یکشنبه ۲۶ دی ۱۴۰۰ - الأحد 13 جماد ثاني 1443

(۱۳۹۱/۱۰/۱۴) زیبائی‌های حماسه عاشورا

سخنرانی در ضمن خطبه نماز جمعه زیبائی‌های حماسه عاشورا : با توجه به مناسبت روز اربعین ضرورت دارد عرض ارادتی به ساحت مقدّس شهداء و اسرای کربلا داشته باشم به نظر رسید عنوان بالا را یـعنی زیـبائی‌هـای حـمـاسه عاشورا مطرح کنـم مرحوم سیدبن طاووس در زمینه ورود اسیران کربلا بـه قـصر ابـن زیاد چـنین نقل […]

سخنرانی در ضمن خطبه نماز جمعه

زیبائی‌های حماسه عاشورا :

با توجه به مناسبت روز اربعین ضرورت دارد عرض ارادتی به ساحت مقدّس شهداء و اسرای کربلا داشته باشم به نظر رسید عنوان بالا را یـعنی زیـبائی‌هـای حـمـاسه عاشورا مطرح کنـم مرحوم سیدبن طاووس در زمینه ورود اسیران کربلا بـه قـصر ابـن زیاد چـنین نقل می‌کند :

ثُمَّ إِنَّ ابْنَ زِیَادٍ جَلَسَ فِی الْقَصْرِ

ابن زیاد در قصر خود نشسته

لِـلـنَّـاسِ وَ اَذِنَ إِذْنــاً عَـامّـاً  

و به همه مردم اذن ورود داد

وَ جِی‏ءَ بِرَأْسِ الْحُسَیْنِ(ع)          

در این حال سر شریف امام حسین (ع) را وارد مجلس کردند

فَـوُضـِعَ بَـیـْنَ یَـدَیْـهِ            

و او را در مقابل ابن زیاد نهادند

وَاُدْخِلَ نِسَاءُ الْحُسَیْنِ(ع)وَ صِبْیَانُهُ إِلَیْهِ

و بانوان و دختران حسین(ع) را نیز وارد مجلس کردند

فَجَلَسَتْ زَیْنَبُ بِنْتُ عَلِیٍّ (ع) مُتَنَکِّرَهً    

زینب دخترعلی(ع)بصورت ناشناس نشسته بود

فَسَأَلَ عَنْهَا فَقِیلَ زَیْنَبُ بِنْتُ عَلِیٍّ (ع)

ابن زیاد سوال کرد این زن چه کسی است؟ گفته شد زینب (س) دختر علی(ع)

فَأَ قْبَلَ إِلیْهَا فَقَالَ :

ابن زیاد متوجه او شد روی به آن حضرت کرد وگفت:

…کَیْفَ رَأَیْتِ صُنْعَ اللَّهِ بِأَخِیکِ وَ أَهْلِ بَیْتِکِ؟

رفتار خدا را با برادر و خاندانت چگونه دیدی؟

حضرت زینب (س) پاسخ داد :

        مَا رَأَیْتُ إِلَّا جَمِیلاً … (۱)

جز زیبایی چیز دیگری ندیدم

 

با توجه به این فرمایش حضرت زینب (وَمَا رَأَیْتُ إِلاّ جَمِیلاً)

 

مواردی را از زیبائی‌های حماسه عـاشورا را یادآوری می‌کنیم

۱- حضرت اباعبدالله(ع) با تمامی هستی خود قیام کرد :

در ملاقات با برادر خود محمّد حنفیّه فرمود :

وَ قَدْ تهَیَّئْتُ لِذلِکَ اَنا          

من بر این امر آماده شده ام

وَ اِخْوتی وَ بَنُو اَخی وَ شیعَتی    

برادرانم و فرزندان برادرم و شیعیانم

وَ اَمْرُهُم اَمْرِی وَ رأیُهُمْ رَأیِی(۲)

و همه آنان با من هم رأی هستند

 

سیّد بن طاووس در لهوف می‌نویسد :

محّمد حنفیه از امام (ع) پرسید :

فَمَا مَعْنَى حَمْلُکَ هَؤُلاءِ النِّسَاءِ مَعَکَ

وَ اََنْتَ تَخْرُجُ عَلَى مِثْلِ هَـذَا الْحَـالِ؟

در این شرایط بردن این زنان با خود چه معنی دارد؟

 

* امام (ع) در پاسخ فرمود :

إِنَّ اللَّهَ قَـدْ شَاءَ أَنْ یَـرَاهُـنَّ سَبَـایَـا (۳)

خواست خدا این است که آنان را در حال اسارت ببیند

 

۲- فدای خود برای نجات بندگان خدا :

در بخشی از زیارت اربعین که امام صادق (ع) به صفوان جمّال تعلیم فرمود چنین می‌فرماید :

وَ بَـذَلَ مُهْـجَـتَهُ فِـیکَ لِیَـسْتَـنْقِـذَ   

و جانش را در راه تو فدا کرد تا نجات دهد

عِبَادَکَ مِنَ الْجَهَالَهِ وَ حَیْرهِ الضَّلالَهِ (۴)

بندگانت را از نادانی و حیرت گمراهی

 

خود اباعبدالله (ع) موقع خروج از مکّه فرمود :

مَنْ کَانَ فِینَا بَاذِلاً مُهْجَتَهُ فَلْیَرْحَلْ

فَـإِنِّی رَاحـِلٌ غَـداً إِنْ شَـاءَ اللَّهُ (۵)

 

۳- خروج از مکّه برای حفظ حرمت کعبه :

حـضـرت اباعبـدالله (ع) در پاسـخ محمـّد بـن الحـنفیه که اصرار داشت امام (ع) در مکّه اقامت کند فرمود :

وَ قَدْ خِفْتُ أَنْ یَغْتَالَنِی یَزِیدُ بْنُ مُعَاوِیَهَ بِالْحَرَمِ

بیم دارم که یزید در حرم به من شبیخون بزند

فَأَکُونَ الَّذِی یُسْتَبَاحُ بهِ حُرْمَهُ هَذَا الْبَیْتِ(۶)

و من کسی باشم که با (ریخته شدن خون او) حرمت حرم شکسته شود

 

۴- تسلیم بر حُکم و قضای الهی :

حضرت اباعبدالله (ع) در آخرین لحظات عمر وقتی که تمامی یاران ، فرزندان و برادران خود را از دست داده بود؛ وقتی که حمله دشمنان به خیمه‌ها را مشاهده می‌فرمود و اسارت اهل بیت خود را قطعی می‌دانست و در شرایطی که جسم مبارکش پر از زخـم شده بـود در منـاجات بـا خـداوند چنـین مـی‌گـوید

صَبْراً عَلی قضائِک یا رَبِّ

بر حکم و قضای تو پروردگارم صبر می‌کنم

لا اِلهَ سِواکَ یَا غِیَاثَ الْمُسْتَغِیثِینَ‏

خدایی به جز تو نیست ای فریادرس استغاثه کنندگان

ما لِی رَبٌّ سِواکَ وَ لا مَعْبُودٌ غَیْرُکْ

پروردگار و معبودی به جز تو ندارم

یا دائِماً لا نفادَ لَهُ              

ای خدایی که ابدی و دائمی هستی

یا مُحْیِیَ المَوْتی               

ای خدای زنده کنندگان مردگان

یا قائِماً عَلی کُلِّ نَفْسٍ بِما کَسَبَتْ (۷)

ای آگاه و شاهد بر تمام کردار انسان‌ها

 

روز اربعین حسینی :

بر اساس گـزارش مـرحوم سـیّد بـن طـاووس در روزاربعین چند گروه در کربلا حضور داشتند :

۱- اسیران کربلا                  

فَوَصَلُوا اِلی مَوْضِعِ الْمَصْرَعِ

۲- جابربن عبدالله انصاری       

فَوَجَدُوا جابِر بْنَ عَبْدِلله الاَنْصارِی رَحِمَهُ اللهِ

۳- جماعتی از بنی هاشم     

جَمَاعَهٍ مِنْ بَنِی هَاشِمٍ

۴- مردانی از فرزندان رسولخدا (ص)

وَ رجالاً مِنْ آلِ الرَّسُولِ

۵- زنان آبادی‌های اطراف               

وَ اِجْتمِعَتْ اِلَیْهِمْ نِساءُ ذلِکَ السَّادِ (۸)

جا داشت حضرت زینب(س) گزارشی از سفر بدهند

 

الف : موفقیت‌ها :

برادرم، مظلومیت شهداء را به گوش جهانیان رسانـدیم ، تبلـیغـات مسموم بنی امیه را خثی کردیم ، مردم بی وفای کوفه را محاکمه کرده و یزیـد و ابـن زیـاد را در کـاخ هـای خـود رسـوا ساخـتیم

 

ب : مصائب :

* حسین جان! فرزندان و خواهران تو را بعنوان اسیر شهربه شهر گرداندند در حالی که سر شهداء را بالای نیزه‌ها بودند

* حسین جان! مردم بعضی شادی می‌کردند ، بعضی گریه می‌کردند و بعضی بـه مـا صـدقه می‌دادنـد

* حسین جان! در کاخ ابن زیاد و یزید بـه حـرم تـو تـوهین کردند

* مارا در خرابه‌ها جا دادند و امام زین العابدین (ع) را با زنجیر بستند

* حسین جان! دختر سه ساله تو در خرابه جان داد

 

پی نوشت:

(۱) الملهوف/ سیدبن طاووس ص ۲۱۸

(۲) مقتل الحسین / خوارزمی ج ۱ ص ۱۸۸

(۳) الملهوف / سیّد بن طاووس ص ۲۷

(۴) مصباح المتهجد / شیخ طوسی ص ۷۸۸

(۵) تیسیر المطالب / یوسف بن عمر ص ۱۹۹

(۶) الملهوف / سیّد بن طاووس ص ۱۲۷

(۷) مقتل الحسین /مقرّم ص ۲۸۳

(۸) الملهوف / ابن طاووس ص ۲۲۵