چهارشنبه ۲۸ مهر ۱۴۰۰ - الأربعاء 14 ربيع أول 1443

(۱۳۹۳/۰۴/۲۲) مروری بر زندگی امام مجتبی(ع)(روز پانزدهم ماه مبارک رمضان)

جلسه (پانزدهم): احکام: مسئله (۱): اگر انسان عمداً و از روی اختیار کاری که روزه را باطل میکـند انـجام دهد روزه او باطل می شود و چنانکه از روی عمد نباشد اشکال ندارد(۱)   مسئله(۲): اگـر روزه دار سـهـواً یـکی از کـارهایی که روزه را بـاطل میکندانجام دهد و به خیال اینکه روزه اش باطل […]

جلسه (پانزدهم):

احکام:

مسئله (۱):

اگر انسان عمداً و از روی اختیار کاری که روزه را باطل میکـند انـجام دهد روزه او باطل می شود و چنانکه از روی عمد نباشد اشکال ندارد(۱)

 

مسئله(۲):

اگـر روزه دار سـهـواً یـکی از کـارهایی که روزه را بـاطل میکندانجام دهد و به خیال اینکه روزه اش باطل شده عمداً دوباره یکی از آنـها را بجـا آورد روزه او باطـل می شـود(۲)

 

مسئله(۳):

اگر چیزی به زور در گلوی روزه دار بریزند یا سر او را بـه زور در آب فرو برندروزه او باطل نمی شود ولی اگر مجبورش کنند که روزه خود را باطل کند مثلا به او بگویند اگر غذا نخوری ضرر مالی یا جانی به تو می زنیـم و خودش برای جـلوگیـری از ضـرر چیـزی بخـورد روزه او باطـل می شود(۳)

 

مسئله(۴):

روزه دار نباید جایی برود که میداند چیزی در گلویش میریزند یـا مـجبورش می کنند که خـودش روزه خـود را باطـل کـند(۴)

 

مروری بر زندگی امام مجتبی(ع):

با تبریک روز ۱۵ مـاه مبـارک رمـضان کـه روز میـلاد بـا سعادت سبط اکبر حضرت امام حسن مـجتبی می باشدلازم می دانم بـه عنـوان عـرض ارادت به سـاحت مقدس ایـن امام بزرگوار مطالبی را از زندگی و سیره ایشان مطرح کنم

البته لازم به یادآوری است که روز میلاد آن بزرگوار مصادف با روز اکـرام و از همـین روز تـا ۲۱ رمـضان هـفتـه اطعـام نـیازمنـدان و اکـرام یتـیـمان مـی بـاشـد

 

از رسولخدا(ص) نقل شده فرمود:

هُوَ سَیِّدُ شَبابِ أَهْلِ الْجَنَّهِ     

(امام حسن) سالار جوانان اهل بهشت

وَ حُـجّـَهُ اللهِ عَـلـَی الْأُمَّـهِ        

حجت الهی بر مردم است

أَمـْرُهُ أَمْـری وَ قَـوْلُهُ قَـوْلـی 

فرمان او فرمان من،سخن او سخن من است

مَـنْ تَـبِـعَــهُ فَـاِنَّــهُ مِــنّــی          

هر کس از او پیروی کند از من است

وَ مَنْ عَصاهُ فَاِنَّهُ لَیْسَ مِنّـی(۵)    

و آنکـه از فرمانش سرپیـچی کند از من نیسـت

  

الف:ادوار زندگی امام مجتبی(ع)

امام مجتبی(ع) روز ۱۵ رمضان سال سوم هجرت در شهر مدیـنه النـبی(ص)دیـده به جهان گشود و در سال ۵۰ هجری در سن حدود ۴۷ سالگی در اثرمسمومیت در مــدیـنـه بـه شـهـادت رسـیـد و در قــبــرسـتـان بـقـیــع مـدفــون گــشـت(۶)

 

ب:بخش های زندگی امام مجتبی(ع)

زندگی امام مجتبی(ع)بر دو بخش قابل تقسیم است:

 

بخش اول:

زندگی ایشان قبل از امامت که بر سه مرحله تقسیم می شود:

حدود ۷ سال در محضر جد بزرگوارش حضرت محمد بن عبدا..(ص)

۲۵ سال دوران خلافت خلفاء سه گانه

حدود ۵ سال دوران خلافت پدر بزرگوارش امیرمؤمنان(ع)

 

بخش دوم:

زندگی آن حضرت بعد از شهادت پدر بزرگوارشان که عصر امامت آن امام نیز می باشد که به دو مـرحله تقـسیم می شـود:

الف: از ابتدای بیعت مردم با آن بزرگوار تا دوران صلح

ب: پـس از صـلـح تـا زمــان شـهـادت آن بـزرگوار(۷)

 

مهمترین حوادث زندگی امام مجتبی(ع):

۱-رحلت پیامبر بزرگوار اسلام

۲-شهادت مادر بزرگوارش حضرت فاطمه(ع)

۳-جنگهای صفین،خوارج و جمل

۴-ضربت خوردن و شهادت امیرمؤمنان(ع)

۵-پذیرش صلح با معاویه(۸)

 

امام مجتبی(ع) و حمایت از نیازمندان و ایتام

قبل از پرداختن به مواضع و اقدامات عملی امام مجتبی(ع) در مورد نیازمندان و یتیمان جامعه لازم میدانم این نکته اساسی را یـادآوری کنم که دیـن اسـلام مخالـف فـقر و اختـلاف طبقاتـی در جـامـعه است روایات اهل بیت(ع) نیز نوعا در این راستا صادر شـده اسـت

 

امام صادق(ع) فرمود:

روزی رسولخدا(ص) دستور داد مردم(مهاجر و انصار) در مسجد جمع شدند

فَصَعِدَ النَّبِیُّ الْمِنْبَرَ فَنَعی اِلَیْهِمْ نَفْسَهُ فـَقـالَ اُذَکِّـرُ اللهَ الْوالِیَ مِنْ بَعْدی عَلی اُمَّتی… وَلَمْ یُفْقِرْهُمْ فَیُکْفِرَهُمْ(۹)

پیامبر بر منبر بالا رفت و خبر نزدیک شدن مرگ خویش را به ایشان داد و فرمود:خدا را به یاد هر حاکم اسلامی پس از خود می آورم …(درباره عمل به وظایفش از جمله اینکـه)مـردمـان را فـقیـر نکـننـد که در نـتیجـه کافرشـان خواهـند کـرد

 باز رسولخدا(ص) فرمود:

لَوْلا رَحْمَهُ رَبّی عَلی فُقَراءِ اُمَّتی کادَالْـفَـقْـرُ اَنْ یَـکـُـونُ کُـفـْراً(۱۰)
اگر رحمت خـدا شـامل حـال فـقرای امـتم نمی شد نزدیک بود که فقر به کفر بینجامد

 

شیوه کمکهای امام مجتبی(ع)

بر اساس مفاد روایات و گذارشات منابع تاریخی کمکهای امـام حـسـن(ع) به نـیـازمـندان و ایـتـام بـه دو شکـل بـوده

 

الف:کمک های مستمر و همیشگی

عده ای از نیازمنمدان بـه صـورت مستـمر به امـام مـراجـعه میکردند و مستمری خود را دریافت می کردند منابعـی که امام جهت رفع نیاز فقرا استفاده می کردند عبارت بودند از:

موقوفات پیامبر(ص) ،

موقوفات امیرمؤمنان(ع) و حضرت فاطمه(س)

اموال شخصی خود امام مجتبی(ع)

از طریق صدقات

 

ب:کمک های مقطعی

این قسم از کمک های امام در میان مردم زبان زد بود از امام مجـتبی(ع)پرسیدند چگونه است که هر سائلی که بر در خانه شما می آید ناامیدش برنمی گردانید؟امام فرمود:من هم نیازمنـد و مـحتاجـی هسـتم بـه درگاه خـداوند متعـال که دوسـت نــدارم او مــرا دسـت خـالی بـرگردانـد …میـترسم اگـر سـائـلی را رد کـنم او هـم مـرا دسـت خـالی بـرگردانـد(۱۱)

 

گروه هایی که امام مجتبی به آنها کمک می کرد :

۱-سالمندان نیازمند

۲-یتیمان مدینه

۳-خانواده های شهداء

۴-اصحاب صفّه مدینه

۵-فقرا و مساکین

۶-نیازمندان اطراف مدینه

۷-مسافران در راه مانده

۸-هزینه ازدواج جوانان

۹-هزینه مداوای مریضان و…

 

ترک طواف برای حل مشکل

ابن عباس می گوید امام مجتبی در مسجد الحرام معتکف بود در حال طواف یکی از شیعیان به او مراجعه نمود و گـفت بـه فلانی بدهکارم اگر صلاح می دانی قرض مرا ادا کن .امام در پاسخ فرمود به خدای این خانه قسم چـیزی نـزد مـن نـیـست .

 

بدهکار گفت پس از او برای من مهلت بگیر چون مرا به زندان تـهدید کرده .امام طوافش را رها نموده و به دنبـال آن شخص رفـت .ابـن عـباس می گـویـد بـه آن حـضرت عـرض کـردم آیا فـرامـوش کـردیـد کـه معتـکف هستـید؟در پـاسخ فـرمود:

بَلَی وَ لَکِنْ سَمِعْتُ ابی یَقُول:سـَمـِعْـتُ رَسُولُ الله(ص)یَقُولُ:مَنْ قَضَی أخَاهُ الْمُؤْمِنْ حاجَهً کانَ کَمَنْ عَبَدَاللهَ تَعالـی تِسْعَـهَ آلافْ سَنَهٍ صائِـماً نَهارَهُ وَ قائـِماً لَیـْلـَهُ(۱۲)

بلی میدانم ولی از پدرم شنیدم که می فرمود:از رسولخدا(ص) شنـید کـه فرمود هر کـس بـرای برادر مؤمن خویش یک نیاز برآورده کند همچون کسی خواهـد بـود کـه خـدای بزرگ را نه هزار سال عبادت کرده است در حالی که روزهـا روزه و شـب ها تـا بـه صبـح در حـال عـبادت باشـد

 

ضرورت پیروی از امام مجتبی(ع):

با توجه به اینکه داخل سال اقتصاد و فرهنگ با عزم ملی و مدیریت جهادی هستیم و همچنین داخل هفـته اطعام نیازمندان و اکرام ایـتام و همچنین در محاصره استکبار جهانی قرار داریم ضرورت دارد درکمک به نیازمندان و مبارزه با محاصره اقـتـصادی و لبیـک گـویی به درخواست ولی امر مسلمین موارد زیر را مورد توجه قرار بدهیم

 

۱-رعایت کردن دستورات دینی در ثروت اندوزی

۲-پرداختن مالیات طبق ضوابط نظام جمهوری اسلامی

۳-مبارزه عملی با اسراف در مصرف کردن اموال

۴-پرداخت کردن حقوق واجب مالی

۵-اجتناب از اهتکار و گران فروشی

۶-احیای سنت اسلامی قرض الحسنه

۷-صله ارحام و رسیدگی به نیازمندان و یتیمان جامعه

 

پی نوشت:

(۱)رساله توضیح المسائل ۱۰ مرجع مسئله ۱۶۵۳                                

(۲)همان مسئله ۱۶۵۴              

(۳)همان مسئله ۱۶۵۵              

(۴)همان مسئله ۱۶۵۶        

(۵)کتاب الامالی/صدوق ص۱۰۱                                                                                          

(۶)مسّار الشیعه/شیخ مفید ص۲۷

(۷)اعلام الهدایه /المجمع العالمی لاهل البیت ج۴ص۴۷                            

(۸)یادداشتهای شخصی از منابع

(۹)اصول کافی/کلینی ج۱ ص۴۰۶                                                   

(۱۰)بحار الانوار/مجلسی ج۷۲ص۴۷

(۱۱) حقایق پنهان / زمانی ص۲۶۷

(۱۲)بحار الانوار/مجلسی ج۹۴ ص۱۲۹

پر بازدیدترین ها

بیشتر