یکشنبه ۷ آذر ۱۴۰۰ - الأحد 23 ربيع ثاني 1443

(۱۳۹۶/۰۱/۱۸) خطبه های نماز جمعه – ۱۸ فروردین ۱۳۹۶

خطبه(اول): موضوع:الف:برکات تقوا و پرهیزکاری عن الصادق(ع): فَـمــَنْ اتَّــقـَی اللَّهَ عَــزَّ وَ جــَلَّ حَافِـظـاً لـِجَـوَارِحِـهِ مُوفِیاً کُلَّ جَارِحَهٍ مِنْ جَوَارِحِهِ بِـمَا فَرَضَ اللَّهُ عَلَیْه لَقِیَ اللهَ تَعالی مُسْتَکْمِلاً لِایمانِهِ وَ هُوَ مِنْ أهْلِ الْجَنَّهِ(۱) هر کس خداوند بلند مرتبه را در حالی ملاقات نماید که اعضای بدن خود را حفظ نموده و هر عضوی از […]

خطبه(اول):

موضوع:الف:برکات تقوا و پرهیزکاری

عن الصادق(ع):

فَـمــَنْ اتَّــقـَی اللَّهَ عَــزَّ وَ جــَلَّ حَافِـظـاً لـِجَـوَارِحِـهِ مُوفِیاً کُلَّ جَارِحَهٍ مِنْ جَوَارِحِهِ بِـمَا فَرَضَ اللَّهُ عَلَیْه لَقِیَ اللهَ تَعالی مُسْتَکْمِلاً لِایمانِهِ وَ هُوَ مِنْ أهْلِ الْجَنَّهِ(۱)

هر کس خداوند بلند مرتبه را در حالی ملاقات نماید که اعضای بدن خود را حفظ نموده و هر عضوی از اعظایش آنچه که خداوند بر آن واجب ساخته انجام داده است با ایمان کامل خدا را ملاقات نموده و از اهل بهشت است

ب:آداب معاشرت در اسلام(۱)

از جمله موضوعاتی که در آیات قرآن و احادیث اهل بیت روی آن بسیار تأکید شده و از ابعاد مختلف مورد توجه قرار گرفته آداب معاشرت است .قرار بر این است که طی جلساتی این موضوع را در حد بخشی از خطبه اول نماز جمعه مطرح سازیم انشاا..

۱-ادب معاشرت با خود

معمولا در مکتب های ساخته دست بشر موضوع ادب در ارتباط با دیگران مطرح می شود لکن دین مقدس اسلام مسأله ادب معاشرت و برخورد با نفس خود انسان را نیز مورد توجه قرار داده است لذا ابتدا موضوع معاشرت با خود را از دیدگاه اهل بیـت(ع) با ترجمه چند روایت مربوطه را مورد اشاره قرار می دهیم:

امام صادق(ع) می فرماید:

اجْـعَـلْ قـَلْبَـکَ قَـرِیـناً بَــرّاً وَ وَلَــداً وَاصـِلًا         

دلت را به منزله همنشینی نیکوکار یا فرزندی سپاسگزار قرار ده

وَ اجْعَلْ عِلـْمَکَ وَالِداً تَـتَّـبِـعـُهُ        

و دانشت را چونان پدری که از او اطاعت می کنی قرار ده

وَ اجْعَلْ نَفْسَکَ عَدُوّاً تُجَاهِدُهُ

و نفس اماره خود را همانند دشمنی که با وی می جنگی قرار ده

وَ اجْعَلْ مَالَکَ عَارِیَّهً تَرُدُّهَا(۲)

مال و ثروت خویش را عاریه ای که باید برگردانی قرار ده

و در روایت دیگر فرمود:

اقْصُـرْ نَفْسَکَ عـَمَّا یَـضـُرُّهَا مِنْ قَـبْـلِ أَنْ تُفَارِقَکَ

جان خود را پیش از آنکه از تو جدا شود از آنچه زیانش رساند بازگیر

وَ اسْــعَ فِـی فَـکَـاکـِهَـا        

و در آزادی نفست بکوشی

کَـمَا تَسْعَى فِی طَلَبِ مَعِیشَتِکَ

همچنان که در جستجوی روزیت می کوشی

فَإِنَّ نَفْسَکَ رَهِینَهٌ بِعَمَلِکَ(۳)   

زیرا که جان تو گروگان کردار توست

و در روایت سوم می فرماید:  

خُذْ لـِنـَفْسِکَ مِنْ نَفْسِکَ        

از خودت براى خودت بازگیر 

خُذْ مِنْهَا فِی الصِّحَّهِ قَبْلَ السُّقْمِ           

از تندرسیت پیش از آنکه بیمار شوى باز گیر 

وَ فِـی الْـقُـوَّهِ قـَبـْلَ الـضّـَعْـفِ        

و در توانائى پیش از آنکه ناتوان گردى 

وَ فِی الْـحَیَاهِ قَـبْلَ الْـمـَمَاتِ(۴)        

و در زندگى پیش از آنکه بمیری

توضیح:

از مفاد این سه روایت و سایر روایات در این زمینه چند موضوع مهم و اساسی زیر در زمینه معاشرت های انسان برداشت می شود

۱-رعایت کردن ادب با نفس خویش مقدم بر سایر آداب است

۲-اگر انسان با خودش ادب را رعایت نکند با دیگران نیز نخواهد کرد

۳-ضرورت تلاش برای اصلاح خویش همانند تلاش برای معیشت است

۴-انسان باید فرصت های موجود در اختیار خویش را همانند صحت،قـدرت و توانـایـی و زنـدگی دنـیوی اسـتفاده بـهینه داشته باشـد

۵-اگر انسان در اصلاح نفس خویش اقدام نکند دیگران نیز نخواهند کـرد به طوریکـه در روایـات وارد شـده

اِجْـعـَلْ نَـفْـسـَکَ لِـنـَفـْسـِکْ فَاِنْ لـَمْ تَفْعَلْ لَـمْ یَـحْمـِلـْکَ غَیْـرُکَ(۵)

خودت بار خودت را به دوش بکش که اگر چنین نکنی کسی دیگر بار تو را به دوش نمی کشد

خطبه(دوم):

موضوع:الف:مناسبتهای هفته جاری

مناسبتهای این هفته از امروز جمـعـه ۱۸فروردین الی پنجشنبه ۲۴فروردین به ترتیب زیر می باشند

روز شنبه ۱۹ فروردین ۱۰رجب

فرخنده میلاد حضرت امام محمد تقی(ع)(جواد الائمه)(۱۹۵ق)(۶)

شهادت آیت ا.. سید محمد باقر صدر و خواهرش بنت الهدی(۱۳۵۹ق)(۷)

روز یکشنبه ۲۰فروردین

شهادت هنرمند بسیجی سید مرتضی آوینی(۱۳۷۲ش)(۸)

روز هنر انقلاب اسلامی(۹)

روز دوشنبه ۲۱ فروردین ۱۲رجب

ورود امیرمؤمنان(ع) به کوفه و انتخاب آن به عنوان مقر حکومت(۳۶ق)(۱۰)

شهادت امیر شپهبد صیاد شیرازی توسط گروهک منافقین(۱۳۷۸ش)(۱۱)

روز سه شنبه ۲۲ فروردین ۱۳ رجب

فرخنده میلاد امیرمؤمنان(ع) حضرت علی(ع)(۲۳ سال قبل از هجرت)(۱۲)

آغاز ایام البیض(سه روز روزه اعتکاف و عمل ام داود)(۱۳)

روز پنجشنبه ۲۴ فروردین ۱۵رجب

وفات حضرت زینب کبری(س)(۶۲ق)(۱۴)

تغییر قبله از بیت المقدس به سوی کعبه در اثنـای نماز ظهر در مسجد بنی سالم(مسجد ذوقبلتین)(۲ق)(۱۵)

و چندین مناسبت مهم دیگر که فرصت برای بازگـو کـردن آنهـا وجـود نـدارد

ب:سیره اخلاقی امام جواد(ع)

با توجه به بعضی از نقلها روز میلاد امام جواد(ع) ۱۰ رجب می باشد لذا ضروری دیدم نمونه هایی از سیره اخلاقی آن حضرت را جهت درس آموزی و بکار بستن در زندگی خویش مطرح سازم

مقدمه:

نام مبارک ایشان محمد و از القاب معروفشان جواد و تقی بوده و کنیه آن حضرت ابوجعفر ثانی می باشد و در مدینه الرسول متولد شده (سال تولد ۱۹۵ق) و در روز تولد اختلاف نظر وجود دارد میان ۱۰ رجب یا ۹و یا ۱۵رمضان

محل شهادت شهر بغداد عراق در سال ۲۲۰ قمری روز آخر ذی القعده در سن ۲۵ سالگی بر اثر زهری که با دستور معتصم عباسی توسط ام الفضل دختر مأمون و همسر امام به آن حضرت داده شد و در شهر کاظمین نزدیک بغداد دفن شد

زندگی آن حضرت به دو بخش تقسیم می شود:

الف:۷ سال قبل از رسیدن به امامت

ب:۱۷ سال دوران امامت که با ۲ خلیفه مرموز عباسی یعنی مأمون و معتصم هم عصر بوده(۱۶)

نمونه هایی از سیره اخلاقی امام(ع):

در منابع حدیثی و تاریخی فریـقیـن مـوارد زیـادی تحت عـنوان برجسته ترین مکارم اخلاقی امام جواد(ع) نقل شده است از قبیل:

۱-احسان به نیازمندان،مستمندان و فقیران جامعه(۱۷)

۲-واسطه گری برای حل گرفتاری های اداری مسلمانان(۱۸)

۳-کرم و بخشش از اموال خویش(۱۹)

۴-برگزیدن زندگی زاهدانه و اکتفا به حداقل زندگی(۲۰)

۵-راز و نیاز مداوم و مستمر با خداوند احدیت(۲۱)

۶-عیادت و دلجویی کردن از بیماران(۲۲)

۷-دعا کردن برای رفع گرفتاری های مردم(۲۳)

۸-دلجویی و تفقد از مظلومان و ستم دیدگان(۲۴)

ج:۱۳ رجب میلاد امیرمؤمنان(ع)

با تبریک میلاد مولی الموحدین و امیرالمؤمنین حضرت علی بن ابی طالب(ع) به عموم شیعیان و محبان آن بزرگوار به ویژه شما نمازگزاران جمعه

مرحوم علامه مجـلسی از امـام زیـن العابدین(ع) نقل می کند که فرمود:

اِنَّ فاطِمَهَ بِنْتَ اَسَدٍ ضَرَبَهَا الطَّلْقُ وَهِیَ فِی الطَّوافِ فَدَخَلَتِ الْکَعْبَهَ فَوَلَدَتْ اَمیرَ الْمُؤْمِنینَ(علیه السلام) فیها(۲۵)

فاطمه دختر اسد در حال طواف بود که درد زایمان او را گرفت پس وارد کعبه شد و امیرمؤمنان(ع) را در کعبه بزاد

د:اَیّامُ البیض(روزهای سپید) چه روزی است ؟

به روزهای سیزدهم، چهاردهم و پانزدهم ماه های قمریگفته می‌شود. در روایاتبر روزهگرفتن در این ایام تأکید شده است. نزد شیعیان، ایام البیض ماه رجبو در مرتبه بعد شعبانو رمضان، از اهمیتی ویژه برخوردار است

ایام البیض در اصل «اَیّامُ لَیالِی البیض» به معنای روزهای شب‌های سفید است که «لیالی» حذف شده است و این روزها به ایام البیض معروف شده است(۲۶)بیض جمع بَیضاء است که در عربی به معنای سفید است. اعراب قدیم رسم داشتند که ایام ماه‌ها را بر اساس میزان روشنایی ماه نام‌گذاری کنند و از آنجا که نور ماه در این سه شب از شب‌های دیگر بیشتر است، به این نام نامیده شده‌اند(۲۷)

لازم به ذکر است که مشروح این اعمال در کتب ادعیه به ویژه مفاتیح الجنان ذکر شده است و در ایام اعتکاف از طریق روحانیون محترم و جزوات تدوین شده تبیین خواهد شد

ه:سال اقتصاد مقاومتی تولید و اشتغال

به طوریکه همه مسئولان و ملت بزرگوار ایران توجه دارند حدود ۲۷ سال است یعنی از سال ۶۹ مقام معظم رهبری نامگذاری سالها را با توجه به اقتضاعات و مصالح کشور آغاز فرمودند در این میان چیزی که قابل توجه و دقت است عنایت ویژه آن بزرگوار به مسائل و موضوع اقتصاد است

برای اینکه این مطلب کاملا مشخص گردد لازم می دانم سالهایی را که ایشان به موضوعات اقتصادی عنایت داشتند بصورت فهرست یادآوری کنم

۱-سال ۱۳۷۲تاکید بر «عدالت اجتماعی»

۲-سال ۱۳۷۳ تاکید بر «صرفه‌جویی»

۳-سال ۱۳۷۴ تاکید بر «وجدان کاری، انضباط اجتماعی، انضباط اقتصادی

۴-سال ۱۳۷۵ تاکید بر «ضرورت پرهیز از اسراف و حفظ ثروت و منابع عمومی کشور

۵-سال ۱۳۷۷ تاکید بر «صرفه جویی و پرهیز از اسراف

۶-سال ۱۳۸۰ اقتدارملی و اشتغال‌آفرینی

۷-سال ۱۳۸۸ حرکت به سمت اصلاح الگوی مصرف

۸-سال ۱۳۸۹ همت مضاعف، کار مضاعف

۹-سال ۱۳۹۰ جهاد اقتصادی

۱۰-سال ۱۳۹۱ تولید ملى و حمایت از کار و سرمایه‌ ایرانى

۱۱-سال ۱۳۹۲ حماسه‌ی سیاسی و حماسه‌ی اقتصادی

۱۲-سال ۱۳۹۳ اقتصاد و فرهنگ، با عزم ملی و مدیریت جهادی

۱۳-سال ۱۳۹۵ اقتصاد مقاومتی اقدام و عمل

۱۴-سال ۱۳۹۶ اقتصاد مقاومتی تولید و اشتغال(۲۸)

به طوریکه ملاحظه می فرمایید ۱۴ مورد از ۲۷ مورد نامگذاری مربوط به موضوعات اقتصادی در بخش های مختلف می باشد .این موضوع اهمیت و سرنوشت ساز بودن مسأله اقتصاد کشور را نشان می دهد لذا ضرورت دارد هم مسئولان و کارگزاران نظام جمهورری اسلام و هم مردم بدور از هر گونه شعار زدگی مسأله اقتصاد را جدی گرفته و کمر همت ببندند و با برنامه ریزی صحیح و درست موضوع اقتصاد را حل بکنند

 

خطبه در خبرگزاریها:

تابناک

فارس

ایرنا

رسا

تسنیم

باشگاه خبرنگاران جوان

 

پی نوشت:

(۱)تفسیر العیاشی ج۱ ص ۶۳

(۲)اصول کافی/کلینی ج۲ ص ۴۵۴/۷                      

(۳)اصول کافی/کلینی ج۲ ص ۴۵۴/۵                      

(۴)اصول کافی/کلینی ج۲ ص ۴۵۵/۱۱

(۵)اصول کافی/کلینی ج۲ ص۴۵۵/۸

(۶)بحار الانوار/مجلسی ج۵۰ ص۷                

(۷) پایگاه اطلاع رسانی تبیان  

(۸)پایگاه اطلاع رسانی حوزه                        

(۹) پایگاه اطلاع رسانی تاریخ ایرانی

(۱۰)تاریخ در آینه پژوهش                           

(۱۱) پایگاه اطلاع رسانی همشهری آنلاین    

(۱۲) تذکره الخواص/ابن جوزی ص ۷       

(۱۳)اقبال الاعمال/ابن طاووس ص۵۶۵-۶۵۱

(۱۴) معالی السبطین ج۲ ص ۲۳۵                 

(۱۵) مسار الشیعه/شیخ مفید ص ۳۵

(۱۶)سیره ۱۴ معصوم /اشتهاردی ص ۷۴۸                  

(۱۷)بحار الانوار ج۱۲ ص ۱۲۹                      

(۱۸)بحار الانوار ج۱۲ ص ۱۲۶                      

(۱۹)الوافی بالوفیات ج۴ ص ۱۰۵

(۲۰)حیات الامام محمد الجواد ص ۷۴                     

(۲۱)اخلاق النبی و اهل بیته ص ۲۶۲            

(۲۲)معانی الاخبار/صدوق ص ۲۹۰                

(۲۳)بحار الانوار ج۵۰ ص ۵۷

(۲۴)بحار الانوار ج۵۰ ص ۴۷            

(۲۵) بحار الانوار ج ۳۵ ص ۲۳                      

(۲۶) مسالک الأفهام إلی تنقیح شرائع الإسلام، ج‌۲، ص: ۷۶                  

(۲۷) البدایه و النهایه/ ابن کثیر، ج۳، ص۵۷۳

(۲۸)پایگاه اطلاع رسانی دفتر رهبری