جمعه ۳۰ اردیبهشت ۱۴۰۱ - الجمعة 19 شوال 1443

(۱۳۹۱/۰۸/۲۸) روضه حضرت قاسم(۳ محرم)

موضوع: روضه حضرت قاسم بن الحسن(ع)   طبق گزارشات کتب تاریخی و مقاتل سه تن از فرزندان امام حسن(ع) در کربلا شهید شدند ●قاسم بن الحسن(۱) بر اساس گزارش خوارزمی هُوَ غُلامٌ صَغیرٌ لَمْ یَبْـلُغُ الْحُلُمْ یـعـنـی او یـک نــوجــوان بــه حــد بـلــوغ نــرسـیــده بـود.   ●ابوبکر بن الحسن(۲) سـن او را ۳۵ سـال گفـته […]

موضوع: روضه حضرت قاسم بن الحسن(ع)

 

طبق گزارشات کتب تاریخی و مقاتل سه تن از فرزندان امام حسن(ع) در کربلا شهید شدند

●قاسم بن الحسن(۱)

بر اساس گزارش خوارزمی هُوَ غُلامٌ صَغیرٌ لَمْ یَبْـلُغُ الْحُلُمْ یـعـنـی او یـک نــوجــوان بــه حــد بـلــوغ نــرسـیــده بـود.

 

●ابوبکر بن الحسن(۲)

سـن او را ۳۵ سـال گفـته اند مرحوم شیخ مفید در کتاب الارشاد می نویسدشخصی بـنام عَبْدُاللهِ بْنِ عُقْبه غَـنَوی ابوبکر را بـه وسـیله تـیر شـهـید کـرد (۴)

 

●عبدالله بن الحسن(۳)

ظاهرا وی پس از علی اصغر خردسال ترین شهید کـربـلا بـوده است بعضی از نویسندگان متأخر سن او را ۱۱ سال نوشته اند(۵)

 

حضرت قاسم اجازه میدان خواست:

طبق بعضی از روایات فرزندان امام حسـن (ع) بعد از شهادت سـایـریـن اجـازه مـیـدان پـیـدا کـردند و اولین نـفـرشان حضـرت قاسـم (ع) بـود.که آمد محضر اباعبدالله (ع) در مقاتل نوشته شده:

فَـلَمّا نَـظَرَ الْحُسَیْنُ اِلَیْهِ اِعْـتَـنَـقَـهُ

وقتی اباعبدالله (ع) به او نگاه کرد او را دربغل گرفت

وَ جَعَلا یَبْـکیانِ حَتّی غُشِیَ عَلَیْهِما

و هـر دو گـریه کردند تا از حال رفتند.

ثُـمَّ اسْــتَـأْذَنَ الْـغُــلامُ لِلْـحَـرْبِ    

بعداً از امام (ع) اجـازه جنگ خواست.

فَـاَبَی الْـحُـسَـیْـنُ (ع) اَنْ یَـأْذَنَ لَـهُ      

امـام (ع) بـه او اجـازه نـداد

فَقالَ : یَابْنَ الْاَخُ اَنْتَ مِنْ اَخی عَلامَهٌ

و فـرمـود : ای پـسـر بـرادرم ! تـو نـشـانـه بـرادرم هـسـتــی

فَلَمْ یَزَلِ الْـغُـلامُ یُقَـبِّـلُ یَدَیْهِ وَ رِجْـلَیْهِ حَتّی اَذِنَ لَهْ (۶)

مـدام دسـت و پـای امـام (ع) را مـی بـوسـیــد تـا اجـازه گــرفـت

قـسـمت بـعـدی را مـرحـوم شیـخ مفید در ارشاد و طبری

 

در تاریخ خـود از حُـمَیْد بـن مـسلم نـقل می کند. گفت :

اِذْ خَـرَجَ عَلَیْنا غُـلامٌ کَاَنَّ وَجْـهَهُ شِقَّـهُ قَمَرٍ

ناگهان یک نـوجوانی که مانند پاره ماه بود خارج شد

فِـی یَـدِهِ السَّـیْـفُ فَـقاتَـلَ قِـتـالاً شَـدیداً

و در دسـتـش شمـشـیـر داشـت و بـا شـدّت جـنـگـیـد

حَتّی قَتَلَ عَلی صِغَرِهِ خَمْسَهً وَ ثَلاثینَ رَجُلاً

تا اینکه در عین صغر سن ۳۵ نفر از دشمنان را کشت.

فَقالَ لِی عُمَرِ بْنِ(عَمْرو بن)سَعید:

عـمـربـن سـعـیــد بـــه مــن گــفــت :

وَ الله لاَشُـدَّنَ عَــلِــیْـــه ؟   

بخدا من به این پسر حمله خواهم کرد

فَقُلْتُ : سُبْحانَ اللهِ وَ ما تُریدُ اِلی ذلِکْ ؟

گفـتم : سبـحان الله تو از این کار چه بهره خواهی برد ؟

دَعَـهُ یَکْـفیـکَ هوُلاءِ الْـقُومُ اَلَّذینَ

او را به حال خود واگذار . این مردم بر او کافی هستند

مـا یُـبْـقُـونَ عَـلی اَحَـدٍ مِـنْـهُـمْ؟

و هــیــچ کــدام از ایـنـان بـاقــی نـخـواهـنــد گــذارد

فَقالَ : وَ اللهِ لاَشُدَّنَ عَلَیْهِ فَشَدَّ عَلَیْهِ

گفت: بخدا قسم من بر او حمله خواهم کرد، پس حمله کرده

فَما وَلّی حَتّی ضَرَبَ رَأسَهُ بِالسَّیْفِ

ســر آن پـســر را چـنــان بـا شـمـشــیــر بـزد

فَـفَـلَـقَهُ وَ وَقَعَ الْـغُـلامُ لِـوَجْـهِهْ

که آن را از هم شکافت و آن رو به زمین افتاد

فَـقـالَ : یـا عَـمّـاهْ      

فـریــاد زد : ای عـمــو جــان …

فَجَلَّى الْحُسَیْنُ(ع) کَمَا یُجَلِّی الصَّقْرُ امام(ع)

با (شنیدن ناله فرزند برادر) مانند باز شکاری خود را به میدان رساند

ثُــمَّ شَـدَّ شَــدَّهَ لَـیْـثٍ أَغْـضَـبَ

و چونان شـیـر خشمگینـی به لشکر ابن سعد حمله کرد

فَـضَـرَبَ عَمْرَاً بِالسَّـیْفِ      

و شـمـشـیــری را حـوالـه عَمْرْ نـمـود

قَـالَ الـرّاوی:            

راوی گفت

وَانْـجَلَتِ الْغَـبْرَهُ

هنگامی که گردوخاک میدان جنگ فرو نشست

فَرَأَیْتُ الْحُسَیْنَ (ع) قَائِماً عَلَى رَأْسِ الْغُلامِ

امام حسین (ع) را دیدم که بالای سرآن جوان ایستاده بود

وَ هُـوَ یَفْحَصُ بِرِجْلَیْهِ وَ الْحُسَیْنُ (ع) یَقُولُ:

و او از شدت درد پای خود را بر زمین می سایید . امام (ع) فرمود:

بُعْداً لِقَوْمٍ قَـتَـلُوکَ

از رحمت الهی دور شوند مردمی که تو را کشتند

وَ مَـنْ خَـصْـمُـهُـمْ یَـوْمَ الْـقِـیَامَهِ جَـدُّ کَ وَ أَبُوکَ

روز قیامت جد و پدر تو از آنان بازخواست خواهند نمود

ثُمَّ حَمَلَ الْغُلامَ عَلَى صَدْرِهِ حَتَّى أَلْقَاهُ بَیْنَ الْقَتْلَى مِنْ أَهْلِ بَیْتِهِ.(۷)

کشته پسر برادر را درآغوش گـرفت و او را بـه

سوی خیام آورده و در میان دیگر کشته ها نهاد

 

 

پی نوشت:    

(۱)الهدایه الکبری ص۲۰۴

(۲)الارشاد شیخ مفید ج ۲ص۱۰۹  

(۳)تاریخ طبری ج۵ص۴۵۰

(۴)ارشاد شیخ مفید ج۲ص۱۰۹    

(۵)گزیده دانش نامه امام حسین ص۵۹۳  

(۶) موسوعه کلمات الامام الحسین (ع) ص ۴۶۴  

(۷)الارشاد شیخ مفید ج۲ص۱۶۰ و تاریخ طبری ج ۵ ص۴۴۷