جمعه ۳۰ مهر ۱۴۰۰ - الجمعة 16 ربيع أول 1443

(۱۳۹۰/۱۲/۰۵) خطبه های نماز جمعه شهرستان خوی – ۵ اسفند ۱۳۹۰

خطبه اول:   الف : تقوی از دیدگاه قرآن (۴) :   قالَ اللّهُ تَبارَکَ وَ تَعالى:   وَلَیْسَ الْبِرُّ بِأَنْ تَأْتُوا الْبُیُوتَ مِنْ ظُهُورِها وَلکِنَّ الْبِرَّ مَنِ اتَّقى‏وَ أْتُوا الْبُیُوتَ مِنْ أَبْوابِها وَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّکُمْ تُفْلِحُونَ(۱)   و کار نیک نیست که از پشت خانه ها وارد شوید (آن چنانکه در جاهلیت به هنگام […]

خطبه اول:

 

الف : تقوی از دیدگاه قرآن (۴) :

 

قالَ اللّهُ تَبارَکَ وَ تَعالى:

 

وَلَیْسَ الْبِرُّ بِأَنْ تَأْتُوا الْبُیُوتَ مِنْ ظُهُورِها وَلکِنَّ الْبِرَّ مَنِ اتَّقى‏وَ أْتُوا الْبُیُوتَ مِنْ أَبْوابِها وَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّکُمْ تُفْلِحُونَ(۱)

 

و کار نیک نیست که از پشت خانه ها وارد شوید (آن چنانکه در جاهلیت به هنگام حج مرسوم بود) بلکه نیکی این است که پرهیزگار باشید و از در خانه ها وارد شوید و تقوا پیشه کنید تا رستگار شوید

 

 

توضیح :

 

۱- بسیاری از مفسران گفته اند در زمان جاهلیّت هنگامی که لباس احرام به تن می کردند از راه معمولی و در خانه به منزل خود وارد نمی شدند و عقیده داشتند این کار برای مُحرِم ممنوع است؛ به همین دلیل در پشت خانه خود سوراخی ایجاد می کردند و هنگام اِحرام فقط از آن سوراخ وارد خانه می شدند و معتقد بودند این کار یک عمل پسندیده است؛ چون یک نوع ترک عادت است و احرام که مجموعه ای از ترک عادات است باید با این ترک عادت تکمیل گردد.(۲)

 

از مفسّران اهل سنّت بیضاوی ، طبری و قُرطُبی این توضیح را آورده اند.(۳)

 

۲- تفسیر دیگری برای آیه ذکر شده است وآن اینکه برای یافتن نیکی ها باید به سراغ اهلش رفت و از غیر او طلب نکرد.

 

اصبغ بن نباته می‌گوید : من در خدمت امیر مؤمنان(ع) نشسته بودم که ابن کَوّاءآمد و خطاب به امیرمؤمنان (ع) گفت :

 

یَا أَمِیرَ الْمُؤْمِنِینَ ، مَنِ الْبُیُوتُ فِی قَوْلِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ لَیْسَ البِرُّ بِأَنْ تَأْتُوا الْبُیُوتَ مِنْ ظُهُورِها وَ لکِنَّ الْبِرَّ مَنِ اتَّقوَى أْتُوا الْبُیُوتَ مِنْ أَبوابها؟

 

ای امیر مؤمنان منظور خداوند عزّوجل از بیوت در آیه شریفه وَ لَیْسَ البِرُّ بِأَنْ تَأْتُوا الْبُیُوتَچیست ؟

 

امیرمؤمنان (ع) در پاسخ فرمود :

 

نَحْنُ الْبُیُوتُ الَّتِی أَمَرَ اللَّهُ بِهَا أَنْ تُؤْتَى مِنْ أَبْوَابِها نَحْنُ بَابُ اللَّهِ وَ بُیُوتُهُ الَّتِی یُؤْتى مِنْهُ فَمَنْ تابَعَنا وَ أَقَرَّ بِولایَتِنا فَقَدْ اَتَى الْبُیُوتَ مِنْ أَبْوابِها وَ مَنْ خالَفَنا وَ فَضَّلَ عَلَیْنَا غَیْرَنَا فَقَدْ أَتَى الْبُیُوتَ مِنْ ظُهُورِها(۴)

 

ما آن بیوتی هستیم که خداوند امر فرموده که از درب های آنها وارد شوید ما باب های خداوند و خانه‌هایی هستیم که از ما وارد می‌شوند پس هرکه با ما بیعت نموده و به ولایت ما اعتراف نماید بی‌شک از درب‌های آن خانه وارد شده و هر که با ما مخالفت نموده و دیگری را بر ماتفضیل دهد به آن خانه‌ها از پشت وارد شده

 

در نتیجه پیروی از ولایت اهل بیت(ع) تضمین کننده فلاح و سعادت انسان‌ها و مسیر درست جهت رسیدن به تقوای حقیقی و واقعی است

 

 

تذکر :

 

عبدالله بن کَوّاء از سران خوارج دوران امیرمؤمنان علیه السّلام بوده

 

مرحوم شیخ طوسی در رجال خود می نویسد :

 

عَبْدُاللهِ بْنِ الکَوّا خارجیٌ مَلْعُونٌ (۵)

 

ابن ندیم مرتکب اشتباه شده و ابن کوّ اء را شیعه معرفی کرده است. (۶)

 

در حالی که وی از دشمنان سرسخت امیرمؤمنان (ع) بوده و فضولی ها و جسارت‌های وی در حقّ آن بزرگوار در کتب تاریخ معروف است

 

 

ب : حُسن خُلق در سیره پیشوایان (۴) :

 

مرحوم شیخ طوسی در کتاب الامالی می‌نویسد :

 

درعصر امام باقر (ع) مردی از اهل شام در مدینه مسکن گزید و غالباً به مجالس امام (ع) می‌آمد در عین حال می‌گفت:

 

من به خاطر محبت و دوستی به منزل شما نمی‌آیم بلکه در روی زمین کسی از شما اهل بیت (ع) نزد من مبغوض تر نیست و ادامه می داد:

 

وَ أَعْلَمُ أَنَّ طَاعَهَ اللَّهِ وَ طَاعَهَ رَسُولِهِ … فِی بُغْضِکُمْ

 

سپس علّت حضور در مجالس امام باقر (ع) را چنین بیان می‌کند

 

وَ لَکِنْ أَرَاکَ رَجُلاً فَصِیحاً، لَکَ أَدَبٌ وَ حُسْنُ لَفْظٍ وَ إِنَّمَا الاِخْتِلافُ إِلَیْکَ لِحُسْنِ أَدَبِکَ

 

ولی تو را مردی فصیح می‌بینم که صاحب ادب و زیبا سخن هستی و چون نیک ادب هستی به سویت می‌آیم

 

پاسخ امام باقر(ع) در مقابل بی‌ادبی های مرد شامی فقط یک جمله بود:

 

لَنْ تَخْفَى عَلَى اللَّهِ خَافِیَهٌ.

 

هیچ چیز بر خداوند مخفی و پنهان نیست.

 

پس از مدت کوتاهی مرد شامی مریض شد و مرض وی شدّت پیدا کرد به وصّی خود گفت :

 

فَأْتِ مُحَمَّدَ بْنَ عَلِیٍّ وَ سَلهُ اَن یُصَلّیَ عَلَّیَ وَ أَعْلِمْهُ أَنِّی أَنَا الَّذِی أَمَرْتُکَ بِذَلِکَ.

 

به امام (ع) خبر دادند که مرد شامی به هلاکت رسید و وصیت کرده که شما نماز او را اقامه فرمایید.

امام باقر (ع) در پاسخ فرمود :

 

سرزمین شام منطقه سرد و حجاز منطقه گرم است امکان دارد این شخص گرما زده شده باشد.

 

امام (ع) دو رکعت نماز خواند و مدتی دعا کرد سپس به منزل مرد شامی آمد و آن مرد را صدا زد و او پاسخ داد. امام (ع) او را نشاند و مقداری غذای رقیق به او داد و دستورات لازم را صادر فرمود و بازگشت

 

آن مرد پس از بهبودی از محضر امام (ع) تقاضای ملاقات خصوصی کرد و وقتی وارد شد گفت:

 

أَشْهَدُ أَنَّکَ حُجَّهُ اللَّهِ عَلَى خَلْقِهِ وَ بَابُهُ الَّذِی مِنْهُ یُؤْتَی فَمَنْ أَتَى مِنْ غَیْرِکَ خَابَ وَ خَسِرَ وَ ضَلَّ ضَلالاً بَعِیداً.

 

امام باقر (ع) فرمود: وَ ما بَدا لَک؟

 

مرد شامی پاسخ داد من بر خروج روح از بدنم شاهد بودم و در خواب هم نبودم لکن شنیدم ندا دهنده ای فریاد زد:

 

رُدُّو عَلَیْهِ رُوحَهُ فَقَد سَئَلَنا ذلِکَ مُحَمَّدُ بْنُ عَلیٍّ (ع)

 

راوی می‌گوید :

 

فَصارَ بعْدَ ذلِکَ مِنْ اَصْحابِ اَبی جَعْفَرٍ(ع) (۱)

 

 

خطبه دوم :

الف : مناسبت‌ها ی هفته :

 

روز جمعه ۵ اسفند ماه :

  •       روز بزرگداشت خواجه نصیر الدین طوسی
  •       و روز مهندسی (۷)

 

روز یکشنبه ۷ اسفند ماه :

  •       روز ولادت حضرت عبدالعظیم حسنی ( ۱۷۳ .ق)

 

روز دوشنبه ۸ اسفند ماه :

  •       روز امور تربیتی و تربیت اسلامی

 

روز پنج شنبه۱۱ اسفند ماه :

  •       میلاد مسعود امام حسن عسگری (ع) (۲۳۲٫ق) (۸)

 

 

ب : شخصیّت علمی و خدمات خواجه نصیر :

 

خواجه نصر الدین طوسی از دانشمندان بزرگ ایران است که در علوم ، فلسفه ، ریاضیّات ، نجوم ، کلام ، منطق و ادبیّات تبحّر داشت

 

دیدگاه های وی در جبر ، حساب ، هندسه ، مثلثات و سایر علوم ریاضی در کتب معروف است.

 

تعبیراتی که درکتب رجال و تراجم از ایشان شده نشانگر عظمت علمی اوست از قبیل:

 

استاد البشر ، افضل العلماء ، سلطان الفقهاء ، اعلم نویسندگان و … (۹)

 

خدمات ارزنده خواجه را به بشریّت می توان در موارد زیر خلاصه کرد :

 

۱- تألیف متجاوز از یکصد و نود کتاب و رساله علمی در موضوعات متفاوت

۲- تربیت شاگردان برجسته در رشته های مختلف علوم از جمله علامه حلّی(ره)

۳- راه اندازی رصدخانه و کتابخانه بزرگ در شهر مراغه در سال ۶۵۶٫ق (۱۰)  

۴- جلوگیری از تهاجم مغولان بر کشورهای اسلامی

۵- هدایت اقوام وحشی مغول به سوی تمدّن اسلامی (۱۱)  

 

 

درسی که لازم است مهندسین بزرگوار مسلمان از خواجه نصیر بگیرند عبارت است از :

 

  •       تخصص همراه با تعهد و دلسوزی نسبت به هم نوعان
  •       تلاش و فعالیّت مداوم برای خدمت به مسلمانان
  •       انجام رسالت خویش حتی در شرایط حساس و بحرانی
  •       جدا نشدن از علم و دانش در تمامی لحظات عمر خود
  •       تواضع و فروتنی و تخلّق به اخلاق حسنه اسلامی (۱۲)

 

 

ج : تربیت اسلامی :

 

امروز موضوع تربیت یکی از موضوعات اساسی مورد توجه در مراکز علمی و آموزشی جهان است و از نوع ابزارهای هنری و فنّی در این زمینه استفاده می شود

 

پس از پیروزی انقلاب اسلامی به برکت حاکمیّت نظام جمهوری اسلامی موضوع تعلیم و تربیت اسلامی به صورت جدّی مطرح گردید ومقالات و کتاب های متعددی نوشته شد و اجتماعات و همایش های زیادی برگزار گردید و در بعضی از مراکز آموزشی از قبیل آموزش و پرورش بخشی از مدیریت را به امور تربیتی اختصاص دادند در عین حال برای رسیدن به مرحله ایده آل مسیر طولانی وجود دارد.

 

از جمله موضوعاتی که ضرورت دارد فراتر از برخی اقدامات معمولی موجود صورت پذیرد. عبارتند از :

 

۱- اهمیّت و نقش سرنوشت ساز تربیت در رشد و تعالی جامعه

۲- تربیت کودک جوان و نوجوان بر مبنای تعالیم ناب اسلامی

۳- عوامل و ابزار تربیت و استفاده بهینه از امکانات موجود

۴- توجّه جدّی به روش های تربیتی و نقد عملکرد گذشته

۵- در نهایت آسیب شناسی عمیق تربیت (۱۳)

 

 

د : اوج ذلّت و درماندگی اسرائیل :

 

به دنبال مواضع صریح و قاطع مقام معظّم رهبری مدظله العالی علیه رژیم اشغالگر قدس در نمازجمعه دو هفته قبل، ذلّت و درماندگی سردمداران این رژیم غاصب کاملا مشهود است و در مواضع سیاسی خود نیز به صراحت بیان می کنند نخست وزیر رژیم غاصب (نیتانیاهو) در کنفرانس سالانه رؤسای سازمان های یهودی آمریکا در بیت المقدس گفت:

 

امروز اسرائیل با چند چالش مهم مواجه است و عبارتند از :

 

۱- اتمی شدن کشور ایران

۲- موشک ها و راکت هایی که از جانب لبنان و غزّه اسرائیل را نشانه رفته

۳- روی کار آمدن حکومت های افراط گرای اسلامی

۴- درنهایت شروع جنگ سایبری علیه اسرائیل (۱۴)

 

لازم به ذکر است که اخیراً گروه هکر ناشناس، جنگی سه مرحله ای علیه رژیم غاصب شروع کرده است و اعلام نموده در مرحله اول تمام پایگاه‌های وابسته به حکومت اسرائیل را از فضای اینترنت ناپدید خواهد ساخت و این کار را شروع کرده است. (۱۵)

 

 

هـ : تحریم نفتی اروپا از سوی ایران :

 

به دنبال تصویب تحریم نفتی ایران از سوی کشورهای غربی و اروپایی ایران اسلامی اعلام کرد صادرات نفت خود را به کشورهای هلند ، فرانسه ، ایتالیا ، یونان، پرتغال و انگلیس را در صورت تأمین نکردن سه شرط ایران قطع خواهد کرد.

 

۱- خرید نفت از ایران باید همراه با قراردادهای بلند مدت باشد

۲- اروپائی‌ها پرداخت پول نفت خریداری شده به ایران را تضمین کنند

۳- احتمال لغو یک جانبه قرارداد با ایران را منتفی اعلام کنند

 

این شروط را با احضار سفیران ۶ کشور اروپائی اعلام کرد و به دنبال آن صدور نفت به ۴ کشور را قطع کرد و بقیه را در دستور کار خویش قرار داد. (۱۶)

  

 

و : نامزدهای انتخاباتی توصیه های رهبری را نصب العین خود قرار بدهند:

 

با تبریک آغاز تبلیغات و رقابت نامزدهای نهمین دوره مجلس شورای اسلامی ابتدا لازم می دانم از تلاش ها و زحمات شبانه روزی تمامی دستاندرکاران انتخابات استان و شهرستان قدردانی بکنم

 

از جناب آقای استاندار ، معاونان محترم ، فرمانداران ، بخشداران، هیئت های نظارت شورای نگهبان و هیئت های اجرایی وزارت کشور، بازرسین صندوق ها ، نیروی های امنیتی، نظامی، انتظامی و بسیج کمال قدردانی و سپاسگزاری را بنمایم.

 

۱- حفظ حرمت یکدیگر

۲- جلوگیری از اسراف و تعرض به بیت المال

۳- عدم وابستگی به مراکز ثروت

۴- ندادن وعده های بی حاصل

۵- رعایت کردن خطوط قرمز (ارزش ها)

۶- کنترل کردن هواداران خود

۷-حفظ آرامش و امنیت جامعه

۸- توجه جدّی به توطئه های احتمالی دشمنان

 

 

خیرمقدم به جناب آقای جلال زاده استاندار محترم:

 

ویژگی ها :

 

۱- عنایت ویژه به شهرستان خوی

۲- خاکی و مردمی بودن

۳- استفاده از کارگزاران متعهد و کارآمد

۴- داشتن روحیه تفاهم و هماهنگی

۵- داشتن روحیه و ذوق فرهنگی

۶- اعتقاد به کارشناسی در کارها

۷- هوشیاری و تیزبینی در امور

 

و در نهایت قدردانی از برگزار کنندگان همایش سرداران و هزار شهید خوی

 

پی نوشت :

(۱) سوره بقره آیه ۱۸۹

(۲) تفسیر نمونه / مکارم شیرازی ج ۲   ص   21  

(۳) تفسیر طبری ج ۲ ص ۱۰۷ – تفسیر قرطبی   ج ۲ ص ۳۴۱

(۴) کتاب الاحتجاج / طبرسی ج ۱ ص ۵۴۰

(۵) کتاب رجال / شیخ طوسی ص   75

(۶) کتاب الفهرست / ابن ندیم   ص ۱۰۲

(۷) کتاب الامالی / شیخ طوسی   مجلس   14 روایت ۷۱

(۸) سایت شورای سیاست گذاری ائمه جمعه

(۹) مناقب / ابن شهر آشوب ج ۴ ص ۴۲۲

(۱۰) ریحانه الادب / مدرس تبریزی ج ۲ ص ۱۷۱

(۱۱) فوات الوفیات / ابن شاکر ج ۳   ص ۲۴۷

(۱۲) گلشن ابرار / جمعی از پژوهشگران   ج ۱ ص ۱۲۵

(۱۳) یادداشت های شخصی

(۱۴) همان

(۱۵) روزنامه کیهان ۳ اسفند ۹۰  

(۱۶) پایگاه اطلاع رسانی و خبری الف

(۱۷) سایت شورای سیاست گذاری ائمه جمعه

 

 

پر بازدیدترین ها

بیشتر