چهارشنبه ۲۸ اردیبهشت ۱۴۰۱ - الأربعاء 17 شوال 1443

(۱۳۹۲/۰۴/۲۹) سخنرانی روز دهم(عمومیت توبه)

مسئله: دروغ بستن به خدا و پیامبر(ص) و امامان در موارد زیر مـوجـب بـطـلان روزه می شـود: ۱-نسبت عمدی دروغ به خدا و پیامبر(ص) و امامان ۲-نسبت عمدی دروغ به حضرت زهرا و سایر پیامبران و جانشینان آنان ۳-سخن راستی را از آنان نقل کند و سپس بگوید دروغ گفتم   سوال: هنگامی که روزه […]

مسئله:

دروغ بستن به خدا و پیامبر(ص) و امامان در موارد زیر مـوجـب بـطـلان روزه می شـود:

۱-نسبت عمدی دروغ به خدا و پیامبر(ص) و امامان

۲-نسبت عمدی دروغ به حضرت زهرا و سایر پیامبران و جانشینان آنان

۳-سخن راستی را از آنان نقل کند و سپس بگوید دروغ گفتم

 

سوال:

هنگامی که روزه می گیرم به شدت بدنم سست می شود و نمی توانم کارهـایـی مـثل درس خـوانـدن را انـجام دهـم وظیـفه مـن چیسـت؟

 

 

پاسخ(همه مراجع):

این گونه ضعف و سستی ها تا حدودی لازمـه روزه اسـت و بـرای نـوع افراد پیش می آید و به جهت آن نمی توان روزه را خورد ولی اگر ضعف به قدری باشد که معمولا نمی شود آن را تحـمل کـرد خـوردن روزه اشکـال نـدارد(۲)

 

 

تبصره:

البته انسان می تواند در این شرایـط به مـسافـرت بـرود(حـداقل ۵/۲۲ کیلومـتر) و روزه خود را بخورد و به وطن برگردد در ایـن صـورت لازم نیسـت تـا مغـرب از خـوردن و آشامیدن خودداری کند و بعد از ماه رمضان قضای آن را به جا آورد و کفاره هم ندارد

 

جلسه نهم

موضوع:  

عمومیّت توبه

جلسه گذشته سه موضوع را مطرح کردیم:

۱-اهمیت توبه از گناهان

۲-حقیقت توبه چیـست؟

۳-وجوب توبه از گناهان

 

 

اکنون موضوع عمومیت توبه را مورد بررسی قرار میدهیم:

هدف از عمومیت توبه یعنی:

●مربوط به همه انسانها

●و همه گناهان

●و همه زمانها

●و همه مکانها می باشد

 

 

●خداوند می فرماید:

قُلْ یَا عِبَادِیَ الَّذِینَ أَسْرَفُـوا عَلـَى أَنْفـُسِهـِمْ لا تَـقـْنَطُـوا مِنْ رَحْمَهِ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ یَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِیعًا إِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِیمُ(۳)

بگو اى بندگان من که بر خویشتن زیاده‏روى روا داشته‏اید از رحمـت‏خـدا نومیـدمشوید در حقیقت‏خدا همه گناهان را مى‏آمرزد که او خود آمرزنده مهربان است

 

توضیح:

۱-خطاب خداونـد بـه عـمـوم بـنـدگان   

قُــلْ یَــا عِــبَـادِیَ

۲-از گناهان به اسراف بر نفس تعبیر شده  

أَسْرَفُوا عَلَى أَنْفُسِهِمْ

۳-دستور به عدم یأس و نومیدی از رحمت خدا

لا تَقْنَطُوا مِـنْ رَحْـمَهِ اللهِ

۴-وعـده آمــرزش تـمــامـی گـنــاهـان          

إِنَّ اللَّهَ یَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِیعًا

۵-تأکید بر وصف غفوریت و رحیمیت خدا             

إِنَّـهُ هُـوَ الْـغَـفـُورُ الـرَّحِـیـمُ

 

 

●امیرمؤمنان(ع) فرمود:

ما فِی الْقرآنِ آیَهٌ أَوْسَعُ مِنْ یا عِبادِیَ الـذیـن أَسْـرَفُـوا..(۴)

در تمام قرآن آیه ای به وسعت این آیه شریفه وجود ندارد

 

 

●آثار و بـرکات تـوبـه:

در آت قرآن و روایات اهل بیت(ع) برکات و منافع بسیاری برای توبه ذکـر شـده اسـت چـند مـورد را ذکر می کنیم

 

۱-نابودی گناهان

●خداوند می فرماید:

تُوبُوا إِلَى اللَّهِ تَوْبَهً نَصُوحًا عَسَى رَبُّکُمْ أَنْ یُکَفِّرَ عَنْکُمْ سَیِّئَاتِکُمْ(۵)

به درگاه خدا توبه‏اى راستین کنید امید است که پروردگارتان بدیهایتان را از شما بزداید

 

 

۲-تبدیل سیئات به حسنات

●خداوند می فرماید:

مَنْ تَابَ وَآمَنَ وَعَمِلَ عَمَـلا صَالِـحًا فَأُولَئِکَ یُبَدِّلُ اللَّهُ سَیِّئَاتِهِمْ حَسَنَاتٍ(۶)

کسى که توبه کند و ایمان آورد و کار شایسته کند پس خداوند بدیهایشان را به نیکیها تبدیل مى‏کنـد

 

 

۳-سه دستور ویژه در حق تائب:

●امام صادق(ع) فرمود:

اگر توبه بنده خالص باشـد خـداونـد در حق او سه دستور ویژه صادر می فرماید:

۱-یُـنـْسِی مَـلَکَیْهِ مَـا کَـتَـبَا عـَلَیـْهِ مـِنَ الـذُّنـُـوبِ

۲-وَ یُـوحِـی إِلَـى جَـوَارِحِهِ اُکْـتُمِی عـَلَیـْهِ ذُنُـوبَـهُ

۳-وَ یُوحِـی إِلَى بِقَاعِ الْأَرْضِ اُکـْتـُمـِی مَا کَانَ یـَعْمَلُ عَلَیْکِ مِنَ الذُّنُوبِ (۷)

 

 

●استـمرار و دوام تـوبه:

از جمله موضوعات مربوط توبه ضـرورت استـمرار وتداوم آن است برای تحقیق ایـن مـوضوع لازم اسـت توبه کننده موارد زیر را مورد توجه جدی قرار بدهد

 

۱-هر وقت نفس اماره غالب شده و انسان خدای نکرده بسوی گناه رفـت بـاز فـوراً توبـه کنـد

 

 

●مجسم شدن شیطان بر حضرت یحیی(ع)

فقیه بزرگوار ملااحمد نراقی کتابی دارد بنام خزائن آنجا می نویسد:روزی شیطان بر حضرت یحیی مجسم شد و گفت:میخواهم تو را نصیحت کنـم حضـرت یحـیی فرمود من به نصیحت تو احتیاج ندارم لکـن از بنـی آدم هـر چـه میـدانی بگـو؟

 

شیطان گفت:بنی آدم سه گروه هستند

گروه اول:کسانیکه مانند شما معصوم هستند و ما از آنـان نـاامید هستیم

گروه دوم:کسانی هستند که تسلیم ما هستند و با آنان نیز مشکل نداریم

گروه سوم:برای ما مشکل آفـریـن هـستـند بـا زحـمات زیـاد             آنان را فریب میدهیم و به فساد می کشانیم یکدفعه توبه نموده و تمام زحمات ما را بـی اثـر می کنند(۸)

 

 

۲-جدا شدن از محیط گـناه و مجـالـس معـصـیت

۳-تـجدیـد نـظر در مـورد معـاشـران و دوسـتـان

۴-اندیشه در مورد عقوبتها و مجازاتـهای گنـاهـان

۵-ارتباط با مراکز علمی،دینی و اجتماعات عـبادی

 

پی نوشت:

(۱) رساله ۱۰ مرجع                                                                                     

(۲)توضیح المسائل مراجع م۱۵۸۳

(۳)سوره زمر آیه ۵۳

(۴)تفسیر الصافی ج۳ص۲۴۶                                                              

(۵)سوره تحریم آیه ۸

(۶)سوره فرقان آیه ۷۰                                                                       

(۷)اصول کافی/کلینی ج۲ص۴۳۰

(۸)خزائن/ملااحمد نراقی ص۴۳۱