار / جمعی از نویسندگان ج ۱ ص ۱۳۷

 

 

پر بازدیدترین ها

بیشتر