یکشنبه ۲۶ دی ۱۴۰۰ - الأحد 13 جماد ثاني 1443

(۱۳۹۳/۰۴/۱۷) دهم رمضان روز وفات حضرت خدیجه (س)(روز دهم ماه مبارک رمضان)

جلسه (دهم): احکام: مسئله (۱): اگر روزه دار شک کند که تمام سر زیرآب رفته یا نـه روزه اش صـحیح اسـت(۱)   مسئله(۲): اگر تمام سر زیر آب رود ولـی مقـداری از موها بیرون بماند روزه باطل می شود(۲)   مسئله(۳): اگر روزه دار بی اختیار در آب بیفتد و تمام سر او را آب […]

جلسه (دهم):

احکام:

مسئله (۱):

اگر روزه دار شک کند که تمام سر زیرآب رفته یا نـه روزه اش صـحیح اسـت(۱)

 

مسئله(۲):

اگر تمام سر زیر آب رود ولـی مقـداری از موها بیرون بماند روزه باطل می شود(۲)

 

مسئله(۳):

اگر روزه دار بی اختیار در آب بیفتد و تمام سر او را آب بگیرد یا فراموش کـنـد کـه روزه اسـت و سـر را در آب فـرو بـرد روزه او باطـل نـمی شود(۳)

 

مسئله(۴):

اگر فراموش کند روزه است و سر را در آب فرو برد یا دیگری به زورسر او را در آب فرو برد چنانچه در زیر آب یادش بیـایدکه روزه است یا آنکس دست خود را بردارد باید فـوراً سـر را بیـرون آورد و چـنانه بیـرون نـیاورد روزه اش باطـل مـی شود(۴)

 

مسئله(۵):

اگر فراموش کند که روزه است و به نیت غسل سر را در آب فرو بـرد روزه و غـسل او صـحیح اسـت(۵)

 

دهم رمضان روز وفات حضرت خدیجه (س):

با توجه به اینکه امروز دهم ماه رمضان مصادف با سالگرد رحلت حضرت خدیجه (ع) می باشد بر خود لازم دیـدم فرازهـایـی از زنـدگـی آن بـزرگـوار را یـادآوری کـنـم

 

الف:فضایل حضرت خدیجه(ع)

۱-امیرالمؤمنین (ع) در حق رسولخدا (ص) می فرماید:

وَ لَقَدْ کانَ یُجاوِرُ کُلَّ سَنَـهٍ بـِحِراءَ فَأَراهُ وَ لایَـراهُ غَیْری لَمْ یَـجْمَعْ بَیْتٌ وَاحِـدٌ یَـوْمَئـِذٍ فِـی الْاِسْلامِ غَیـْرَرَسُـولِ اللهِ وَ خـَـدیـجَــهَ وَ اَنَا ثـالِـثـُـهُـمـا(۶)

پیامبر(ص) مدتی از سال مجاورکوه حرا میشد تنها من او را مشاهده میکردم و غیر از من کسی او را نمـی دیـد در آن روز غیـر از خـانـه رسولخدا (ص) خانه ای که اسلام در آن راه یافته باشد وجود نداشت تنها خانه آن حضرت بود که او و خدیجه (س) و مـن نـفر سـوم آنهـا اسـلام را پـذیرفتـه بودیـم

 

۲-از جمله فرازهای خطابه ابا عبدالله الحسین(ع) در روز عاشورا که مردم کوفه را قسم می داد و اقرار می گرفت این جملات است:

اُنْشِدُکُـمْ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ جَدَّتِی خَدیجَه بِنْتُ خـُوَیْـلِـدْاَوَّلُ نِساءِ هَذِهِ الْاُمَّهِ اِسْـلامـاً قـالُـوا : اَللّـهُمَّ نَعَمْ(۷)

شمـا را به خـدا آیا می دانیـد مـادر بزرگ مـن خـدیجـه اوّل زن مسلمان این اُمّت است ؟ گفـتند : آری چنین است

 

۳-مرحوم ابن شهرآشوب در مناقب می نویسد:

وَ أَخَذَ رَسُولُ اللهِ (ص) عَلِیّاً وَ هُوَ ابْنُ سِـتِّ سِنـیـنَ فَرَ بَّتْهُ خَدیجَهُ وَ الـْمُصْطَفـی اِلـی أَنْ جَاءَ الْاِسْلامُ (۸)

رسولخدا (ص) علی (ع) را که شش سال داشت تحت سرپرستی خود قرار داد سپس حضرت خدیجه و پیامبر (ص) او را پـرورش دادنـد تـا آن هـنـگـام کـه خـورشـیـد اسـلام طلوع کرد.

 

۴-سلیمان کتّانی دانشمند و نویسنده معروف عرب می نویسد:

پیامبر (ص) بنیانگذار اسـلام اســت. و استــواری اســلام بوسیله شمشیر علی (ع) و ثروت خدیجه صورت گرفت.

 

به رسولخدا (ص) نسبت می دهد که فرمود :

ما قامَ الْاِسْلامُ اِلاّ بِسَیْفِ عَلِیٍّ وَ ثَرْوَهِ خَدیجَهَ (۹)

اسلام جز به شمشیر علی(ع) و ثـروت خـدیـجه (س) برپا نشـد

 

۵-شیخ مفید (ره) در کتاب المجالس با سند خویش از ابن عبّاس نقـل کرده فرمـود:

اَوَّلُ مَــنْ آمـَنَ بِــرَســُولِ اللهِ مِـنَ الرِّجالِ عَلِیٌّ وَ مِنَ النِّساءِ خَدیجَهُ(۱۰)

 

۶-مرحوم صدوق در خصال و مجلسی در بحار از رسولخـدا (ص) نقـل کـرده اند فرمـود:

اِنَّ اللهَ اخْـتارَ مِـنَ الــنِّــساءِ اَرْبَـعاً مَرْیَمَ وَ آسِیَهَ وَ خَدیـجَهَ وَ فاطِـمَهَ(۱۱)

 

ب:ازدواج رسولخدا(ص) با حضرت خدیجه(ع)

بر اساس مفاد کتب تاریخی و سیره روز ۱۰ ربیـع الاول مصادف با ازدواج رسولخدا(ص) با حـضرت خـدیـجه میباشد که ۱۵ سال قبل از بعـثـت اتفــاق افـتاده اسـت.(۱۲)

حضرت خدیجه(س) علاقه خـود به رسولخدا(ص)را در جـملاتی کـوتاه بازگو فرموده که بهترین الگو برای جوانان بویژه دختران جامعه میباشدکه در انتخاب همسر چه ویژگی هایی را بـایـد مـورد تـوجـه قــرار بـدهــند.

اِنّـی رَغـِبتُ فـیکَ

   من به تو علاقه مند شدم

لِـقـرابـتِـکَ مـِنّـی

   به خاطر اینکه با من خویشاوندی

وَ شَـرفِـکَ فـی قـَوْمِکَ

   در مــیـان قـوم خـود شریـفی

و اَمـانَـتـِکَ عِـنْدَهُمْ

   در نزد قبیله ات بر امانت داری مشهوری

وَ حُسْنِ خُـلْـقـِکَ

   و دارای اخلاق نیک می باشی

وَ صِدْقِ حَدیـثِکَ(۱۳)

   و راسـت گـو هـــسـتـی

 

مطابق نقل معروف حـضرت خـدیجه (س) در روز دهـم ماه مبارک رمضان سال دهم بعثت از دنیا رحلت فرمود.(۱۴)

 

بنا به گفته مورّخین و دانشمندان اسلامی از جمله ابن حجر عَسقلانی در کـتـاب الاصابـه فـی تـمـییز الـصحابه(۱۵) و ابـن اثـیر در کـتاب اُسد الغابه فی معرفه الـصحابه (۱۶) و ابن سعـد در الطبـقات الـکبری(۱۷)

بر اساس مفاد برخی روایات و گزارشات تاریخی رسولخدا(ص)از رحلت ابوطالب(ع)و حضرت  خـدیجه (س) بـا فـاصله کوتاه ( یک ماه و پنج روز ) خیلی محزون گردید

 

مرحوم علامه مجلسی در بحار الانوار می‌نویسد:

روِىَ عَنْ عَـبْدِالله بْـنِ ثَعْلَبِه قالَ : لَمّا تَوَفیّ ابوطالِبٍ وَ خَدیجَهاِجْتَمَعَتْ عَلی رَسُولِ اللهِ(ص)مُصیبَتانِ فَلَزِم بَیْتَهُ وَ اَقَلَّ الْخُرُوجَ (۱۸)

 

در بعضی منابع نقل‌شده رسولخدا (ص) سال رحلت ابوطالب (ع) و خدیجه (س) را عـام الـحزن نامید

 

مرحوم طبرسی می نویسد:

جَـزَعَ جـَزَعـاً شَـدیـداً

یعنی رسولخدا (ص) از رحلت آن دو بزرگوار بـه شـدت بــی‌تـاب و انـدوهـگین گـردیـد.(۱۹)

 

ج:قدرشناسی رسولخدا (ص)

پیامبر بزرگوار اسـلام در مـواقـع مـخـتـلـف از زحـمـات و خدمات حضرت خدیجه (س) به اسلام و خودش یاد می‌کرد و او را مورد ستایش قرار می‌داد.

 

۱-مرحوم طبرسی نقل میکند رسولخدا(ص) فرمود:

وَ اللهُ لَقَدْ آمَنَتْ بِی اِذْ کَفَرَ النّاسُ وَ آوَتْنی اِذْ رَفَضَنِی النّاسُ وَ صَدَّ قَتْنِی اِذْ کَـذَّبَنـِی الْـنّاسُ(۲۰)

 

۲-عائشه می گوید :

هرگاه پیامبر(ص) گـوسفـنـدی ذبح می‌کرد می‌فرمود:از گـوشـت آن برای دوستان خدیجه (س) بفرستید از علت آن پرسیدم فرمود:

اِنّــی لَاُحــِبُّ حَبـیـبَها

من دوست خدیجه را دوست دارم.(۲۱)

 

۳-روزی پیرزنی نزد رسولخدا (ص) آمد آن حـضـرت او را مورد احترام و لطف قرار داد پس از رفتن زن عایـشه از علـت آن همـه مهـربـانی پـرسیـد در پـاسـخ فـرمـود:

اِنَّها کانَتْ تَأتِینا فِی زَمَنِ خَدیجَهَ وَ اِنّ حُسْنَ الْعـَهْدِ مِنْ الإِیـمانِ(۲۲)

او در زمان خدیجه به خانه ما می‌آمد همـانا نیک نگهداری عهد و سابقه از ایمان است

.

پی نوشت:

(۱)رساله توضیح المسائل ۱۰ مرجع مسئله ۱۶۱۰                    

(۲)همان مسئله ۱۶۱۱  

(۳)همان مسئله ۱۶۱۳         

(۴)همان مسئله ۱۶۱۵        

(۵)همان مسئله ۱۶۱۶

(۶) تاریخ طبری ج ۳ ص ۳۲۰                                                                                    

(۷) شرح نهج البلاغه / ابن ابی الحدید ج ۱۳ ص۱۹۷

(۸) نهج البلاغه خطبه ۱۹۲                 

(۹)مناقب آل ابی طالب / ابن شهر آشوب ج ۲ ص ۱۷۹               

(۱۰)  فاطمه الزهراء وتر فی محمد ص ۱۱۲

(۱۱) المجالس ص ۱۶۲ . بحار ج ۱۶ ص ۲

(۱۲) تاریخ طبری ج۴ ص۵۲۲                                                                                                          

(۱۳)اسدالغابه/ابن اثیر ج۵ص۴۳۴

(۱۴)تحریر الوسیله /امام خمینی ج۱ ص ۲۲۸                       

(۱۵)الاصابه فی معرفه الصحابه ج ۴ ص ۲۸۳        

(۱۶)الاصابه فی تمییز الصحابه / ابن حجر ج ۷ ص ۸۴

(۱۷)اُسد الغابه فی معرفه الصحابه / ابن اثیر ج ۵ ص ۴۲۰    

(۱۸)الطبقات الکبری / ابن سعد ج ۷ ص ۲۵۱      

(۱۹)بحار الانوار / مجلسی ج ۱۹ ص ۲۱

(۲۰) اعلام الوری / طبرسی ص ۶۲                           

(۲۱) بحار الانوار / مجلسی ج ۱۶ ص ۱۲                        

(۲۲)ریاحین الشریعه / محلاتی ج ۲ ص ۲۰۶