یکشنبه ۷ آذر ۱۴۰۰ - الأحد 23 ربيع ثاني 1443

(۱۳۹۶/۰۷/۰۹) سخنرانی شب عاشورای ماه محرم

عن مولانا الحسین بن علی(ع) فی لیله عاشورا: اَللّهُـمَّ اِنِّـى اَحْـمَـدُکَ عَلى اَنْ اَکْرَمْتَنا بِالنُّبُوُّهِ وَعَـلَّـمْتَنا الْـقُـرْآنَ وَفَـقَّهْـتَـنا فِى الدِّینِ وَجَعَلْتَ لَنا اَسْماعاً وَاَبْصاراً وَاَفْئِدَهً وَلَـمْ تَجْـعَـلْنا مِـنَ الْـمُشْرِکِـینَ(۱) خدایا تو را می ستایمکه ما را با نبوت گرامی داشتی و قرآن را به ما آموختی و در دین بینایمان گرداندی و برایمان گوش و […]

IMG_1666.jpg

IMG_1666.jpg

عن مولانا الحسین بن علی(ع) فی لیله عاشورا:

اَللّهُـمَّ اِنِّـى اَحْـمَـدُکَ عَلى اَنْ اَکْرَمْتَنا بِالنُّبُوُّهِ وَعَـلَّـمْتَنا الْـقُـرْآنَ وَفَـقَّهْـتَـنا فِى الدِّینِ وَجَعَلْتَ لَنا اَسْماعاً وَاَبْصاراً وَاَفْئِدَهً وَلَـمْ تَجْـعَـلْنا مِـنَ الْـمُشْرِکِـینَ(۱)

خدایا تو را می ستایمکه ما را با نبوت گرامی داشتی و قرآن را به ما آموختی و در دین بینایمان گرداندی و برایمان گوش و چشم و دل قرار دادی وما را از مشرکان قرار ندادی

توضیح:

۱-فرمایشات مذکور بخشی از سخنرانی امام حسین(ع) در شب عاشورا خطاب به اصحاب خود می باشد که مرحوم شیخ مفید از امام زین العابدین(ع) نقل کرده است

۲-امام در این بخش از کلام خود در آن شب حساس و سرنوشت ساز که دیگر تکرار نخواهد شد خطاب به یاران و اصحاب فداکار خویش روی ۵ موضوع مهم تأکید فرموده و خداوند را به خاطر آنها مورد ستایش قرار دادند

الف:سپاسگزاری از نعمت نبوت در خاندان اهل بیت(ع)

ب:سپاسگزاری از نعمت عطای دانش قرآن

ج:سپاسگزاری از نعمت شناخت و فهم عمیق دین

د:سپاسگزاری از نعمت اعطای ابزار شناخت(گوش،چشم و دل)

ه:سپاسگزاری از بابت مبرا ساختن از شرک و آلودگی

حوادث عصر تاسوعا و شب عاشورا:

از جمله بخش های حماسه عاشورا که تقریبا جزئیات آن بصورت مستند در کتب روایی ،تاریخی و مقاتل مطرح شده است حوادث و اتفاقات عصر تاسوعا و شب عاشورا می باشد که بصورت اجمال عبارتند از:

۱-صدور حمله به اردوگاه امام حسین(ع) در عصر روز تاسوعا توسط عمربن سعد فرمانده لشکریان یزید در کربلا

۲-اعزام حضرت ابوالفضل العباس(ع) به سوی دشمن از ناحیه اباعبدالله الحسین(ع) جهت پرسش از علت تحرک لشکریان یزید

تذکر:

لازم به یادآوری است که نوع کتب تاریخ و مقاتل نقل کردند عبارت اباعبدالله الحسین(ع) خطاب به ابوالفضل العباس(ع) جهت اعزام به این مأموریت چنین بود:اِرْکَبْ بِنَفْسی اَنْتَ یا اَخی

۳-اعزام مجدد حضرت ابوالفضل العباس(ع) به سوی اردوگاه دشمن جهت فرصت خواستن از دشمن و به تأخیر انداختن جنگ به روز عاشورا و جملات امام خطاب به حضرت ابوالفضل العباس(ع) در علت مهلت خواستن چنین بود:

لَعَلَّنا نُصَلّی لِرَبِّنا اللَّیلَهَ وَ نَدْعُوهُ وَ نَسْتَغْفِرُهُ فَـهُـوْ یَعـلَمُ أَنّـی قَـدْ کُنْـتُ أُحِبُّ الصّلاه لَهُ وَ تِلاوَتَ کِتابِهِ وَ الـدُّعـاءَ وَالْـاِسْـتِغـفـارَ(۲)

نماز و تلاوت کتاب او امشب برای پروردگار خود نماز بخوانیم و دعا کرد و از او آمرزش بخواهیم زیرا خدا میداند من و دعا و استغفار را دوست دارم

توضیح:

باید تمامی پیروان اهل بیت(ع) و عزاداران اباعبدالله الحسین(ع) و کسانی که در این نظام جمهوری اسلامی نفس می کشند نظامی که به برکت حماسه عاشورا استقرار پیدا کرده است توجه داشته باشند که امام حسین(ع) شب عاشورا را از دشمن مهلت خواست تا به ۴ موضوع بپردازد

۱-اقامه نماز به درگاه خداوند

۲-تلاوت کردن قرآن کتاب خداوند

۳-دعا کردن و درخواست از درگاه خداوند

۴-استغفار کردن

در حالی که همه می دانیم اباعبدالله الحسین(ع) امام معصوم بود و از گناه و آلودگی مبرا بوده در عین حال با این درخواست میخواست به پیروان خود بفهماند که اساس و شالوده دینداری چیست

عبادت شب عاشورا:

مورخان و مـقتل نـویسـان در ارتبـاط با عبـادت ابـاعـبدالله الحسین(ع) و اصحاب او در شب عاشورا چنین نوشته اند:

لَمّا جَنَّ اللَّیْلُ عَلَی الْحُسَیْنِ(ع) وَ أَصْحابِهِ قامُوا اللَّیْلَ کُلَّهُ یُصَلُّونَ وَ یُسَبِّحُونَ وَ یَسْتَغْفِـرون وَ یَـدْعُونَ وَ یَتَضَّرَعُونَ(۳)

وقتی شب بر حسین(ع) و اصحابش سـایه افـکند آنـان هـمه شـب را به نماز و تسبیح و آمرزش خواهی ایستادند و دعا و گریه و زاری کردند

خوارزمی در کتاب مقتل الحسین خود این جمله را در ارتباط با عبادت عاشوراییان اضافه می کند:

لَـهُـمْ دَوِیٌّ کَـدویِّ الـنَّحْـلِ(۴)

آنان زمزمه های(بدون وقفه) مانند آوای زنبور عسل داشتند

تمجید از اصحاب:

حضرت اباعبدالله الحسین(ع) در بخش دیگر سخنرانی در مـقام تمـجید از اصـحاب و اهـل بیـت خود فرمود:

فَاِنّی لا اَعْلَمُ اَصْحـاباً أَوْفـی وَ لا خَـیْراً مِـنْ أَصْـحـابـی وَ لا أَهْلَ بَیْتٍ أَبَرَّ وَ لا أَوْصَلَ مِنْ أَهْلِ بَیْتی فَجَزاکُمُ اللهُ عَنّی خَیْراً  

من یارانی شایسته تر و بهتر از یاران خود نمی شناسم و خانواده ای بهتر از خانواده ام در نیکی و صله ارحام سراغ ندارم خداوند از جانب من به شما جزای خیر بدهد

ترخیص اصحاب:

حضرت اباعبدالله(ع) پـس از تمجـید اصـحـاب واهـل بیت خود آنان را مورد خطاب قرار داده چنین فرمود:

أَلا وَ اِنّی قَدْ أَذَنْتُ لَکُمْ فَانْطَلِقُوا جَـمیعاً فـی حـِلٍّ لَـیْـسَ عَلَیْکُمْ مِنّی ذِمامٌ هذَا اللَّیْلُ قَدْ غَشِیَکُم فَـاتَّـخِـذُوهُ جَـمَـلاً  

آگاه باشید من به همه شما رخصت دادم همه شما آزادانه برویدو بیعتی از من بر عهده شما نیست و این شب که شما را فراگرفته او را مرکب خود قرار دهید

وفاداری اصحاب:

پس از اتمام سخنرانی امام و ترخیص اصحاب اکثر آنان اعم از هاشمیان و غیر آنان بلند شده و اظهار وفاداری کردند از جمله زهیربن قین چنین گفت:

وَ اللهِ لَوَ دَدْتُ أَنّی قُتِلْتُ ثُمَّ نُشِرْتُ ثُمَّ قُتِلْتُ حَتّی اُقْتَلَ هکَذا أَلْفَ مَرَّهٍ وَ أَنَّ اللهَ عَزَّ وَ جَلَّ یَدْفَعُ بِ‍ذلِکَ الْقَتْلَ عَنْ نَفْسِکَ وَ عَنْ أَنْفُسِ هؤُلاءِ الْفِتْیانِ مِنْ أَهْلِ بَیْتِکَ

به خدا من دوست دارم کشته شوم سپس زنده شوم دوباره کشته شوم تا هزار بار و خدای عزوجل به وسیله کشته شدن من از کشته شدن تو و این جوانان از خاندانت جلوگیری فرماید

روضه شب عاشورا:

تمامی لحظه های شب و روز عاشورا روضه است از جمله نگرانی های شدید اباعبدالله الحسین(ع) زنان و کودکان بود که شب عاشورا دستور دادند اطراف خیمه ها را گودال بکنند و چادرها را با طناب به هم وصل بکنند تا موقع حمله زنان و کودکان محفوظ بمانند و از این شب به بعد در تمامی لحظات اباعبدالله زنان و

کودکان قلب او را مشغول کرده بود مورخین نقل می کنند در آن لحظه ای که امام همه یاران را از دست دادند خطاب به جنازه های آنان یک به یک صدا زدند

یا مُسْلِمَ بْنَ عَقیلٍ، وَ یا هانِىَ بْنَ عُرْوَهَ، وَ یا حَبیبَ بْنَ مَظاهِرَ، وَ یا زُهَیْرَ بْنَ الْقَیْنِ …یا أَبْطالَ الصَّفا، وَ یا فُرْسانَ الْهَیْجاءِ، مالی أُنادیکُمْ فَلا تُجیبُونی

در ادامه چنین فرمود:

فَقُومُوا مِنْ نَوْمَتِکُـمْ، أَیّـُهَا الْکِـرامُ، وَ ادْفَعُوا عَنْ حَرَمِ الرَّسُولِ الطُّغاهَ اللـِّئامَ(۵)

مقاتل نوشته اند:

اِنَّ الْحُسَینِ اِلْتَفَتَ اِلَی الْخییْمَهِ وَ نادی یا سَکینَه یا فاطِمَه یا زَیْنَب یا اُمَّ کُـلْثـُومِ عَلَیْکُنَّ مِنـّی السَّلامُ(۶)

وقتی امام نگاهش به ۷۲ نفر از خاندان و اصحابش افتاد به روی زمین افتاده اند رو به خیمه کرد و صدا زد ای سکینه ای فاطمه ای زینب ای ام کلثوم من هم رفتم خداحافظ

فَلَمّا سَمِعْنَ اَلنِّساءُ فَتَصارَخْنَ وَ رَفَعْنَ اَصْواتَهُنَّ بِالْبُکاءِ فَسَکَتَهُنَّ الْحُسِیْنُ ثُمَّ قالَ لَهُمْ اِسْتَعِدّوا لِلْبَلاءِ وَ اِعْلَمُوا اَنَّ اللهَ حلفِظُکـُمْ وَ حامیکُـمْ(۷)

هنگامی که بانوان این سخن را شنیدند ناله برکشیده و صدایشان را به گریه بلند کردند امام حسین(ع) آنان را ساکت نمود سپس فرمود برای رویایی با بلا آماده شوید و بدانید که خدا نگهدار و حامی شماست

پی نوشت:

(۱)الارشاد/شیخ مفید ص ۲۲۰                        

(۲)الارشاد/شیخ مفید ص۲۲۰

(۳)انساب الاشراف/بلاذری ج۳ص۳۹۴                      

(۴)مقتل الحسین/خوارزمی ج۱ص۲۵۱

(۵) معالی السبطین، ج ۲ ص ۱۷                                 

(۶)احقاق الحق ج۱۱ ص ۶۳۳

(۷)ینابیع الموده/قندوزی ج۳ص۷۹