شنبه ۱۳ آذر ۱۴۰۰ - السبت 29 ربيع ثاني 1443

(۱۳۹۷/۰۳/۱۲) سخنرانی روز هفدهم ماه مبارک رمضان(معنی توکل)

احکام: دروغ بستن به خدا و پیامبر(ص) و امامان در موارد زیر مـوجـب بـطـلان روزه می شـود: ۱-نسبت عمدی دروغ به خدا و پیامبر(ص) و امامان ۲-نسبت عمدی دروغ به حضرت زهرا و سایر پیامبران و جانشینان آنان ۳-سخن راستی را از آنان نقل کند و سپس بگوید دروغ گفتم   سوال: هنگامی که روزه […]

احکام:

دروغ بستن به خدا و پیامبر(ص) و امامان در موارد زیر مـوجـب بـطـلان روزه می شـود:

۱-نسبت عمدی دروغ به خدا و پیامبر(ص) و امامان

۲-نسبت عمدی دروغ به حضرت زهرا و سایر پیامبران و جانشینان آنان

۳-سخن راستی را از آنان نقل کند و سپس بگوید دروغ گفتم

 

سوال:

هنگامی که روزه می گیرم به شدت بدنم سست می شود و نمی توانم کارهـایـی مـثل درس خـوانـدن را انـجام دهـم وظیـفه مـن چیسـت؟

پاسخ(همه مراجع):

این گونه ضعف و سستی ها تا حدودی لازمـه روزه اسـت و بـرای نـوع افراد پیش می آید و به جهت آن نمی توان روزه را خورد ولی اگر ضعف به قدری باشد که معمولا نمی شود آن را تحـمل کـرد خـوردن روزه اشکـال نـدارد(۱)

 

معنی توکل

ابتدا لازم است معنی توکل را بدانیم در این رابطه زیباترین عبارات را مرحوم ملامهدی نراقی در جامع السعادات دارند

اَلتَّوَکُّلُ:اِعْتِمادُ الْقَلْبِ فی جَـمیعِ الْاُمُورِ عَـلَـی اللهِ

وَ بِعِبارَتٍ اُخْری:حَوالَهُ الْعَبْدِ جَمیعَ اُمُورِهِ عَلَی اللهِ

وَ بِعِبارَتٍ اُخْری:هُوَ التَّبَری مِنْ کُلِّ حَوْلٍ وَ قُـوَّهٍ وَالْاِعْتِمادُ عَـلـی حـَوْلِ اللهِ وَ قُـوَّتِـه

زیباتر و جامع تر از این تعریفها فرمایش امام صادق(ع) و امام رضا(ع) است در پاسخ این پرسش کـه :

ما حَدُّ التَّوَکُّلِ؟ حد توکل چیست؟

فرمودند :أَنْ لا تَخافَ مَعَ اللهِ اَحَداً(۲)

یعنی غیر خدا از کسی نترسی

بهترین مصداق برای توکل:

مرحوم علامه مجلسی در بحارالانوار از کتاب بیانُ التَّنزیل مرحوم ابن شهر آشوب نقل کرده:…وقتی عمال نمرود حضرت ابراهیم(ع) را بسوی آتش پرتاب کردند

فَتَلَقّاهُ جَبْرَئیلُ فِی الْهَواءِ فَقالَ:هَــلْ لَــکَ مـِنْ حاجـَه؟فَـقالَ:اَمّااِلَیْکَ فَلا حَسْبِیَ اللهُ وَ نِعْمَ الْوَکیلُ فَاسْتَقْبَلَهُ میکائیلُ فَقالَ:اِنْ اَرَدْتَ اَخْمَدْتُ النّارَ فَاِنَّ خَزائِنَ الْاَمْطارِ وَ الْمِیاهِ بِیَدی فَقالَ:لا اُریدُ وَ اَتاهُ مَلَکُ الرِّیـحُ فَقالَ:لُو شِئْتَ طَــیَّـرْتُ الـنـّارَ قـالَ:لا اُریــدُ فَقالَ:جَبْرَئیلُ:فَاسْأَلِ اللهَ فَقالَ حَسْبِی مِنْ سُؤالی عِلْمُهُ بـِحالـی

جایگاه توکل:

در آیات متعدد قرآن فـضیلت وجایگاه توکل تبیین شـده اسـت

۱-در سوره مائده آیه ۲۳

وَعَلَى اللَّهِ فَتَوَکَّلُوا إِنْ کُنْتُمْ مـُؤْمِنِیـنَ

بخدا توکل کنید اگر ایمان آورندگان هستید

۲-سوره آل عمران آیه ۱۲۲

وَعَلَى اللَّهِ فَلْیَتَوَکَّـلِ الـمُـؤْمـِنُونَ

بر مؤمنان است که به خدا توکل کنند

۳-سوره آل عمران آیه ۱۵۹

اِنَّ اللهَ یُـحِـبُّ الـْمـُتَـوَکّـِلـیـنَ

همانا خداوند توکل کنندگان را دوست می دارد

۴-سوره طلاق آیه ۳

مَنْ یَـتَـوَکَّـلْ عَـلَـی اللهِ فَـهُـوَ حَـسْبـُهُ

و هر کس به خداوند توکل کند پس او را کافی است

۵-سوره انفال آیه ۴۹

وَ مَنْ یَتَوَکَّلْ عَلَی اللهِ فَاِنَّ اللهَ عَزیزٌ حَکیمٌ

و هر کس به خداوند توکل کند همانا خداوند نفوذ ناپذیر و حکیم است

رسولخدا(ص) فرمود:

مَنِ انْقَطَعَ اِلَی اللهِ کَفاهُ اللهُ کُلَّ مَؤُنَهٍ وَ رَزَقَهُ مِنْ حَیْثُ لا یَحْتَسِبْ وَ مَنِ انْقَطَعَ اِلَی الدُّنْیا وَ کَلَهُ اللهُ اِلَیْها(۳)

هر کس که بسوی خداوند انقطاع حاصل کند خداوند همه حاجتهایش را کفایت می کند و از جائی که گمانش را نمی کند روزیش می دهد و هر کس که به دنیا انقطاع حاصل کند خداوند به دنیا واگذارش می کند

پی نوشت:

(۱)توضیح المسائل مراجع م۱۵۸۳

(۲)بحار الانوار/مجلسی ج۷۱ ص ۱۶۵

(۳)جامع السعادات ج۳ ص ۲۲۱