یکشنبه ۲ آبان ۱۴۰۰ - الأحد 18 ربيع أول 1443

(۱۳۹۲/۰۳/۱۲) تبیین اندیشه سیاسی امام ره

موضوع: تبیین اندیشه سیاسی امام مکان: مسجد بقیه ا… دانشگاه آزاد اسلامی مناسبت: سالگرد رحلت رهبر کبیر انقلاب اسلامی     عَنِ النَبِیِّ(ص) فی وَصِیَتِهِ لِابی ذَر: لا یَفْقَهُ الرَّجُلُ کُلَّ الْفِقْهِ حَتّی یَرَی النّاسَ اَمْثالَ الاَباعِرِ فَلایَحْفِلَ بِوُجُودِهِمْ وَلا یُغَـیِّرَهُ ذلکَ کَـما لا یُغَـیـِّرُهُ وُجودُ بَعیرٍ عِندَهُ ثُمَّ یَرْجِعُ هُوَ اِلی نَفْسِهِ فَیَکُونَ اَعْظَمَ […]

موضوع: تبیین اندیشه سیاسی امام

مکان: مسجد بقیه ا… دانشگاه آزاد اسلامی

مناسبت: سالگرد رحلت رهبر کبیر انقلاب اسلامی

 

 

عَنِ النَبِیِّ(ص) فی وَصِیَتِهِ لِابی ذَر:

لا یَفْقَهُ الرَّجُلُ کُلَّ الْفِقْهِ حَتّی یَرَی النّاسَ اَمْثالَ الاَباعِرِ فَلایَحْفِلَ بِوُجُودِهِمْ وَلا یُغَـیِّرَهُ ذلکَ کَـما لا یُغَـیـِّرُهُ وُجودُ بَعیرٍ عِندَهُ ثُمَّ یَرْجِعُ هُوَ اِلی نَفْسِهِ فَیَکُونَ اَعْظَمَ حاقِرٍ لَـها(۱)

پیامبر خدا در سفارش به ابوذر فرمود:آدمی فقیه کامل نشود مگر آنگاه که مردم در نظرش مانند مشتی شتر باشند و به بود و نبود آنها اهمیتی ندهد و همچنان که اگر شتری در کنار او باشد فرقی بحالش ندارد وجود مردم نیز در او تغییر و تأثیری ایجاد نکند و با این حال وقتی به خودش برگردد بیشترین تحقیر و بی اعتنایی را به نفس خویش روا دارد.

 

 

الف:ویژگی های حضرت امام ره:

بنا به اظهار دوست و دشمن رهبر کبیر انقلاب اسلامی حضرت آیت الله العظمی امام خمینی احیا گر قرن حاضر می باشند و بدین جهت تحولات عظـیمی را در جهان موجب شدند هدف ما در این جلسه پرداختن به همین بعد احیاگری آن بزرگوار می باشد لکن با توجه به اینکه این ویژگی نشأت گرفته از خصوصیات و ویژگی های دیگر است بصورت فهرست بـه برخـی از آنـها اشـاره مـی کنـیم

 

۱-حضرت امـام(ره) یک فـقیه زمان شناس بـود (العالمُ بِزَمانه)

۲-از جامعه شناسی قوی برخوردار بودند (جوامع را خوب می شنـاخت)

۳-امام یک عارف معتقد به حضور در فعالیتهای اجتماعی بودند

۴-از غیرت دینی ، شجاعت و شهامت خدادادی برخوردار بود

۵-امام به اهداف و آرمانهای خود بصورت کامل ایمان داشت

۶-او مشکلات اساسی مسلمانان را با تمامی وجود لمـس کـرده بـود

۷-نقاط ضعف و قوت دانشمندان و سیاستمداران جهان را میشناخت

۸-حـضرت امام یـک سیاستمدار قـوی بـا دیـد نافـذ معنـوی بـود

۹-حضرت امام در فلسفه اسلامی متخصص و بر فلسفه های دیگر

   حاکم بر افکار و اندیشه های جـهان شنـاخت قوی داشـتند

۱۰-در نهایت حضرت امام رسالت فقـها در عصـر غیبـت کبری

     را همانند رسالت پیامبر(ص) و رسالت ائمه(ع) می دانسـتند(۱)

 

 

ب:نقش حضرت امام ره در رفع موانع

پس از جریان سقیفه انحرافات و بدعت های زیادی در ول تاریخ بوجود آمده بود که در نهایت دین مقدس اسلام عملاً خاصیت اصلی خود را از دست داده بود و در این زمینه علت های متعددی وجود داشت از قبیل:کج اندیشی خلفاء ،ستمگری پادشاهان ،کوتاهی دانشمندان ،بی تفاوتی مسلمانان،تهاجم فرهنگی ،سیاسی و نظامی دشمنان

 

 

لکن فـعلا بحث ما اشاره به برخی از این انحرافات و بـدعت هـایی اسـت که سدّ راه اسلام و مسلمین شده بود که رهبر کبیر انقلاب آنـها را از سـرِ راه برداشتند و انقلاب عظیمی را در اوج ناباوری جهانیان بوجود آوردندکه تمامـی معـادلات و مـحاسـبات اسـتکـبار جهـانـی را بـه هـم ریخـتند.

 

۱-برداشت غلط از برخی اخبار:

یکی از موانع احیای تفکر دینی وجود برخی روایات و یااستنباط ها و یا برداشت های غلط از روایاتی بود که درمنابع اسـلامی وجـود دارد مانـند روایـاتـی که

پرچم داران قیام ها را در عصر غیبت طاغوت معرفی میکند

یا قیام های قبل از ظهور را شکست خورده مـعرفی میکـند

 

●تمسک به این اخبار از چند جهت ممنوع است:

▪برخی از این روایـات جعـلی مـی باشنـد

▪برخی مربوط به مـوضوعات شخصی بوده

▪بعضی هـم از روی تـقیه صادر شده است

▪بعضی دیگر از آنها غلط برداشت شده است

 

 

غیر از همه اینها تمسک به چنین روایاتی با ادلّه قطعی عـقلی و نـقلی سازگاری ندارد چـرا که:

۱-وجود تعداد زیادی آیات و روایاتی که در زمـینه امر به معـروف و نهـی از منـکر وارد شـده اسـت

۲-مبارزه و جهاد با دشمن و عدم پذیرش ظلم و ستم یکی از دستورات صریح دین اسلام است که با روایات مذکور در تعارض مـی باشند(۱)

 

در هر حال این موضوع یکی از چالش های موجود در مقابل مبارزان و نهضت حضرت امام قرار داشت لذا آن بزرگـوار در بـحث ولایـت فـقیه می فـرمـاید:

ممکن است فراوان روایت نشان بدهند که بوسیله عمال ظلمه و آخوند های درباری در تعریف و تمجید سلاطین جعل شده است بطوریکه ملاحظه میکنید با دو روایت ضعیف چه بساطی را راه اندخته اند و آن را در مقابل قرآن قرار داده اند قرآنی که جدیت دارد که بر ضد سلاطین قیام کنید و موسی را به قیام علیه سلاطین وا میدارد(۲)

 

 

۲-تحریف برخی از آموزه های دینی:

یکی از آسیب های جدی کـه در انحـراف از اندیـشه نـاب اسلامی نقش اساسی داشته تحریف کردن برخی از مفاهیم و آموزه های دین مقدس اسلام مـی باشـد بـه عـنوان مثال:

◄مثلا توکل که در اسلام به آن سفارش شده و سازنده است برخی آن را به معنای تبلیغ تنبلی ، کسل بودن و تلاش نکردن تعبیر یا تفسیر کـرده اند

◄ و یا زهد که به معنای دل نبستن به دنیا می باشد به معنای رهـا کردن کار و تلاش و ترک دنیا در امـور زندگی معنی کرده اند

 

◄ یا انتظار فرج که به معنای آمادگی برای نبرد بزرگ است به انتظار نشستن و کاری نکردن و دست روی دست گذاشتن معنی کرده اند

◄ ویا تقیه را که خود یک روش مبارزه برای حفظ دین و مذهب است به گونه ای معنی و تفسیر کرده اند که مانعی در راه مبارزه برای حفظ اسلام و مذهب بوده(۱)

 

حضرت امام در این زمینه می فرماید:

تقیه برای حفظ اسلام و مذهب بود که اگـر تقـیّه نمی کردنـد مذهب را باقـی نمی گذاشـتند .تقیه مربـوط بـه فـروع اسـت مثلا وضو را اینطور بگیر یا آن طور بگیر اما وقتی اصول اسلام و حیثیت اسلام در خـطر اسـت جـای تـقیه و سکـوت نـیست.

 

 

۳-برداشت ناقص از حکومت اسلامی

هستند کسانی که تشکیل حکومت اسلامی را تنها وظیفه امام معصوم میدانند و هر حکومتی جز حـکومـت معصـوم را ناحـق می شمـارنـد

 

یکی از طرفداران این نظریه می گوید:

شما آن مصداقِ حاکم اسلامی را نشان بدهید اونی که معصوم از گناه باشد، اونی که از هوا و حوس و حبّ و بغض و شهوت و غضب و تمایلات نفسی به هیچ وجه در او اثر نکند نشان دهید او بیاید میدان جلو بیفتد ملت می افتد به پایش(۲)

 

 

۴-اعتقاد به جدایی دین از سیاست

از جمله علل سقوط قدرت مسلمین تلقّی جدا بودن دیـن از سـیاسـت و تـرویج آن می باشد البته ریشه این تفکر به اروپاییان قرون وسطا بر می گردد که تلاش می کردند جهت از بین بردن قدرت کلیسا و نیز فلسفه اسـکولاستیـک حاکـم بر آن جوامع ،موضوع جدایـی دین از سیـاسـت را مـطرح کـنند در حـالی کـه چنین تفکری در فرهنـگ اسـلامـی یـک امـری نـابـخردانه مـی باشد چـرا که

۱-اسلام مانند مسیحیت موجود در تبیین جهـان و قبض و بسط علم متحجرانه برخورد نکرده است

 

۲-افکار و اندیشه و تلقی دانشمندان اسلامی از دیـن و آموزه های دینی همانند علمای مسیحیت نمی باشد

 

۳-اسلام در ایدوئولوژی و حکمت عملی هم روش مسیحیت را که تنها به حوزه اخلاق پرداخته و از حوزه های دیگر غفلت کرده نپذیرفته است

 

●در هر حال جامعه مسیحیت برای رسیدن به اهداف خود سکولاریـسم یعنی همان دنیایی کردن دین و یا جدایی دین از سـیاسـت را جایگزین آموزه های دین مسیحیت کردند و به پخـش و نشر آن پـرداختنـد(۱)

 

 

●رهبر کبیر انقلاب به مبارزه با این تفکـر غـلط برخاسـته و بارها درسخنرانیها و پیامهای خود بر عدم جدایی دین از سیاست و منحرف بودن کسانی که به این موضوع دامن می زننـد تصـریح فـرمودند

 

 

۵-تحجر گرایی و مقدس مآبی

یکی از معضلات عمده در مـوضـوع احیـای دیـن و انـدیشه اسلامی وجود تحجر گرایان و مقدس نماهای وابسته میباشد

 

●امام بزرگوار در مقابله با این تفکر خطرناک چنین می فرمایند:

امروز عدّه ای با ژست مقدس مآبی چنان تیشه به ریـشه دیـن و انـقلاب و نظام می زنند که گویی وظیفه ای غیر از ایـن ندارنـد .خـطر تـحجّر گرایان و مقدس نمایان احمق در حوزه های علـمیه کـم نیسـت.طلاب عزیز لحظه ای از فکر این مارهای خـوش خـط و خال کوتاهی نکنـند.اینـهـا مـروّج اسـلـام آمـریـکــایـی انــد و دشـمن رسول الله(ص)(۱)

 

 

۶-خودباختگی در برابر استعمار

سلطه گسترده فرهنگ کشورهای غربی و شرقی بر جوامع اسلامی و باوراندن اینکه این جوامع نمی تـوانند بـدون اتّکـا بـر فـرهـنگ غربی و شرقی به حیات خود ادامه بدهند و از طرفی تأثیر پذیـری برخی روشنـفکران داخلی از این فرهنگ های بی گانه ایـن بـاور را بوجود آورد که بدون قدرت های بیگانه نمی توان زنـده مـاند

 

 

●حضرت امام در مبارزه با این تفکر می فرماید:

یکی از مصیبت های بزرگی که برای ملت بار آوردند اینکه ملـت را نسبت به خودشان هم بدبین کردند به این معنا که ما اگر یک مریض پیدا کنیم در تهران الان هم می گویند که اینجا نمی شود بروید بـه انگلستان بروید به پاریس یعـنی خـودمـان را در مقابل آنها باختیم (۲)

 

 

۷-ایجاد اختلافات در میان مسلمانان

بعد از جنگ های صلیبی کشورهـای غـربی جـهت جـلوگـیری از قدرت مجدّد مسلمانان و گسترش اسـلام در کـشورهـای اروپـایی بهترین چاره را تقسیم امپراطوری اسلام به کشـورهای متعـدد دیدند و استعمار نو نیز با همـین روش ناسـیونالیسـم و مـلی گرایـی را در بین کشورهای اسلامی دامن زد در نهایت با ایجاد درگیری های قومی ،نژادی و مذهبی در میان مسلمانان آنان را به جـان هم انداخته و ثروت سرزمین های اسلامی را به غارت بردند(۱)

 

●رهبر کبیر انقلاب با تشخیص این توطئه در جای جای پیامها و سخنرانیهای خود نسبت به این موضوع هشدار دادنـد کـه یـک نـمـونـه آن بـه تـرتـیــب زیــر اسـت آمریکا و شوروی برای تضعیف اسلام و دولت های اسلامـی مشغول فعالیت از قبیل تفرقه افکنی و ایجاد تشنجات داخلی به دست عمال مذدور خود یا فریب خورده و یا برافروختن جنگ بین کشورهای اسلامی و مستضعـف جهـان هستنـد(۲)

 

 

پی نوشت:

(۱)بحار الانوار/مجلسی ج۷۳ ص۳۰۴/۵۱

(۲)یادداشتهای شخصی

(۳)یاداشتهای شخصی                                                             

(۴)ولایت فقیه ص ۱۷۵۳ – صحیفه نور ج ۲۰ ص۱۹۷

(۵)یاداشتهای شخصی                                                             

(۶)مجله حوزه شماره ۷۱-۷۰ ص۲۱۵                                         

(۷)مجموعه مقالات کنگره بین المللی امام خمینی ج۳ ص۳۲۳

(۸)صحیفه نور –ج۲۰ ص۱۹                                                        

(۹)صحیفه نور ج۵ ص۱۲۲۱۵

(۱۰)مجموعه مقالات کنگره بین المللی امام خمینی ج ۲ ص۱۴۸ 

(۱۱)صحیفه نور ج۲۱ ص۹۱

 

پر بازدیدترین ها

بیشتر