شنبه ۶ آذر ۱۴۰۰ - السبت 22 ربيع ثاني 1443

(۱۳۹۷/۰۳/۰۹) سخنرانی روز چهاردهم ماه مبارک رمضان(معنی و مفهوم توکل بر خدا)

احکام: مسئلهٌ(۱۱): ۱-بردن وسایل دندان پزشـکی در دهـان به هنگام معاینه روزه را باطل نمی کند ۲-آندوسکوپی معده بدون آنـکه چیـزی که مبطـل روزه است همراه آن داخل معده شود روزه را باطل نمی کند سوال: اگر شخصی با اعتقاد به اینکه هنوز اذان صبح را نگفته اند مشـغول سحـری شودسپس متوجه گردد که اذان […]

احکام:

مسئلهٌ(۱۱):

۱-بردن وسایل دندان پزشـکی در دهـان به هنگام معاینه روزه را باطل نمی کند

۲-آندوسکوپی معده بدون آنـکه چیـزی که مبطـل روزه است همراه آن داخل معده شود روزه را باطل نمی کند

سوال:

اگر شخصی با اعتقاد به اینکه هنوز اذان صبح را نگفته اند مشـغول سحـری شودسپس متوجه گردد که اذان صبح گذشته است حکم روزه او چیست؟

پاسخ(همه مراجع):

اگر بدون بررسی و تحقیق در طلـوع فجـرمـشغـول سحری شده روزه اش باطل است و باید قضا کند(۱)

معنی و مفهوم توکل بر خدا:

در کتاب مکارم الاخلاق از ابوالاسود دُئلی نقل کرده که فرمود به ربذه رفتم و به محضر جناب ابی ذر غفاری رسیدم او برایم نقل کرد روزی نزدیک ظهر در مسجد به خدمت رسولخدا(ص) شرفیاب شدم و کسی جز آن حضرت و علی(ع) که در کنار او نشسته بود ندیدم و فرصت را غنیمت شمرده و به آن حضرت عرض کردم

یا رَسُولَ اللهِ(ص) بِاَبی اَنْـتَ وَ اُمّی أَوْصِنی بِوَصِیَّهٍ یَنْفَعُنِی اللهُ بِها

ای رسول خدا پدر و مادرم فدای تو مرا وصیتی بفرما که خداوند بوسیله آن برایم سودی برساند

 

رسولخدا(ص) درخواست وی را قبول فرمود و وصایای طولانی و جامعی به ابی ذر ارائه فرمود که مرحوم شیخ طوسی در مجلس اول کتاب امالی خود و مرحوم علامه مجلسی در بحار الانوار از چند کتاب دیگر آن را نقل کرده اند و از جمله آن وصایا این جملات بود

یا اَباذَرُ اِنْ سَـرَّکَ اَنْ تَـکـُونَ اَقْوَی النّاسِ فَتَوَکَّلْ عَلـَی اللهِ

ای ابوذر اگر مسرور شوی که قوی ترین مردم باشی بر خدا توکل کن

توضیح:

قبل از پرداختن به توضیح توصیه های رسولخدا(ص) لازم است با شخصیت و جایگاه ابوالاسـود و ابوذر آشنـا شـویم

 

۱-ابوالاسود

ابوالاسود اهل بصره بود دوئلی نسبت او به قبیله خویش را نشان می دهد مرحوم شیخ طوسی در رجال خود او را اصحاب ۴ امام یعنی امیرمؤمنان(ع) ،امام حسن ،امام حسین و امام زین العابدین شمرده است

ابوالاسود همان شخصی است که امیرمؤمنان (ع) به او دستور داد علم نحـو را وضـع کـند(۲)

۲-ابوذر

مرحوم علامه تستری در کتاب رجالی قاموس الرجال می نویسد در نام ابوالاسود اختلاف وجود دارد که صحیح ترین قول این است که نام او جندب است

و از ابن قتیبه نقل کرده که حفض ابـن المـعتمـر نـقل کـرده گـفت:

جِئْتُ وَ اَبُوذَرُ آخِذٌ بِحَلْقَهِ الْکَعْبَهِ وَ هُوَ یَقُولُ:مَنْ لَمْ یَعْرِفْنی فَاَنا جُنْدَبُ صاحِبُ النَّبِیِّ سَمِعْتُ النَّبِیَّ(ص) یَقُولُ:مَثَلُ اَهْلُ بَیْتی مَثَلُ سَفینَهُ نوحٍ مَنْ رَکِبَها نَجا(۳)

اسلام ابوذر:

نقل شده است ابوذر در اسلام آوردن نفر چهارم بوده غفار:شاخه ای از کنانه از قبیله بـزرگ مضـر می باشد

تبعید ابوذر:

در منابع تاریخی برای ابوذر در دوران بعد از پیامبر(ص) ناملایمات و مصائب متعددی را بخاطر مبارزه با بدعتهای خلفا نقل کرده اند

 

۱-یعقوبی در تاریخ خود و صدوق در کتاب الخصال نوشته اند:ابوذر از بیعت با ابوبکر سرباز زد و از حضرت علی(ع) حمایت می کرد لکن بعداً با اکراه بیعت کرد

۲-نقل شده ابوذر در عصر عمر نیز زندانی شده است

۳-در دوران عثمان دو بار تبعید شده است یکبار به منطقه شامات و جبل عامل بنا به فرموده سید مرتضی علم الهدی بار دوم به ربذه تبعید شد که در همانجا در غربت تمام جان داد

بعضی از مورخین اهل سنت همانند:بلاذری ،ابن قتیبه ،یعقوبی،ابن عبد ربه و مقدسی از جمله علتهای فروپاشی حکومت عثمانی را تبعید ابوذر به ربذه دانسته اند

پی نوشت:

(۱)امام.نوری.فاضل و مکارم-تعلیقات علی العروه ج۳

(۲)سیر اعلام النبلاء/ذهبی ج۴ص۸۳

(۳)المعارف ابن قتیبه ص ۱۴۶