یکشنبه ۱۴ آذر ۱۴۰۰ - الأحد 1 جماد أول 1443

(۱۳۹۶/۰۸/۱۲) خطبه های نماز جمعه – ۱۲ آبان ۱۳۹۶

خطبه(اول): موضوع:الف:ائمه مصداق بارز متقیان هستند  عن رسول الله(ص): وَ اجْعَلْنَا اللَّهُمَّ وَ جَمِیعَ الْمُؤْمِنِینَ مِنْ عِبَادِکَ  خدایا ما را و تمام مؤمنان را قرار ده از بندگان   الْعَالِـمِینَ   دانایان خویش الْعَامِلِیـنَ   عمل کنندگان خویش الْخَاشِعِینَ   خشوع کنندگان خود الْـمُتَّقِیـنَ   پرهیزکاران خویش الْمُخْلِصِینَ  با اخلاصان خود  الَّذِینَ‏ لا خـَوْفٌ عَـلَیْـهِـمْ وَ لا هُمْ یـَحْـزَنُـونَ‏(۱) آنانی […]

خطبه(اول):
موضوع:الف:ائمه مصداق بارز متقیان هستند
 
عن رسول الله(ص):
وَ اجْعَلْنَا اللَّهُمَّ وَ جَمِیعَ الْمُؤْمِنِینَ مِنْ عِبَادِکَ  
خدایا ما را و تمام مؤمنان را قرار ده از بندگان  
 الْعَالِـمِینَ   
دانایان خویش
الْعَامِلِیـنَ   
عمل کنندگان خویش
الْخَاشِعِینَ   
خشوع کنندگان خود
الْـمُتَّقِیـنَ   
پرهیزکاران خویش
الْمُخْلِصِینَ  
با اخلاصان خود  
الَّذِینَ‏ لا خـَوْفٌ عَـلَیْـهِـمْ وَ لا هُمْ یـَحْـزَنُـونَ‏(۱)
آنانی که هیچگونه ترس و اندوه به خود راه نمی دهند  
 
توضیح:
این دعا از رسول خدا(ص) معروف به دعای حمید بلد الامین است که مرحوم شیخ ابراهیم بن علی عاملی کفعمی در کتاب دعایی خویش بلد الامین نقل فرموده است  
 
ب:اربعین حسینی(ع)
با توجه به اینکه روز پنجشنبه ۲۰ صفر مصادف با روز اربعین اباعبدالله الحسین(ع) و روز زیارتی مخصوص آن بزرگوار می باشد لازم دیدم مباحثی را در زمینه اربعین مطرح سازم
 
1-اربعین در متون دینی
اربعین در قرآن:
واژه اربعین در قرآن ۴ بار تکرار شده است .در سوره های بقره آیـه ۵۱ ،مـائـده آیـه ۲۶ ،اعـراف آیـه ۱۴۲ و احـقـاف آیه ۱۵(۲)  
وَإِذْ وَاعَدْنَا مُوسَـى أَرْبَعـِیـنَ لَیْلَـهً ثُـمَّ اتَّخَذْتُمُ الْعِجْلَ مِنْ بَعْدِهِ وَأَنْتُمْ ظَالِمُونَ(۳)
و (به خاطر بیاورید) هنگامی را که با موسی چهل شب وعده گذاردیم (و او به میعادگاه برای گرفتن فرمانهای الهی آمد) سپس شما گوساله را (معبود خود) انتخاب نمودید در حالی که با این کار (به خود) ستم می‏کردید.
 
اربعین در روایات:
در روایات متعدد در زمینه موضوعات مختلف از معارف دینی واژه اربعین به کار رفته است به عنوان نمونه مواردی را یادآوری می کنیم:
 
الف:کمال عقل در ۴۰ سالگی
امام صادق(ع) فرمود:  
یَزیدُ عَـقلُ الرَّجُلِ بَـعدَ الاربَـعینَ اِلی خَمسِـینَ وَ سِتّـــیـنَ ثُـمَّ یــَنـقُــصُ عَـقلُـهُ بَـعـدَ ذلِــکَ(۴)
عقل انسان پس از چهل سالگی تا پنجاه سالگی و شصت سالگی افزایش می یابد و سپس کاستی می گیرد
 
ب:اثر ۴۰ روز اخلاص
رسولخدا(ص) فرمود:  
مَنْ أَخْلَصَ لِلّهِ أَرْبَعینَ صَباحاً ظَهَرَتْ لَهُ یَنابیعُ الْحِکْمَهِ مِنْ قَلْبِهِ إِلى لِسانِهِ(۵)
هر که ۴۰ روز عمل خالصانه برای خداوند انجام دهد چشمه های حکمت از قلب او به زبانش جاری می شود
 
 
ج:اثر گواهی ۴۰ نفر مؤمن
امام صادق(ع) فرمود:  
إِذا ماتَ الْمُؤْمِنُ فَحَضَرَ جَنازَتَهُ اَرْبَعُونَ مِنَ الْمُؤْمِنینَ وَ قالُوا: اَلْلّهُمَّ اِنّا لا نَعْلَمُ مِنْهُ إِلّا خَیْرَاً وَأَنْتَ اَعْلَمُ بِهِ مِنّا،  
زمانی که مؤمن بمیرد و ۴۰ نفر بر جنازه او حاضر شده و بگویند خدایا ما از او غیر از خیر نمی دانیم و تو بر او از ما اعلم هستی
قالَ اللهُ تَعالى:اِنّی قَدْ اَجَزْتُ شَهادَتَکُـمْ وَ غَفَرْتُ لَهُ ما عَلِمْتُ مِـمّا لا تَعْـلـَمـُونَ(۶)
خداوند می گوید شهادت شما را پذیرفتم و او را آمرزیدم به خاطر اعمالی که من میدانم و شما نمی دانید
د:آثار و برکات قرائت دعای عهد در ۴۰ صبح(۷)
ه:آثار حفظ کردن ۴۰ حدیث(۸)
و:عدم پذیرش نماز شراب خوار تا ۴۰ روز(۹)
ز:گریه ۴۰ روز زمین و آسمان و فرشتگان بر امام حسین(ع)(۱۰)
ح:استحباب زیارت اربعین(۱۱)
 
درباره اهمیت روز اربعین در تاریخ شیعه دو موضـوع نقـش مهـم دارد  
1-بازگشت اسرای اهـل بیـت(ع) از شـام به سـوی مـدینـه و   زیارت قبر اباعبدالله الحسین(ع) در روز ۲۰ صفر بنا به قول:  
•ابوریحان بیرونی در کتاب الآثار الباقیه عن القرون الخالیه(۱۲)
•شیخ بهایی در کتاب توضیح المقاصد(۱۳)  
•واعظ کاشفی در روضه الشهدا به نقل از خوارزمی(۱۴)  
•سید بن طاووس در کتاب لهوف(۱۵)
•سید محمد علی قاضی طباطبایی در اربعین سید الشهدا(۱۶)
 
2-ورود جابر بن عبدالله انصاری از اصحاب برجسته رسولخدا(ص) و امیرمؤمنان(ع) همراه با عطیه کوفی به زیارت حضرت اباعبدالله الحسین(ع) در روز اربعین
 
•یادآوری:
در استحباب زیارت اربعین دو روایت نقل شده است:  
•یکی روایتی است که در آن امام صادق(ع) زیارت اربعین را به صفوان بن مهران جمال تعلیم فرموده و همین تعلیم نشانه بزرگداشت اربعین است(۱۷)  
 
•دیگری  روایتی از امام حسن عسکری(ع) است که زیارت اربعین را در زمره نشانه های ۵ گانه مؤمن بیان فرموده است  
عَلَامَاتُ الْمُؤْمِنِ خَمْسٌ : صَلَاهُ الْاِحْدی وَ الْـخَمْسِینَ ، وَ زِیَارَهُ الْأَرْبَعِینَ  ،وَ التَّخَتُّمُ فِی الْیَمِینِ ، وَ تَعْفِیرُ الْجَبِینِ ، وَ الْـجَهْرُ بـِبِسْـمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ(۱۸)
 
نشانه های مؤمن ۵ چیز است:  
1-اقامه ی پنجاه و یک رکعت نماز فریضه و نافله در شبانه روز
۲-زیارت اربعین
۳-انگشتر به دست راست کردن
۴-جبین را در سجده بر خاک گذاشتن
۵-در نماز بسم الله الرحمن الرحیم را بلند گفتن
 
 
خطبه(دوم):
موضوع:الف:مناسبتهای هفته جاری
 
مـناسبتـهای ایـن هفته از امروز جمعه ۱۲ آبان ماه

۱۴ صـفـر الی پنـجـشنبه ۱۸ آبان ماه ۲۰ صفر به ترتیب زیر مـی بـاشند
۱-شهادت محمد بن ابی بکر کارگزار امیرمؤمنان (ع) در مصر ۱۴ صفر سال ۳۸ق(۱۹)
۲-تبعید رهبر کبیر انقلاب حضرت امام ره به کشور ترکیه ۱۳ آبان سال ۱۳۴۳(۲۰)
۳-حمله مأموران شاه  به دانش آموزان و دانشجویان در دانشگاه تهران و ۱۳ آبان ۵۷ش روز دانش آموز(۲۱)  
4-تسخیر لانه جاسوسی آمریکا( ۱۳۵۸ش) و روز ملی مبارزه با استکبار(۲۲)
۵-شهادت حضرت امام رضا(ع) به نقل مرحوم شیخ طبرسی، ابن اثیر و مرحوم محـدث قـمی ۱۷ صفر سال ۲۰۳ ق(۲۳)
۶-اربعین حسینی سال( ۶۱ ق) و روز زیارتی مخصوص حضرت سید الشهدا(۲۴)
 
ب:شهادت محمدبن ابی بکر
محمد بن ابی بکر از نزدیکترین یاران امیرمؤمنان(ع) بود و از سوی ایشان به عنوان والی مصر منصوب گردید .امام او را فرزند خویش می خواند و جایگاه او نزد امیرمؤمنان(ع) را هم سنگ ابوذر نزد پیامبر دانسته اند  
 
او در جنگ های جمل و صفین فرماندهی بخشی از سپاه امام را بر عهده داشت و در جریان حمله سپاه شام به مصر به شهادت رسید(۲۵) که امیرمؤمنان(ع) طی نامه ای خطاب به عبدالله بن عباس در تمجید او چنین نوشتند
أَمَّا بَعْدُ، فَإِنَّ مِصْرَ قَدِ افْتُتِحَتْ وَ مُحَمَّدُ بْنُ أَبِی بَکْرٍ رَحِمَهُ اللَّهُ قَدِ اسْتُشْهِدَ، فَعِنْدَ اللَّهِ نَحْتَسِبُهُ وَلَداً نَاصِحاً وَ عَامِلًا کَادِحاً وَ سَیـْفاً قَاطِعاً وَ رُکـْناً دَافِـعاً(۲۶)
اما بعد. مصر گشوده شد و محمد بن ابى بکر (رحمه الله) به شهادت رسید. پاداش او را از خداى مى طلبم. محمد، فرزندى بود نیکخواه و کارگزارى بود کوشنده و شمشیرى بود برنده و رکنى استوار بود  
 
ج:رهبری امام در دوران تبعید
به طوریکه اشاره گردید ۱۳ آبان دارای چند مناسبت مهم است که عبارتند از: •تبعید رهبر کبیر انقلاب به کشور ترکیه ، •حمله مأموران شاه  به دانش آموزان و دانشجویان در دانشگاه تهران ، •روز دانش آموز ، •تسخیر لانه جاسوسی آمریکا •و روز ملی مبارزه با استکبار
 
لذا ضروری دیدم به بخشی از مدیریت و رهبری حضرت امام را در دوران تبعید یعنی ۱۱ ماه در ترکیه ،۱۴ سال در عراق و ۴ ماه در پاریس به ترتیب زیر اشاراتی داشته باشم
۱-سازماندهی مبارزات انقلابیـون داخل کـشور و زیرزمینی شدن فعالیت ها علیه آمریکا و رژیم شاه   
2-تبلیغ فرهنگ تشیع و انقلاب اسلامی در سطح جهان  
3-ارتباط گسترده امام با مبارزان خارج از کشور به ویژه مبارزین فلسطینی ،لبنانی و دانشجویان اروپا
۴-تأثیرگذاری جدی بر فرهنگ حاکم به حوزه علمیه نجف
۵-هدایت و رهبری مبارزات مردم ایران از طریق صدور اعلامیه ،سخـنرانی و پـیام های محرمانه به مـبارزیـن  
6-تدریس مبانی حکومت اسلامی در نجف در قالب فـقـه استـدلالی و تبیـین موضـوع ولایـت فقـیه
۷-تبیین ستم گری های رژیم استـبدادی شـاه و استعمارگر آمریکا و سایر ابرقدرت های جهان
۸-تألیف تحریرالوسیله و پرداختن به مسائل جدید از قبیل بیمه ،سفته ،سرقفلی ،عملیات بانکی ،بلیط بخت آزمایی ،تلقیح مصنوعی ،تشریح پیو.ند اعضا ،تغییر جنسیت ،رادیو و تلویزیون و…(۲۷)  
 
د:مبارزه با استکبار
لازم به ذکر است که بعضی از انسانهای ناآگاه و یا وابسته به استکبار فکر می کنند مسأله مبارزه با استکبار را جمهوری اسلامی دامن می زند در صورتی که قرآن و احادیث اهل بیت(ع) پر است از موضوعاتی در زمینه مبارزه با استکبار که به عنوان نمونه فهرستی از مباحث آیات قرآن را در زمینه استکبار یادآوری می کنم
 
الف:زمینه های استکبار
۱-داشتن روحیه افساد(۲۸)     
2-برخورداری از امکانات مادی(۲۹)
۳-نژادپرستی و خودبرتر بینی(۳۰)  
4-عوام فریبی و تحقیر مردم(۳۱)
۵-قدرت و نیرومندی(۳۲)   
6-کفر ورزیدن(۳۳)
۷-هواپرستی(۳۴)
 
ب:معرفی مستکبران  
در بخشی از آیات قرآن اشخاص و اقوامی تحت عنوان مصادیق مستکبران معرفی شده اند از قبیل:
۱-ابلیس(۳۵)
۲-اشراف(۳۶)  
3-یهودیان بنی اسرائیل(۳۷)
۴-ظالمان و ستمگران(۳۸)
۵-فرعون(۳۹)  
6-پیروان فرعون(۴۰)
۷-قارون(۴۱)  
8-قوم نوح(۴۲)  
9-کافران صدر اسلام(۴۳)
۱۰-منافقان(۴۴)
 
•خداوند می فرماید:
وَإِنْ نَکَثُوا أَیْمَانَهُمْ مِنْ بَعْدِ عَهْدِهِمْ وَطَعَنُوا فِی دِینِکُمْ فَقَاتِلُوا أَئِمَّهَ الْکُفْرِ إِنَّهُمْ لَا أَیْمَانَ لَهُمْ لَعَلَّهُمْ یَـنـْتـَهـُونَ(۴۵)
و اگر پیمانهای خود را پس از عهد خویش بشکنند و آئین شما را مورد طعن قرار دهند با پیشوایان کفر پیکار کنید چرا که آنها پیمانی ندارند، شاید دست بردارند
 
ه:نقش دانش آموزان در انقلاب اسلامی
دانش آموزان و نوجوانان در تمامی صحنه های انقلاب اسلامی چه قبل از پیروزی و چه پس از آن نقش آفرین بودنـد از قبـیل:
۱-حضور در تظاهرات و راه پیماییهای دوران انقلاب  
2-تعطیل کردن کلاسها جهت مبارزه با رژیم
۳-پخش اعلامیه های امام و شعار نویسی
۴-حضور در جهاد سازندگی پس از پیروزی
۵-حضور مستمر و تعیین کننده در دفاع مقدس ۸ ساله
۶-حضور در سازندگ

ی کشور پس از خاتمه جنـگ
۷-درخشش در المپیادهای علمی و سایر مسابقات بین المللی
۸-گرامیداشت تمامی مناسبتهای ملی ، دینی و انقلابی
 
و:ریشه های دشمنی آمریکا با جمهوری اسلامی
هر چه زمان می گذرد دشمنی و کینه توزی های آمریکاییان علیه جمهوری اسلامی و ملت ایران بیشتر و گسترده تر می شود دلایل و ریشه های آن را می توان در موارد زیر جستجو کرد:
۱-به شکست کشاندن تـمامی توطـئه های او علیه انـقلاب اسلامی در طول سالیان متمادی پس از پیروزی انقلاب  
2-موضع گیری قاطع علیه سیاستهای آمریکا در مجامع بین المللی و افشاگری توطئه های او علیه کـشورها
۳-بوجود آوردن مقاومـت اسـلامی منطـقه ای علیه زیاده خواهی های آمریکا در غرب آسیا
۴-بـه وجود آمـدن بیداری اسلامی در مناطق مختلف جهان به برکت انقلاب اسلامی ایران
۵-زیر سوال رفتن موقعیت بین المـللی آمریـکا در اثر مواضع و افشاگریهای جمهوری اسلامی
۶-شکست های زنجیره ای اخیر آمریکا و صهیونیسم در منطقه(۴۶)
 

 

خطبه در خبرگزاریها:

تابناک

باشگاه خبرنگاران جوان

ایسنا

ایرنا

فارس

رسا

تسنیم

پی نوشت:
(۱)بلد الامین/کفعمی ص ۴۸۱
(۲)المعجم المفهرس ص ۳۰۴   
(3)سوره بقره آیه شریفه ۵۱  
(4)الاختصاص /شیخ مفید ص ۲۴۴   
(5)مسند الشهاب /ابن سلامه ج۱ص۲۸۵
(۶)الاخصال/شیخ صدوق ص ۵۳۸    
(7)المزار الکبیر /ابن المشهدی ص۶۶۳   
(8)کتاب الخصال/شیخ صدوق ص ۵۴۱
(۹)کتاب الخصال/شیخ صدوق ص ۵۳۴   
(10)کانمل الزیارات /ابن قولویه ص۱۶۷   
(11)کتاب المزار /شیخ مفید ص ۵۳
(۱۲)الاثار الباقیه/بیرونی ص ۳۳۱    
(13)توضیح المقاصد /شیخ بهایی ص ۶-۷   
(14)روضه الشهدا /واعظ کاشفی ص ۳۹۱
(۱۵)الملهوف (لهوف)ابن طاووس ص ۸۲   
(16)اربعین حضرت سید الشهدا ص ۶-۲۷۷
(۱۷)مصباح المتهجد /شیخ طوسی ص ۷۸۸ -۷۸۹                
(18)روضه الواعظین/فتال نیشابوری ص ۱۹۵
(۱۹)مرآه الجنان /یافعی ج۱ ص ۸۷    
(20)پایگاه اطلاع رسانی دانشنامه آزاد    
(21)مرکز اسناد انقلاب اسلامی
(۲۲)مرکز اسناد انقلاب اسلامی    
(23)وقایع الایام/محدث قمی ص۲۵۱   
(24)الملهوف (لهوف)/ابن طاووس ص ۸۲  
(25)پایگاه اطلاع رسانی ویکی شیعه    
(26)نهج البلاغه نامه ۳۵
(۲۷)یادداشتهای شخصی از منابع
(۲۸)سوره نمل آیه ۱۴     
(29)سوره مریم آیات ۷۳-۷۴   
(30)سوره ص آیات ۷۴-۷۶  
(31)سوره زخرف آیات ۵۱-۵۲-۵۴  
(32)سوره فصلت آیه ۱۹   
(33)سوره بقره آیه ۳۴    
(34)سوره بقره آیه ۷۸   
(35)سوره بقره آیه ۳۴
(۳۶)سوره اعراف آیه ۷۵   
(37)سوره بقره آیه ۸۷    
(38)سوره سبأ آیه ۳۱-۳۳  
(39)سوره یونس آیه ۷۵
(۴۰)سوره اعراف آیات ۱۳۰-۱۳۳   
(41)سوره عنکبوت آیه۳۹   
(42)سوره نوح آیات ۲-۴-۷  
(43)سوره جاسیه آیات ۶-۸
(۴۴)سوره منافقون آیات ۱-۵  
(45)سوره توبه آیه ۱۲
(۴۶)یادداشتهای شخصی از منابع مختلف