یکشنبه ۲۶ دی ۱۴۰۰ - الأحد 13 جماد ثاني 1443

(۱۳۹۳/۰۶/۲۱) گذری بر تاریخ دینی و مذهبی خوی(همایش خوی در گذر تاریخ)

گذری بر تاریخ دینی و مذهبی خوی: ۱-بر اساس مستندات تاریخی مردم خوی هیچوقت لائـیک و بی دین نبوده اند قبل از ورود اسلام به آذربایجان در قرن دوم،دیـن مـسیـحیـت آییـن رسـمـی مـردم خـوی بوده وجود کلیسـاهای متعـدد گواه بر ایـن مـدعـی می باشـد. ۲-در ابتدای ورود اسلام به خوی غالب مـردم پیرو مـذهب شـافعی […]

گذری بر تاریخ دینی و مذهبی خوی:

۱-بر اساس مستندات تاریخی مردم خوی هیچوقت لائـیک و بی دین نبوده اند قبل از ورود اسلام به آذربایجان در قرن دوم،دیـن مـسیـحیـت آییـن رسـمـی مـردم خـوی بوده وجود کلیسـاهای متعـدد گواه بر ایـن مـدعـی می باشـد.

۲-در ابتدای ورود اسلام به خوی غالب مـردم پیرو مـذهب شـافعی بودند دانشمندان بسیاری در قرون اولیه از این سرزمـین برخاسته و بـه جـوامع اسلامی خدمت نموده اند .فیروز آبـادی در قامـوس اللـغـه تعـدادی از محدثان خوی نام برده است همچنین حموی در معجم البلدان ،سمعانی در الانساب و زبیدی در تاج العروس از محدثان دیگر خوی نام برده اند.

۳-قاضی شمس الدین احمد خویی از دانشمـندان قـرن شـشم به منـطقه شامات مسافرت نموده و قضاوت دِمشق و تـدریـس در دانـشگاه آن شهـر را بر عهـده گرفته و شاگردان بسـیاری تـربیت نموده و تفسیـر ناتمام فخر رازی به اتمام رساند است . علت اصلی مسافرت شمس تبریزی بـه خـوی وجـود چنین دانشمندانی در این شـهر بـوده .در منـابع تاریـخی در قـرن ششم از حوزه علمیه ای بنام حوزه الفرج نام برده شده است.

۴-ابن عساکر از دانشمندان و مورخان برجسته قرن ششم در تاریخ مشهور۷۰ جلدی خود بنام تاریخ دمشق می نویسد از جمله شهرهـایی کـه در تدویـن تاریـخ جهت استفاده از دانشمندانش سفر کردم شهر خوی در آذربایجان ی بوده

{gallery}khoy{/gallery}

۵-بیشترین رونق شهر خوی از نظر شیعه گری ،توسـعه اقتـصادی ، علمی و سیاسی از اواخر قرن ۱۲ و دوران حاکمیت احمدخان دنبلی به خوی بوده اسـت کـه مـوارد زیـر از این قبیل بوده:تأسیس چهار مدرسه علمیه ،مساجد متعـدد ،پلها و کاروانسراهای مختلف ،هجرت دانشـمنـدان مـتـعـدد از داخـل ایـران و شـبه قـاره هـند بـه خـوی ،اعزام فقهای برجسته از حـوزه نجف به این شهر بـویـژه شاگـردان برجستـه سید مهدی بحر العلوم،شیخ جـعفر کاشف الغطاء ،شیـخ مرتـضی انـصاری ،شیخ یوسف بحرانی ،شیخ محمد حسن صاحب جواهر ،شیخ هادی تهرانی

۶-خاندانهای علمی خـوی که برخاسـته از حـوزه هـای عـلمیه این شهرستان بودند عبارتـند از :خـاندان طسوجی یا امـامی،خـاندان شیخ الاسلام خویی ،خاندان میرزا محمد حسـن زنـوزی خـویی،   خاندان سید یعقوب مقبره ،خاندان فاضلی ،خاندان آیت ا.. خویی

۷-تاریخ سیاسی خوی پر است از حوادث تلخ از قبیل جنگ های ایـرانی و عثمانی ،جنگهای ایران و روسیه ،حمله های متعدد ارمنی ها ،حـمله مغول، انقلاب مشروطه و حملات متعدد یاغیان و غارتگـران داخلـی در نـوع این جنگها و حملات خوی در خط مقدم جبهه و بعـضاً مـرکز فرماندهی بوده.و در تمامی اینها علمای برجسته شهر و حوزه های علمیه نقـش محوری داشتند حتی در انقلاب اسلامی ایران و جنگ تحمیلی۲۲ نـفـر از روحـانیـان و طـلاب خـوی بـه شهـادت رسیـده و چند برابر آن جانباز شده اند.

۸-میراث گرانبهایی که از فـقهاء و دانشمنـدان حـوزوی بـاقی مانـده متجـاوز ازیکهزار مجلد کتب نفیس خطی که نوعاً منحصر به فرد و تألیف دانشمندان این شهر بوده که در رشته های مختلف علوم اسلامی تدوین شده اند از قبیل:ادبیات عرب،علوم بلاغـت ،علم منطق، طب،نجوم،ریاضیات ،فقه ،اصول،فلسفه،تفسیر،احادیث،ادعیه و سایر علوم می باشد.

۹-اکنون به برکت انقلاب اسلامی و حاکمیت نظام جمهوری اسـلامی حوزه علمیه خوی با سه مدرسه نمازی،امام خمینی و الزهرا و پانصد نـفر طـلبه تا پایان سطح از جمله معدود حوزه های موفق در منطقه آذربایجان می باشد.و بارها در المپیاد علمی و مسابقـات مختلـف استـانی و کشوری رتبه هـای برجـسته را بدسـت آورده و مـوردتشویق مرکز مدیریت حوزه علمیه قم قرار گرفته است.

۹-خدمات خاندان طسوجی یا امامی:

۱-لقب دارالمؤمنین خوی از برکات خدمات ارزنده خـانـدان علـمی طـسوجـی بـوده

۲-حدود ۲ قرن در خوی نمـاز جـمـعه اقـامه شده نوعاً به امامت فقهای این خاندان بوده

۳-بیشترین رونق مساجد خوی و مدارس علمـیه و رفـاه مـردم در عـصـر زعـامـت ایـن خانـدان و مرحـوم احمد خـان و فرزندش حسینقلی خان دنـبلی بـوده

۴-نوع دانشمندان این خاندان فقیه و مجتهد نجف دیده بودند

۵-مرحوم آیت ا.. حاج میرزا یحیی امام جمعه یکی از فقهای تراز اول مجلس و از شخصیـت های برجسـته کـشور بوده